YDH- Euro-Med İnsan Hakları İzleme Örgütü (Euro-Med Monitor), İsrail’in Lübnan’a yönelik genişleyen askeri saldırılarının “felaket düzeyinde insani sonuçlar” doğurduğunu bildirdi.
Örgüt, hukuka aykırı tahliye emirlerinin yaygın zorla yerinden edilmeyi tetiklediğini ve altyapının artan ihtiyaçları karşılamakta yetersiz kaldığını belirtti.
“850 can kaybı, 1 milyondan fazla yerinden edilen”
Euro-Med Monitor, İsrail’in 2 Mart pazartesi günü şafak vakti başlattığı yoğun hava ve deniz saldırılarının Güney Lübnan ve Beyrut’un güney banliyölerini (Dahiyye) hedef aldığını bildirdi.
Örgüt, bu saldırılar sonucunda yaklaşık “850 kişinin hayatını kaybettiğini”, binlerce kişinin yaralandığını ve “1 milyondan fazla kişinin yerinden edildiğini” belirtti.
Bunun, Lübnan’ın modern tarihindeki en büyük iç yerinden edilme dalgalarından biri olduğu ifade edildi.
“Tahliye emirleri güvenli koridor olmadan verildi”
Euro-Med Monitor, İsrail saldırılarının artan sıklığı ve coğrafi genişlemesinin özellikle Litani Nehri’nin güneyinde çok sayıda yerleşimin boşaltılmasına yol açtığını bildirdi.
Örgüt, sivillerin “güvenli koridorlar olmadan ve kitlesel panik içinde” hareket etmeye zorlandığını belirterek, bunun “yasaklanmış zorla yerinden edilme riski oluşturduğunu” vurguladı.
“Yolculuklar 24 saate kadar uzadı”
Euro-Med Monitor, saha tanıklıklarına göre, Güney Lübnan’dan Beyrut’a normalde iki saat süren yolculukların yoğunluk nedeniyle “24 saate kadar uzadığını” bildirdi.
Ailelerin araçlarda “saatlerce yiyecek ve su olmadan” kaldığı, birçok kişinin ise “evlerinden ani şekilde ayrılarak temel ihtiyaçlarını dahi alamadığı” ifade edildi.
Çocuklar, kadınlar ve yaşlılar en ağır etkilenenler
Örgüt, çocuklar, kadınlar ve yaşlıların en ağır etkilenen gruplar olduğunu belirtti.
Euro-Med Monitor, “bir bebek ölümünün belgelenmesi”, hamile kadınlarda bayılma vakaları ve çocukların uzun süre aç kalması gibi ciddi insani sonuçların kayda geçtiğini bildirdi.
Euro-Med Monitor, hamile kadınların sağlık hizmetlerine erişimde ciddi sorunlar yaşadığını belirtti.
Sekiz aylık hamile bir kadının bir benzin istasyonunda tuvalet kullanmasına izin verilmemesi nedeniyle “yaklaşık yedi saat araçta beklemek zorunda kaldığı” aktarıldı.
Bir başka hamile kadının ise aşırı kalabalık ve hijyen koşullarının yetersiz olduğu bir sığınakta “iki kez bayıldığı” ifade edildi.
“Hiçbir resmi kurumdan yardım ulaşmadı”
Euro-Med Monitor, yerinden edilen çok sayıda kişinin “devlet kurumları veya insani yardım kuruluşlarından hiçbir destek alamadığını” bildirdi.
Birçok ailenin temel ihtiyaçlarını karşılamak için yalnızca sınırlı kişisel imkânlara veya gönüllü girişimlere bağlı kaldığı vurgulandı.
Örgüt, sığınak kapasitesi ile yerinden edilme ölçeği arasındaki uçurumun kritik seviyeye ulaştığını bildirdi.
Binlerce ailenin “yeterli barınma olmadan” ya araçlarda, ya sokakta ya da aşırı kalabalık ve hijyen koşullarının yetersiz olduğu alanlarda kaldığı ifade edildi.
“Tahliyeler hukuk ihlali şüphesi doğuruyor”
Euro-Med Monitor, sivillerin yoğun saldırılar sırasında güvenli koridorlar sağlanmadan tahliye edilmesinin uluslararası insancıl hukuk açısından ciddi ihlaller oluşturabileceğini belirtti.
Örgüt, bu uygulamaların “yasaklanmış zorla yerinden edilme” kapsamında değerlendirilebileceğini ifade etti.
“Savaş suçu ve insanlığa karşı suç riski”
Açıklamada, saldırıların ölçeği, sivil altyapının tahribi ve kitlesel yerinden edilmenin “savaş suçu şüphesi doğurduğu” belirtildi.
Euro-Med Monitor, bu eylemlerin yaygın ve sistematik bir saldırının parçası olduğu tespit edilirse “insanlığa karşı suç” kapsamına girebileceğini ifade etti.
Uluslararası topluma ve bm’ye çağrı
Örgüt, tüm devletlerin sivillere yönelik ihlallere katkı sağlayabilecek askeri ve siyasi destekten kaçınması gerektiğini bildirdi.
BM Güvenlik Konseyi ve uluslararası topluma çağrıda bulunularak İsrail’e yönelik saldırıların durdurulması için “acil ve bağlayıcı önlemler” alınması istendi.
Euro-Med Monitor ayrıca bağımsız uluslararası soruşturma başlatılmasını talep etti.
BM insani kuruluşlarının acil müdahale başlatması, sığınak kapasitesinin artırılması ve özellikle çocuklar, kadınlar, yaşlılar ve hastalar için acil destek sağlanması gerektiği ifade edildi.
Lübnan makamlarının da acil durum planlarını devreye sokması, sığınakları genişletmesi, kira artışlarını kontrol altına alması ve yerinden edilenlere koruma sağlaması çağrısı yapıldı.