YDH - ABD ve İsrail'in İran'a yönelik haydutluk eyleminden sonraki günlerde, Dışişleri Bakanlığı bölgedeki birçok ülkeye seyahat edecek vatandaşlarına yönelik yeni uyarılarda bulundu.
Ancak bu uyarılar, süreç için geç kalındığı yönündeki eleştirileri beraberinde getirdi. Ortadoğu'da mahsur kalan binlerce Amerikan vatandaşı, İran'ın ABD tesislerine yönelik insansız hava aracı saldırılarıyla karşılık vermesinin ardından güvenli bir çıkış yolu arıyor.
Demokrat vekiller ile mevcut ve eski Dışişleri Bakanlığı yetkilileri, Trump yönetimini, öngörülebilir bir senaryo için gerekli planlamayı yapmamakla sert bir dille eleştirdi.
Konuya vakıf, kimliğinin açıklanmaması kaydıyla konuşan üst düzey bir Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, NBC News'e verdiği demeçte, "Bölgedeki insan sayısını çok daha düşük bir seviyede tutabilirdiniz" ifadesini kullandı.
Ürdün, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkelerde mahsur kalan ABD vatandaşlarına Dışişleri Bakanlığı tarafından çelişkili tavsiyeler iletildi.
Bazı bölgelerde havalimanları kapalı olmasına rağmen vatandaşlara "mümkün olan en kısa sürede tahliye olun" talimatı verildi.
Bakanlık ayrıca yardım için ABD büyükelçilikleriyle iletişime geçilmesini önerdi, ancak birçok vatandaş ya meşgul sinyalleriyle karşılaştı ya da yardım sunamayacak durumda olan telaşlı personelle muhatap oldu.
Kongre'deki onlarca Demokrat üye, Dışişleri Bakanı Marco Rubio'ya gönderdikleri mektupta, "Bu sorunlar öngörülebilirdi" ifadelerine yer verdi.
Mektupta, "Yurt dışındaki Amerikalılara yönelik net bir hazırlık, planlama ve iletişim eksikliği kabul edilemez. Bu durum, Dışişleri Bakanlığı'nın yurt dışındaki vatandaşlarına konsolosluk yardımı sağlama ve onları koruma konusundaki temel görevini ihlal ediyor" denildi.
ABD yetkilileri ve Başkan Donald Trump, hükümetin İran'ın misilleme sonuçlarına karşı neden daha hazırlıklı olmadığı ve bölgedeki Amerikalılara hangi mesajların iletilmesi gerektiği konusunda açıklama yapmakta zorlanıyor. Trump, salı günü gazetecilere yaptığı açıklamada, "Her şey çok hızlı gerçekleşti" değerlendirmesinde bulundu.
Beyaz Saray Basın Sözcüsü Karoline Leavitt, çarşamba günü yaptığı açıklamada, yönetimin Amerikalıları uyarmak ve yurt dışında mahsur kalanlara yardım etmek için daha fazlasını yapması gerektiği yönündeki eleştirileri reddetti. Leavitt, "Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan birçok uyarı vardı" dedi.
Leavitt, Dışişleri Bakanı Rubio'nun ocak ayından itibaren bölgedeki birçok ülke için "4. Seviye seyahat uyarısı" yayımladığını belirtti. Bu, "seyahat etmeyin" anlamına gelen en üst seviye uyarı kategorisidir.
Savaş öncesinde İran, Irak, Lübnan, Suriye ve Yemen gibi ülkeler zaten bu statüdeydi. Ancak hafta sonu hava harekatının başlamasının ardından Dışişleri Bakanlığı, bölgedeki Ürdün, Kuveyt, Umman, Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Kıbrıs dahil en az yedi ülke için 3. Seviye "seyahati tekrar gözden geçirin" uyarıları yayımladı.
ABD Savaş Bakanlığı, ordunun tahliye çalışmalarına C-17 kargo uçaklarıyla destek vermeyi planladığını açıkladı. Dışişleri Bakanlığı yetkilileri ise vatandaşları savaş bölgesinden çıkarmak için özel uçuşlar organize ettiklerini belirtti.
Çarşamba günü geç saatlerde Dışişleri Bakanlığı, X hesabından yapılan paylaşımda, bu uçuşlardan birinin Ortadoğu'dan ayrıldığını ve ABD'ye doğru yolda olduğunu bildirdi.
Rubio salı günü yaptığı açıklamada, ABD'nin vatandaşlar için uçuşlar organize ettiğini ancak bazı ülkelerin İran'ın hava saldırıları nedeniyle hava sahalarını kapattığını ifade etti.
Rubio, "Karşı karşıya olduğumuz zorluk hava sahasının kapalı olmasıdır. Ancak içiniz rahat olsun, her Amerikalıya yardım edebileceğimizden eminiz" dedi.
Çarşamba günü itibarıyla Dışişleri Bakanlığı, güvenlik rehberliği ve seyahat yardımı sunarak yurt dışındaki yaklaşık 6 bin 500 Amerikalıya destek olduğunu belirtti.
Florida eyaletindeki Tamba'adn Cody Greene adlı 36 yaşındaki bir Amerikalı, savaş patlak verdiğinde iş gezisi için Dubai'deydi. Greene çarşamba günü yaptığı açıklamada, "Bugün oğlumun birinci yaş günü. Eşime zamanında evde olacağıma dair söz vermiştim, başıma gelenlere bir bakın" ifadelerini kullandı.
Greene, Dışişleri Bakanlığı'nın Ortadoğu'da mahsur kalan Amerikalılar için yayımladığı telefon numarasını aradığını ancak hiçbir yardım alamadığını belirtti.
Greene, "Hat, ABD'nin sizi kurtarma planı olmadığını ve kendi imkanlarınızı kendinizin oluşturmanız gerektiğini söyleyen otomatik bir kayıttan ibaretti" dedi ve ekledi:
"Tüm bu süreci başlatan kendi hükümetim tarafından ihanete uğramış ve terk edilmiş hissediyorum; kendi insanlarını dışarı çıkarmak için hiçbir planları yok."