YDH- Defense News'te yayımlanan habere göre Pentagon, İran savaşı sırasında çok sayıda MQ-9 Reaper tipi silahlı insansız hava aracının düşürülmesinin ardından, bu platformların yerini alabilecek düşük maliyetli ve uzun menzilli yeni bir insansız hava aracı geliştirme seçeneğini değerlendiriyor.
Haberde, ABD Savunma Bakanlığı'nın arayışının, 13 Mayıs tarihli ABD Kongresi Araştırma Servisi (CRS) raporunda yer alan ve İran savaşı sırasında “onlarca” MQ-9'un düşürüldüğüne ilişkin değerlendirmelerin ardından gündeme geldiği belirtildi.
ABD Hava Kuvvetleri envanterinde yaklaşık 135 MQ-9 Reaper bulunduğu ve her birinin yaklaşık “30 milyon dolar” değerinde olduğu belirtilen haberde, bu ölçekte kayıpların özellikle Çin ve Rusya'dan daha sınırlı hava savunma kapasitesine sahip olduğu değerlendirilen İran gibi bir ülkeye karşı dahi “sürdürülebilir olmadığı” ifade edildi.
Pentagon "düşük maliyetli" İHA arıyor
ABD Savunma Bakanlığı'na bağlı Savunma İnovasyon Birimi'nin (DIU) yeni insansız hava aracı ihalesinde, mevcut MQ-9A'nın bugün yerine getirdiği görevleri üstlenebilecek yeni bir platform talep edildiği aktarıldı.
DIU'nun ihale metninde, "30 milyon doların üzerindeki yüksek değerli insanlı ve insansız hava araçlarına dayanan mevcut kuvvet yapısının, giderek ucuzlayan katmanlı hava savunma sistemlerine sahip rakipler karşısında sürdürülebilir olmadığı" değerlendirmesine yer verildi.
Haberde, Pentagon'un, kayıpları tolere edecek şekilde tasarlanan düşük maliyetli yeni bir İHA konseptine yöneldiği ifade edildi.
Bu kapsamda geliştirilen Massed Modular Aircraft (MMA) projesinin, çok sayıda üretilebilecek ve ağır kayıplar verse bile düşman hava savunmasını baskı altında tutabilecek insansız hava araçlarını hedeflediği ifade edildi.
Reaper kadar büyük, ancak daha ucuz
Defense News'e göre, Pentagon'un dikkat çekici hedeflerinden biri, sürü halinde kullanılabilecek küçük İHA'lar yerine, uzun menzilli ve yüksek taşıma kapasitesine sahip ancak düşük maliyetli büyük platformlar geliştirmek.
İhale şartnamesinde yeni platformun en az 2 bin 800 pound (yaklaşık 1,27 ton) faydalı yük taşıması istendiği belirtilirken, bunun MQ-9 Reaper'ın 3 bin 800 poundluk kapasitesine yakın olduğu kaydedildi.
Yeni İHA'nın yakıt ikmali yapmadan en az 2 bin 300 deniz mili muharebe menziline ve en az 8 bin deniz mili tek yön intikal menziline sahip olması isteniyor.
Şartnamede ayrıca platformun saatte en az 200 mil hıza ulaşabilmesi, 6 bin feet uzunluğundaki pistlerden veya geçici hava şeritlerinden faaliyet gösterebilmesi gerektiği ifade edildi.
DIU, yeni platformun farklı iç ve dış mühimmatları taşıyabilecek yeterli hacim, ağırlık, enerji ve soğutma kapasitesine sahip olmasını isterken, gelişmiş otonom sistemler sayesinde tek bir operatörün aynı anda birden fazla İHA'yı yönetebilmesini hedefliyor.
Haberde, platformun boyutlarına ilişkin kesin bilgi verilmediği ancak teknik özelliklerin MQ-9 büyüklüğünde bir İHA'yı işaret ettiği belirtildi.
Şartnamede hedef maliyet açıklanmasa da yeni sistemin, birim maliyeti yaklaşık 30 milyon dolar olan MQ-9'dan “önemli ölçüde daha ucuz” olmasının beklendiği ifade edildi.
İran ve Ukrayna savaşlarından çıkarılan dersler
Haberde, Pentagon'un MMA projesi için oldukça iddialı bir takvim belirlediği kaydedildi.
Buna göre tam ölçekli prototip uçuş testlerinin sözleşmenin verilmesinden sonraki 21 ay içinde başlaması, 2031 mali yılında ise ilk operasyonel kabiliyetin elde edilmesi planlanıyor.
İlk aşamada operasyonel birliğe konuşlandırılabilecek 20 göreve hazır İHA'nın teslim edilmesinin hedeflendiği aktarıldı.
Defense News, Pentagon'un son dönemde yayımladığı ihalelerin hem Ukrayna savaşından hem de İran savaşı sırasında edinilen tecrübeleri yansıttığını belirtti.
Haberde, her iki savaşta da savunma tarafının önleme füzelerini saldıran tarafın insansız hava araçlarından daha hızlı tükettiği değerlendirmesine yer verildi.
DIU'nun ihale metninde ise sürekli havada görev yapan MMA platformlarının silah kullanımı, keşif, elektronik harp ve haberleşme görevleriyle rakip üzerinde sürekli baskı kuracağı belirtilerek, bunun düşmanı pahalı hava savunma füzelerini ve diğer kaynaklarını yenileyebileceğinden daha hızlı tüketmeye zorlayacağı ifade edildi.