YDH- ABD Dışişleri Bakanlığı, 2-3 Haziran tarihlerinde Washington’da gerçekleştirilen üçlü toplantının ardından ABD, Lübnan ve İsrail tarafından kabul edilen ortak bildiriyi yayımladı.
ABD tarafından yayımlanan bildiride, Washington’un yürüttüğü müzakereler sonucunda İsrail ve Lübnan’ın ateşkes uygulanması konusunda mutabakata vardığı belirtildi.
Metinde, bu düzenlemenin "Hizbullah tarafından tam ateşkes sağlanması ve örgüte bağlı tüm unsurların Litani Nehri'nin güneyinden çekilmesi" şartına bağlandığı ifade edildi.
"Model bölgeler" oluşturulması planlanıyor
Washington tarafından yayımlanan ortak metne göre taraflar, Lübnan ordusunun topraklar üzerinde münhasır kontrol sağlayacağı ve "devlet dışı tüm aktörlerin dışlanacağı" sözde "model bölgelerin" acilen oluşturulması konusunda anlaşmaya vardı.
ABD Dışişleri Bakanlığı, bu adımların "kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına doğru ilerleme sağlanmasına" imkân vereceğini öne sürdü.
Açıklamada ayrıca, tüm tarafların “İsrail ile Lübnan arasındaki ilişkinin geleceğinin, iki ülke hükümeti tarafından ve ABD arabuluculuğunda belirlenmesi gerektiğini yeniden teyit ettiği, bunun herhangi bir ayrı süreç üzerinden yürütülmeyeceğinin vurgulandığı” kaydedildi.
Bildiriye göre taraflar, doğrudan müzakereleri sürdürme ve kapsamlı bir anlaşmaya ulaşma yönündeki çalışmalarını devam ettirme taahhüdünde bulundu.
Heyetlerin ayrıca, “egemenliğin güvence altına alınmasını amaçlayan bir güvenlik çerçevesini” ele aldığı belirtilirken, bu çerçevenin “devlet dışı grupların silahsızlandırılmasını ve yeniden ortaya çıkmalarının engellenmesini” de içerdiği ifade edildi.
İsrail ve Lübnan'ın pozisyonları
İsrail tarafı, kendi güvenliğinin ancak "Hizbullah'ın silahsızlandırılması ve örgütün Lübnan genelindeki altyapısının tasfiye edilmesiyle" sağlanabileceğini savundu.
Lübnan tarafı ise uluslararası alanda tanınan sınırların karşılıklı olarak saygı görmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca, çatışmaların tamamen durdurulmasının acil bir ihtiyaç olduğunu belirterek, Lübnan devletinin toprak bütünlüğü ve tam egemenliği ilkelerinin altını çizdi.
Beyrut yönetimi, ABD desteğiyle Lübnan ordusunun kapasitesini geliştirme ve ülke topraklarının tamamında etkin kontrol kurma yönündeki taahhüdünü yineledi.
Bildirinin sonunda tarafların, kapsamlı bir anlaşmaya ulaşılması amacıyla siyasi ve güvenlik görüşmelerini 22 Haziran haftasında yeniden başlatma konusunda mutabakata vardığı belirtildi. Washington’un da geçiş sürecinde iki taraf arasındaki temasları kolaylaştırmayı sürdüreceği ifade edildi.
Söz konusu diplomatik hareketlilik, Washington’un geçen nisan ayında "ateşkes anlaşmasına varıldığını" açıklamasına rağmen İsrail saldırıları ve direniş operasyonlarının devam ettiği bir dönemde gerçekleşiyor.
İsrail ordusu Güney Lübnan’a yönelik hava saldırıları ve askeri operasyonlarını sürdürürken, İslami Direniş de işgal güçlerini ve yerleşimleri hedef alan operasyonlarla karşılık vermeye devam ediyor.