YDH - ABD Sayıştayı, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Finlandiya ile imzaladığı 11 buzkıran gemisi alımına dair dev anlaşmanın mantığını ve finansal gerekçelerini sorguladı.
The New York Times (NYT) gazetesinde yer alan habere göre, federal denetim kurumu, maliyeti yaklaşık 7 milyar doları bulan bu alımı haklı çıkaracak hiçbir veri bulunmadığını bildirdi.
ABD Sayıştayının Ulusal Güvenlik Sözleşmeleri ve Alımları Direktörü Shelby Oakley, karara dair sert eleştirilerde bulundu.
Oakley, "Bu 11 kararı haklı çıkaracak veya bunların uzun vadeli mali uygunluğunu değerlendirmeye imkan tanıyacak hiçbir bilgiye ya da analitik veriye sahip değiliz" değerlendirmesini yaptı.
Donald Trump, geçen yılın ekim ayında Finlandiya’dan yaklaşık 7 milyar dolar değerinde 11 buzkıran satın alınacağını duyurmuştu. Finlandiya’nın dünyadaki en iyi buzkıranları inşa ettiğini söyleyen Trump, bu ülkenin gemi yapımı alanında neredeyse bir tekel konumunda bulunduğunu iddia etmişti.
Trump, ABD'nin Arktik bölgesinde üstünlük kurması ve bölgedeki maden kaynaklarını çıkarabilmesi için bu gemilerin zorunlu olduğunu savunmuştu.
NYT tarafından yapılan analiz, alım belgesinde gemilerin bakımı, işletilmesi ve mürettebatın sağlanması için gerekli altyapının finansman planına yer verilmediğini ortaya çıkardı.
ABD Sahil Güvenliği verilerine göre, göz ardı edilen bu ek masrafların milyarlarca doları bulması bekleniyor.
Dev anlaşmanın hiçbir ihale süreci yürütülmeden imzalandığı da anlaşıldı. Trump yönetimi, sözleşmelerin kamusal çıkarlara uygun olduğunu ileri sürerek hükümetin rekabetçi ihale mevzuatını bypass etmesini sağladı.
Ortaya çıkan tabloyu değerlendiren Oakley, ABD Sahil Güvenlik teşkilatının düştüğü riski dikkat çekici bir benzetmeyle özetledi.
Oakley, kurumun "bütün parasını bir malikane satın almaya harcayan, ardından da onun bakımını karşılayacak parası olmadığını anlayınca iflas eden bir piyango galibinin durumuna düşme riski taşıdığını" ifade etti.
Gazeteye konuşan uzmanlar da ABD'nin bu kadar yüksek sayıda buzkıran gemisine ihtiyacı olmadığını vurguladı.
Uzman Ronald O'Rourke, Trump’ın Rusya’nın buzkıran filosuna odaklanırken iki ülke arasındaki temel coğrafi ve insani farkları görmezden geldiğini belirtti.
O'Rourke, Rusya'nın Arktik bölgelerinde 2 milyondan fazla vatandaşının yaşadığını ve Moskova yönetiminin limanlar ile deniz ulaşım hatlarını açık tutmak için bu gemilere hayati düzeyde ihtiyaç duyduğunu kaydetti.
Buna karşılık Alaska'nın Arktik sınırları içinde yaşayan Amerikalı sayısının 20 binin altında kaldığına dikkat çekildi.
Öte yandan, geçen yılın ağustos ayında Reuters'ta yer alan bir haberde, ABD'li yetkililerin Alaska'daki doğalgaz ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) çıkarma projelerini desteklemek amacıyla Rus atom buzkıranlarından yararlanma ihtimalini müzakere ettiği bildirilmişti.