
YDH- Reuters’in aktardığına göre, Avrupa Birliği (AB) Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Birleşmiş Milletler ile Hürmüz Boğazı’ndan petrol ve gaz taşımacılığını yeniden güvence altına alma fikrini görüştüğünü bildirdi.
Brüksel’de düzenlenen AB dışişleri bakanları toplantısına katılırken konuşan Kallas, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres ile savaş zamanında Ukrayna tahıl ihracatını sürdürmek için kullanılan bir girişimin benzerinin Hürmüz Boğazı’nda da uygulanıp uygulanamayacağını görüş alışverişinde bulunduğunu söyledi.
Kallas, bu konuda yaptığı görüşmeleri şöyle aktardı:
“Antonio Guterres ile Hürmüz Boğazı için, Karadeniz Girişimi’nde olduğu gibi bir inisiyatifin mümkün olup olmadığını konuştum.”
Hürmüz Boğazı’nda gerginlik ve etkileri
Reuters’in haberinde, İran’ın fiilen Hürmüz Boğazı’nın geçişlerine ilişkin kontrolü artırdığı ve bu durumun bölgedeki gerilimler nedeniyle deniz trafiğini “ciddi” şekilde etkilediği belirtildi.
Haberde, İran güçlerinin İran ile Umman arasındaki dar kanalda gemilere yönelik operasyonlar gerçekleştirdiği ve bunun sonucunda global enerji arzının önemli bir bölümünü sağlayan boğazdaki taşımacılığın “şiddetli şekilde yavaşladığı veya durduğu” ifade edildi.
Reuters bu durumu, “bugüne kadarki en büyük kesintiye yol açtığı” değerlendirmesiyle aktardı.
Kallas, bu durumun “yalnızca enerji arzını etkilemekle kalmayacağını, aynı zamanda tarımsal üretimde kullanılan gübre tedarikini de zorlaştıracağını” vurguladı:
“Boğazın kapanması, enerji arzı için gerçekten tehlikeli bir durum oluşturuyor; bu yalnızca Asya’ya enerji tedariki açısından değil, aynı zamanda gübre üretimi açısından da bir sorun.”
Kallas, eğer bu yıl gübre eksikliği yaşanırsa, bunun gelecek yıl “gıda kıtlığı” riskine yol açabileceğini kaydetti.
AB’nin deniz görevine yeni rol tartışması
Kallas ayrıca, AB’nin küçük Ortadoğu deniz görevi Aspides’in görev kapsamı ve yetkisinin değiştirilip değiştirilemeyeceğinin de tartışılacağını belirtti.
Aspides görevinin şu anda Yemen’deki Ensarullah’a karşı Kızıldeniz’de gemileri “korumaya” odaklandığı hatırlatıldı.
Kallas, Aspides görevinin Hürmüz Boğazı’nda da bir rol üstlenmesinin “AB’nin çıkarına” olacağını ifade etti:
“Hürmüz Boğazı’nın açık tutulması bizim çıkarımızda ve bu nedenle Avrupa tarafından bu konuda ne yapabileceğimizi tartışıyoruz.”
Üye devletlerden katılım beklentisi
Kallas, Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul’un Aspides’in Hürmüz Boğazı’nda yararlı olup olmayacağına ilişkin şüphelerini sorması üzerine, “Elbette, bu konuda üye devletlerin de desteğini almamız gerekiyor.” dedi.
Kallas, üye devletlerden herhangi birinin bu konuda bir adım atmamaya karar vermesi halinde bunun kendi kararı olacağını, ancak yine de boğazın açık tutulmasına nasıl yardımcı olunabileceğinin tartışılması gerektiğini ifade etti.