Hürmüz Boğazı'ndaki savaş Avrupa'da gaz fiyatını vurdu

YDH - Avrupa'da gösterge niteliğindeki Hollanda TTF merkezinde işlem gören doğalgazın megavatsaat fiyatı, Hürmüz Boğazı'ndaki savaş ve Körfez'den yapılan sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sevkiyatlarında gecikme yaşanabileceği kaygılarıyla 70 euronun üzerine çıktı.

Kıtalararası Borsa (ICE) verilerine göre ekim vadeli doğalgaz kontratları pazartesi günü 70,85 eurodan işlem gördü.

Gaz Altyapısı Avrupa (GIE) verileri ise Avrupa Birliği (AB) genelindeki doğalgaz depolama tesislerinin bu dönemdeki ortalamaların altında kalarak yalnızca yüzde 64,7 doluluk oranına ulaştığını gösterdi.

Depolardaki düşük seviyeler, Hollanda'nın 1 Kasım itibarıyla hedeflediği yüzde 80 ve Almanya'nın yüzde 70 doluluk oranlarına ulaşamayabileceği yönündeki endişeleri artırdı.

Depolama oranı Avrupa ortalamasının üzerinde bulunan İtalya'da ise Katar Enerji şirketinin İtalyan Edison firmasına LNG sevkiyatını askıya alma kararını İran'a yönelik savaş gerekçesiyle kasım başına kadar uzatması riskleri tırmandırdı. Katar ile yapılan sözleşme, İtalya'nın yıllık gaz tüketiminin yaklaşık yüzde 10'unu karşılıyor.

AB, Ortadoğu'dan görece sınırlı miktarda doğrudan gaz ithal ediyor. Katar 2025'te birliğin toplam gaz ithalatının yüzde 3,7'sini sağlasa da Körfez'deki herhangi bir aksama fiyatları doğrudan yukarı çekiyor.

Analistler, Körfez'den yapılan LNG ihracatındaki kesintilerin sürmesi durumunda Avrupa ve Asya ülkeleri arasındaki tedarik rekabetinin kızışacağını ve bunun fiyatları daha da yükselteceğini belirtiyor.

Goldman Sachs, Ortadoğu'dan enerji ihracatındaki aksamaların 2027'ye kadar sürmesi halinde Avrupa gaz fiyatlarının megavatsaat başına 100 euroya yaklaşabileceği uyarısında bulundu.

Oxford Economics değerlendirmesine göre toptan fiyat artışlarının hanehalkı faturalarına yansıması yaklaşık 6 ay sürüyor.

Fiyat geçişkenliği Hollanda'da neredeyse anında görülürken Fransa, İtalya ve İspanya'da birkaç ay, Almanya ve Avusturya'da ise yaklaşık bir yıl alabiliyor.

Kuruluş, yüksek gaz bağımlılığı ve hızlı fiyat aktarımı nedeniyle İtalya'yı büyük Avrupa ekonomileri arasında en kırılgan ülke olarak nitelendiriyor.