Trump’tan İran savaşı için kritik karar sinyali

YDH ― ABD Başkanı Donald Trump, Axios’a yaptığı açıklamada İran savaşı konusunda yeniden geniş çaplı saldırılara dönüp dönmeme kararının kritik bir aşamasına yaklaştığını söyledi.

Trump, “Önümde büyük bir karar var. Onların [İran'ın] içine girip yok etmek istiyor muyum, istemiyor muyum? Bu büyük bir karar. Benim açımdan her şey olabilir,” dedi.

Trump’ın benzer tehditleri daha önce de gündeme geldi.

Bu açıklama Trump’ın Birleşmiş Milletler Genel Kurulu marjında altı Körfez ülkesinin liderleriyle salı günü yapması planlanan görüşmenin hemen öncesinde geldi.

Söz konusu görüşmenin savaşın bir sonraki aşamasını şekillendirebileceği değerlendiriliyor.

Görüşmede yeniden diplomasi için girişimde bulunulup bulunmayacağı veya askeri operasyonların yoğunlaştırılıp yoğunlaştırılmayacağı ele alınacak.

Trump’ın büyük çaplı askeri operasyonları yeniden başlatmak istemesi halinde bölgedeki müttefiklerinin desteğini alması gerekecek.

Trump son günlerde savaşın yakında sona ereceğini birkaç kez söyledi.

Bazı ABD’li yetkililer ise çatışmanın sürdürülemez bir savaş-ne savaş-ne barış çıkmazına oturduğu uyarısında bulunuyor.

Bu yetkililer, o tarihe kadar bir anlaşmaya varılamaması halinde Trump’ın ara seçimlerin ardından büyük çaplı askeri operasyonlara yeniden dönebileceğini düşünüyor.

Trump, Axios’a verdiği röportajda BM Genel Kurulu kapsamında yapılacak görüşmeyi savaşın sonraki adımları konusunda bölgedeki müttefiklerinin görüşlerini doğrudan dinlemek için kullanmak istediğini açıkça söyledi.

Trump, “Nerede olduklarını ve nasıl olduklarını öğrenmek istiyorum. Onları çok koruduk,” dedi.

Görüşmeye Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Bahreyn, Kuveyt ve Umman katılacak.

Trump, savaşın geleceğine ilişkin kararını ABD’deki ara seçimlerden önce mi yoksa sonra mı vereceği konusunda ise açıklama yapmadı.

Ağustos ayının başlarında Trump, Suudi Arabistan ve Katar’ın İran’ın misilleme olarak Suudi Arabistan’daki petrol ve doğal gaz tesislerini vurabileceğine ilişkin endişelerini dile getirmesinin ardından büyük çaplı askeri operasyonların yeniden başlatılmasını ertelemişti.

Trump o tarihten bu yana daha düşük profilli bir yaklaşım izliyor.

ABD yönetimi İran’la yürütülen müzakereleri askıya aldı, yeni bir ekonomik yaptırım kampanyası başlattı ve İran limanlarına yönelik deniz ablukasını sürdürüyor.

ABD ordusu ayrıca Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve küresel enerji piyasasına petrol akışının artırılması üzerine yoğunlaşıyor.

ABD ordusu Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol ve doğal gaz tankerlerinin sayısını önemli ölçüde artırdı.

Ancak tanker trafiği hâlâ savaş öncesindeki seviyelerin altında bulunuyor ve petrol fiyatları yüksek seyrediyor.

ABD’li yetkililere göre Trump ile Savaş Bakanı Pete Hegseth, olası bir tam ölçekli çatışmaya yeniden dönmeye hazır olmak amacıyla ABD ordusunun Ortadoğu’daki mevcut güç seviyesini yıl sonuna kadar korumasını emretti.

Yetkililer, Trump’ın bundan sonraki yol haritasına kısa süre içinde karar vermesi gerektiğini söylüyor.

Bunun nedenlerinden biri de ABD ordusunun mevcut bekleme pozisyonunu daha uzun süre sürdüremeyecek olması.

ABD’li yetkililerden biri durumu, “Bir noktada son hedefin ne olduğuna karar vermek zorundasınız.” sözleriyle değerlendirdi.

Trump, Axios’a yaptığı açıklamada deniz ablukasının İran’ın petrol ihraç etmesini engellemesinden oldukça memnun olduğunu söyledi.

Trump, “Başladığımızdan bu yana İran’a tek bir gemi bile gitmedi. Denediler ve onları havaya uçurduk,” dedi.

Trump ayrıca İran’ın ABD ile doğrudan temas halinde olduğunu söyledi ve İranlıların hâlâ bir anlaşmaya varmak istediğini iddia etti.

Beyaz Saray aynı zamanda savaş sonrasına yönelik bir strateji üzerinde çalışıyor.

Planda İran’ın bölgesel olarak çevrelenmesine yönelik bir girişim ile İsrail ve bölge ülkeleri arasındaki ilişkilerin normalleşmesinin genişletilmesi öngörülüyor.

Plan henüz hazırlığın erken aşamalarında bulunuyor.

Ancak savaşın sona ermesinin ardından ABD’nin Ortadoğu yaklaşımına ve Trump’ın görev süresinin son iki yılına yön vermesi amaçlanıyor.

Planlama sürecinin üzerinde iki önemli gelişme bulunuyor.

Bunlardan ilki İsrail’de 27 Ekim’de yapılacak seçim, ikincisi ise ABD’de kasım ayında yapılacak ara seçimler.

Trump’a gelecek hafta New York’ta İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu ile görüşüp görüşmeyeceği de soruldu.

Trump bu soruya, "Görüşebilirim" yanıtını verdi.