YDH- ABD konularında uzman uluslararası ilişkiler analisti Fuad İzedi, Washington ile Tahran arasında sürdürülen olası müzakere süreçlerini ve ABD siyasi yapısının İran’a yönelik ambargolar üzerindeki etkisini değerlendirdi.
İzedi, yaptırımların kaldırılmasının ABD Başkanı Donald Trump’ın tek taraflı iradesiyle değil, ancak Kongre’nin oylamasıyla mümkün olabileceğine dikkat çekerek, bu gerçeğin göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı.
Ateşkesin kabul edilmesinin ardından İran’ın askeri kapasitesinin büyük bölümünü koruduğuna dair istihbarat raporlarına atıfta bulunan İzedi, ateşkes ile müzakere süreçlerinin birbirinden ayrılması gerektiğini belirtti.
"Karşı taraf ateş etmezse siz de etmezsiniz ancak hiçbir somut sonuç getirmeyen müzakereler, şehit liderin deyimiyle 'yalvarma diplomasisi'nden öteye gitmez" ifadesini kullanan uzman, İran yönetimini hayali beklentilere kapılmamaya davet etti.
İzedi, yaptırımların kaldırılmasını Washington’dan talep etmenin, yasal yetkisi olmayan birine imkânsız vaatlerde bulunmasını istemekle eşdeğer olduğunu savundu.
ABD Kongresi'nin İran lehine uzun vadeli bir anlaşmaya onay vermeyeceğini savunan İzedi, Amerikan yönetimlerinin geçmişte imzaladıkları anlaşmaları "kağıt parçası" gibi gördüğünü ve kısa süre sonra askeri tehditlere geri döndüğünü hatırlattı.
İzedi, "Eşek köprüyü geçtikten sonra sahibine gülüp ateş eder" atasözünü anımsatarak, ABD’nin operasyonel hedeflerine ulaştıktan sonra verdiği sözleri görmezden geldiğini belirtti.
Mevcut müzakere isteğinin ise Trump’ın iç politikadaki sıkışmışlığı ve ekonomik baskılardan kaynaklandığını ileri süren uzman, İran’ın Hürmüz Boğazı gibi stratejik kaldıraçlarını pazarlık konusu yapmaması gerektiğini ifade etti.
ABD ara seçimlerinin siyasi sonuçlarına da değinen İzedi, seçimlerin sadece temsilcilerin değişimi değil, bütçe yönetimi üzerinde belirleyici olduğunu vurguladı.
Temsilciler Meclisi'nin kontrolünün Cumhuriyetçilere geçmesi halinde Trump’ın askeri fon sağlama noktasında ciddi engellerle karşılaşabileceğini söyleyen İzedi, Demokratların seçimi kazanması durumunda Trump için yargı sürecinin başlayabileceğini ve azledilme riskinin yüksek olduğunu öne sürdü.
İranlı yetkililerin bazı stratejik söylemlerini eleştiren İzedi, Hürmüz Boğazı’nda geçiş üstünlüğünün veya ekonomik yaptırımlara karşı caydırıcılığın önemine dikkat çekti.
ABD’nin tahammül sınırlarını test ettiğini ve "daha fazlasını vurabiliriz" sonucuna vardığını iddia eden İzedi, düşmanın maliyetini artıracak şekilde gaz ve petrol sahaları gibi stratejik tesislere yönelik sert ve caydırıcı adımların atılması gerektiğini savundu.