Sánchez: Ceuta'ya kitlesel geçişi Fas'ın organize ettiğine dair kanıt yok

YDH ― İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, hükümetinin Faslı yetkililerin 30 Temmuz'da Ceuta'da 70 binden fazla kişinin Fas topraklarından İspanya'ya geçiş yaptığı kitlesel hareketi planladığı veya gerçekleştirdiği yönünde herhangi bir kanıt elde edemediğini açıkladı.

Sánchez, İspanyol parlamentosunda yaptığı açıklamada, ne İspanyol diplomatik temsilciliğinin ne Avrupa Komisyonunun ne de herhangi bir uluslararası kuruluşun Fas'ın olayı planladığını veya gerçekleştirdiğini gösteren "güçlü bir kanıt" sunduğunu söyledi.

Başbakanın açıklamaları, bu hafta yayımlanan İspanyol polis raporunun ardından geldi. Raporda, bu büyüklükteki sınır geçişlerindeki artışın kendiliğinden gelişen bir göç hareketi olmadığı ve sınır kontrol sistemlerini altüst etmeyi amaçlayan organize bir operasyonun belirtilerini taşıdığı ifade edildi.

Sánchez, Fas polisinin 30 Temmuz'da yaklaşık 10 saat süren kritik bir dönemde, geçiş yapanların sayısının zirveye ulaştığı sırada geçişlere izin verdiğini kabul etti. Ancak İspanyol yetkililerin bunun Fas'ın müdahale etmeme kararından mı yoksa Fas güçlerinin büyük kalabalıkları kontrol altına alamamasından mı kaynaklandığını henüz belirleyemediğini söyledi.

Reuters tarafından görülen ve Ulusal Mahkeme yargıcının talebi üzerine hazırlanan İspanyol polis raporu, sınır çitinin yakınında konuşlandırılan Fas güvenlik güçlerinin sayısının normalden düşük olduğunu gösterdi. Raporda ayrıca güvenlik güçlerinin kalabalıkları dağıtmak için ciddi bir girişimde bulunmadığı belirtildi.

Raporda, üniformalı bazı Fas güvenlik personelinin geçiş noktasına doğru yönlendirme yaptığı görüldüğü aktarıldı. Göçmenler de müfettişlere Fas güvenlik güçlerinden talimat aldıklarını söyledi.

Bununla birlikte raporda bu personelin kimliği açıklanmadı. Ayrıca Faslı yetkililerin geçiş emri verdiğini gösteren bağımsız bir kanıt da sunulmadı.

Raporda, Fas'ta faaliyet gösteren insan kaçakçılığı şebekelerinin genellikle günde yalnızca yaklaşık 300 göçmeni harekete geçirebildiği de belirtildi. Bu durum, söz konusu şebekelerin tek başlarına on binlerce göçmeni organize etme kapasitesine sahip olmadığını gösterdi.

Fas yetkilileri daha önce geçişleri kolaylaştırdıkları yönündeki suçlamaları reddetti. Rabat, krizi insan kaçakçılığı şebekelerinin faaliyetlerine, sosyal medya üzerinden yayılan bilgilere ve deniz yoluyla gelenler için yasal bir boşluk oluşturduğu düşünülen bir İspanyol mahkeme kararının yanlış yorumlanmasına bağladı.

22 Ağustos'ta Fas Adalet Bakanı Abdellatif Ouahbi, yetkililerin can kayıplarını önlemek amacıyla Ceuta'ya doğru ilerleyen kalabalığı zorla durdurmaya çalışmadığını söyledi. Ouahbi, yetkililerin durumu ihtiyatlı bir şekilde ele aldığını belirtti.

Bu gelişmelerin ardından Sánchez, Ouahbi'nin Rabat'ın Ceuta ve Melilla üzerindeki egemenlik iddialarını yinelemesine de değindi. Sánchez, Madrid'in 21 Ağustos'ta Fas büyükelçisini çağırdığını ve iki Faslı bakanın Ceuta ve Melilla'ya ilişkin "kabul edilemez" olarak nitelendirdiği açıklamalarını protesto ettiğini açıkladı.

Tartışmalara rağmen Sánchez, kriz sırasında Fas'ın işbirliği düzeyini savundu. Başbakan, kitlesel göç akınının ardından geçen günlerde sınırı geçen göçmenlerin çoğunun geri gönderilmesinde Rabat'ın rolüne dikkat çekti.

İspanyol hükümeti ise kriz nedeniyle artan siyasi baskıyla karşı karşıya bulunuyor. Ceuta'nın yanı sıra diğer İspanyol şehirlerinde de son günlerde hükümetin göç politikası protesto edildi.