YDH - Küba, ülkedeki yakıt kıtlığının derinleşmesi üzerine güneş enerjisine yönelerek Çin'den güneş paneli ithalatını artırdı.
The Wall Street Journal (WSJ), yenilenebilir enerji tesislerini takip eden RenewAtlas platformunun verilerine dayanarak Küba'nın güneş enerjisi yatırımlarını hızlandırdığını yazdı.
Uydu görüntülerinden güneş enerjisi yatırımlarını izleyen RenewAtlas'a göre son iki yılda Küba'da en az 41 orta ölçekli ve 18 küçük güneş enerjisi santrali kuruldu.
Gazetenin aktardığına göre hükümet, orta ölçekli santral sayısını 2028'e kadar 92'ye çıkarmayı planlıyor.
Kübalı iktisatçı Ricardo Torres Perez, bu "güneş hamlesinin" Venezuela'dan petrol ithalatındaki sert düşüşün ardından 2024'te yaşanan ülke çapındaki elektrik kesintilerinden sonra hız kazandığını söyledi.
WSJ'ye göre yeni güneş enerjisi santralleri en yüksek üretim seviyesinde yaklaşık 1000 megavat elektrik sağlayabiliyor. Bu miktar, Küba'nın olağan elektrik talebi olan 3200 megavatın yaklaşık üçte birine karşılık geliyor.
Kübalı yetkililer, güneş enerjisinin ülkenin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 10'unu karşıladığını, geçen yılın başında bu oranın yüzde 3 olduğunu belirtiyor.
Gazeteye göre güneş enerjisi santrallerinde kullanılan ekipmanın başlıca tedarikçisi Çin. Çin'in Küba'ya güneş paneli ihracatı 2023'te 3 milyon dolar seviyesindeyken 2025'te 117 milyon dolara çıktı. Aynı dönemde akü ve batarya sevkiyatları da arttı.
Küba Başbakanı Manuel Marrero Cruz, güneş enerjisi projelerinin bir bölümünün nikel satışından elde edilen gelirlerle finanse edildiğini söylemişti.
Bununla birlikte WSJ, yeni güneş enerjisi kapasitesine rağmen Kübalıların günün büyük bölümünü hala elektriksiz geçirdiğini belirtiyor.
Adada milyonlarca kişi, ABD'nin Küba'ya uyguladığı petrol ambargosunun da tesiriyle ortaya çıkan yakıt kıtlığı sebebiyle neredeyse her gün elektrik kesintileriyle karşı karşıya kalıyor.
WSJ'ye göre Küba'nın elektrik sistemi ağır bir durumda.
Torres Perez, termik santrallerin onlarca yıldır yıprandığını ve üretimlerinin düştüğünü, elektrik iletim hatlarında ise enerjinin yaklaşık yüzde 16'sının kaybedildiğini söyledi. Gazete, hükümetin şebekeyi yenilemek için gerekli mali kaynaklara sahip olmadığını yazdı.
Küba'da 2026 yılı içinde en az altı kez ülke çapında elektrik kesintisi meydana geldi. Bunlardan ikisi ağustos başında, 2 ve 4 Ağustos'ta yaşandı.
İspanyol haber ajansı EFE, Küba elektrik sisteminin büyük çaplı arızalardan sonra yeniden işler hale getirilmesinin birkaç gün sürebildiğini bildirmişti.
Uzmanlar önce güneş ve hidroelektrik santralleri ile dağınık üretim tesislerine dayanan küçük ve birbirinden bağımsız şebekeler kuruyor.
Ardından termik santraller kademeli olarak devreye alınıyor ve ayrı bölgeler yeniden tek bir sisteme bağlanıyor.
Küba Enerji Bakanı Vicente de la O Levy, mayıs ayında adadaki fuel oil ve motorin stoklarının tamamen tükendiğini açıklamıştı.
Aynı dönemde Havana'da son onlarca yılın en geniş çaplı dönüşümlü elektrik kesintileri yaşandı.
Havana'nın bazı bölgelerinde protestolar düzenlendi. Göstericiler "Işıkları açın!" ve "Halk birleşirse asla yenilmez!" sloganları attı.
ABD Başkanı Donald Trump, ocak ayı sonunda Küba'nın ABD'nin milli güvenliği için tehdit oluşturduğu gerekçesiyle olağanüstü hal ilan etti.
Bu karar, Washington'a Küba'ya doğrudan veya dolaylı biçimde petrol sağlayan ülkelerden yapılan ithalata ek gümrük vergileri koyma imkanı verdi.
Bunun ardından Küba birkaç kez tamamen elektriksiz kaldı. Adanın kendi petrol üretimi ihtiyacının yalnızca yüzde 40'ını karşılıyor.
Küba günde yaklaşık 30 bin varil petrol üretiyor, günlük ihtiyacı ise yaklaşık 110 bin varil.