YDH- İran Devrim Muhafızları'nın eski komutanı ve İran Devrim Lideri'nin kıdemli askeri danışmanı Dr. Muhsin Rızai, NewsNation’a verdiği özel demeçte, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerden ücret alma hakkını yasal ve gerekli bir "hizmet bedeli" olarak savundu.
ABD yönetimi ise bu açıklamaları kesin bir dille reddederek, boğazda herhangi bir geçiş ücreti veya sigorta bedeli talep edilmesine müsaade etmeyeceklerini bildirdi.
İran'ın nükleer silah geliştirmediğini ve Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması (NPT) kapsamında hareket ettiğini yineleyen Rızai, Washington'ın nükleer program üzerindeki baskısını "müdahale" olarak nitelendirdi.
ABD istihbaratının da İran'ın atom bombası peşinde olmadığını kabul ettiğini belirten Rızai, "Bunu her zaman ilan ettik; nükleer silah peşinde değiliz," ifadelerini kullandı.
Beyaz Saray ise müzakerelerin bir parçası olarak İran'ın nükleer silah geliştirmeme taahhüdünde bulunduğunu ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) müfettişlerinin tesislere erişimi konusunda ilerleme kaydedildiğini öne sürdü.
Rızai'nin Hürmüz Boğazı'nın güvenliğini, çevresel korumasını ve sigorta mekanizmalarını sağlama gerekçesiyle "hizmet bedeli" (geçiş ücreti) talep etme çıkışı, iki ülke arasındaki müzakere sürecinde yeni bir gerilim noktası yarattı.
Rızai, "Bu maliyetler İran halkının cebinden çıkamaz; petrol taşıyanlardan tahsil edilmelidir," diyerek kararlılık mesajı verdi.
Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly ise ABD Başkanı Trump'ın bu yöndeki bir uygulamayı kesinlikle kabul etmeyeceğini belirterek, "İran'ın boğazdan geçen gemilerden ücret alması mümkün değildir," açıklamasında bulundu.
Müzakere masasındaki ilerlemelere dair şüphelerini dile getiren Rızai, ABD'li müzakerecilerin "zaman kazandığını" ve iç siyasetteki enflasyon ve bankacılık krizi gibi sorunları yönetmek için süreci uzattığını iddia etti.
Rızai, "Amerikan tutumunda ciddi bir değişim veya kırılma noktası görmedik. Bu anlaşmanın gerçekleşeceğine dair umudumuz çok az," değerlendirmesinde bulundu.
Beyaz Saray ise 60 günlük müzakere takvimine sadık kalındığını ve teknik görüşmelerin "kalıcı barış" hedefiyle sürdüğünü savundu.
Öte yandan Rızai, Devrim Lideri Seyyid Mücteba Hamenei'nin sağlık durumuyla ilgili spekülasyonlara da yanıt vererek, güvenlik protokolleri nedeniyle kamuoyuna görünmeyen Devrim Lideri'nin "tamamen sağlıklı" olduğunu ve stratejik kararları yönetmeye devam ettiğini belirtti.