YDH- Üst düzey yetkililere dayandırılan habere göre, Moskova yönetimi Tahran'a Ortadoğu'daki Amerikan askeri varlıklarını hedef alması için konum bilgisi aktarıyor. Bu durum, savaşın bir başka nükleer silahlı büyük gücün de dahil olduğu bir boyuta evrildiğini gösteriyor.
Washington Post'un konuya vakıf üç yetkiliye dayandırdığı habere göre, Rusya, İran'a Ortadoğu'daki Amerikan güçlerine saldırması için hedefleme bilgisi sağlıyor. Daha önce rapor edilmemiş bu yardım, hızla genişleyen çatışmanın artık ABD'nin başlıca nükleer silahlı rakiplerinden birini de içerdiğine işaret ediyor.
Yetkililer, cumartesi günü savaşın başlamasından bu yana Rusya'nın İran'a savaş gemileri ve uçaklar da dahil olmak üzere ABD askeri varlıklarının konumlarını ilettiğini belirtti. Kaynaklardan biri durumu "oldukça kapsamlı bir çaba gibi görünüyor" sözleriyle değerlendirdi.
Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, cuma günü Washington Post'un sorularına yanıt vermekten kaçınırken, Moskova daha önce savaşın sona ermesi çağrısında bulunmuş ve çatışmayı "provokasyonsuz bir silahlı saldırganlık eylemi" olarak nitelendirmişti.
Rusya'nın İran'a sağladığı hedefleme desteğinin kapsamının tam olarak netlik kazanmadığını söyleyen gazeteye göre, yetkililer İran ordusunun ABD güçlerini konumlandırma kabiliyetinin çatışmanın bir haftası dolmadan zayıfladığını iddia etti.
İran'ın vuruş kabiliyeti ve hedef seçimi
Analistler, istihbarat paylaşımının İran'ın ABD güçlerine yönelik saldırılarının örüntüsüyle uyumlu olduğunu belirtti. Altı Amerikan askerinin öldüğü Kuveyt'teki geçici üs dahil olmak üzere komuta kontrol altyapısı, radarlar ve geçici yapıların hedef alındığına dikkat çekildi. Son günlerde Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'daki ABD Büyükelçiliği'nde bulunan CIA istasyonunun da vurulduğu kaydedildi.
Carnegie Uluslararası Barış Vakfı'ndan Rus askeri uzmanı Dara Massicot, İran'ın "erken uyarı radarlarına veya ufuk ötesi radarlara çok hassas vuruşlar yaptığını" belirterek, "Bunu çok hedefli bir şekilde yapıyorlar. Komuta ve kontrolü hedef alıyorlar." dedi.
Massicot, İran'ın yalnızca bir avuç askeri sınıf uyduya sahip olduğunu ve kendi uydu takımyıldızı bulunmadığını, bu nedenle Rusya'nın çok daha gelişmiş uzay yetenekleriyle sağladığı görüntülerin son derece değerli olduğunu vurguladı.
Harvard Kennedy School'dan Nicole Grajewski de İran'ın misilleme saldırılarında yüksek düzeyde bir "sofistike" yapı olduğunu belirterek, "Hava savunmalarını aşıyorlar. İran'ın saldırılarının kalitesi geçen yaz İsrail'le yaptığı 12 günlük savaştan bu yana bile gelişmiş görünüyor." değerlendirmesinde bulundu.
Ukrayna faktörü ve stratejik dengeler
Habere göre, Rusya'nın desteği, 2022'deki Ukrayna işgalinden bu yana çeşitli ülkelerin dahil olduğu vekalet savaşının dinamiklerini yeniden şekillendiriyor. Bu süreçte İran, Çin ve Kuzey Kore gibi ABD'nin hasımları Rusya'ya ya doğrudan askeri yardım ya da Moskova'nın savunma sanayii için malzeme desteği sağlarken, ABD de Ukrayna'ya on milyarlarca dolarlık askeri teçhizat veriyor ve Rus mevzilerine dair istihbarat paylaşıyor.
Perşembe günü Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Trump yönetiminin İran İHA'larına karşı koruma konusunda yardım talep ettiğini ve Kiev'in buna karşılık "uzmanlar" göndereceğini duyurdu.
İran’ın, Ukrayna savaşı boyunca Rusya'nın başlıca destekçilerinden biri olduğunu belirten gazeteye göre, tek yönlü saldırı İHA'ları üretme teknolojisini paylaşan Tahran, bu araçların Ukrayna hava savunmasını zorlamak ve Batı'nın önleyici stoklarını tüketmek için kullanılmasında kilit rol oynadı.
Yetkililerden biri, Rusya'nın Ukrayna'ya sağlanan yardımın fazlasıyla farkında olduğunu belirterek, "Sanırım bir tür misilleme yapma fırsatı buldukları için oldukça memnunlar." yorumunu yaptı.
Moskova yönetiminin, ABD ile İran arasında uzayan bir savaşın daha yüksek petrol geliri ve ABD ile Avrupa'nın dikkatini Ukrayna'dan uzaklaştıracak bir kriz gibi “olası avantajlar” gördüğü daha önce de rapor edilmişti.
Ancak Massicot, Rusya'nın doğrudan askeri müdahalede bulunmamasının kısmen başka yere odaklanma ihtiyacının bir işareti olduğunu belirterek, "Stratejik hesap perspektifinden bakıldığında, Ukrayna hâlâ açık ara bir numaralı öncelik" dedi.
ABD stokları tükeniyor
Washington Post'un aktardığına göre, konuya vâkıf kişiler Pentagon'un hassas silah ve hava savunma önleyici stoklarını hızla tükettiğini bildirdi.
Bu durumun, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Dan Caine'in Başkan Donald Trump operasyonu onaylamayı değerlendirirken dile getirdiği endişeleri doğruladığı belirtilirken, yönetimin Caine'in değerlendirmesini hafife almaya çalıştığı kaydedildi.
Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly, Rusya'nın İran'a yardımı hakkında yorum yapmaktan kaçınırken; Çin'in Washington Büyükelçiliği ise savaşın "derhal sona erdirilmesi" gerektiğini bildirdi.