PDF olarak indirmek için yazdırma penceresinde hedef olarak “PDF olarak kaydet” seçeneğini işaretleyin.
İran uçuşlarının durdurulması Irak’ta dinî merciler ve direniş gruplarının tepkisini çekti; hükümete ABD yaptırımlarına uymama çağrıları yükseldi.

YDH- Irak Yüksek İslami Konseyi Başkanı Şeyh Hümam Hamudi, Iraklıları ABD’nin İran’a yönelik hava kuşatmasını kırma konusunda dinî sorumluluklarını yerine getirmeye çağırdı. Hamudi, “İran’a yönelik ablukaya askerî, ekonomik ya da propaganda yoluyla her türlü katılım haramdır” dedi.
ABD’nin İran havacılık sektörüne yönelik yeni yaptırımlarını “adaletsiz ve insanlık dışı” olarak nitelendiren Hamudi, kuşatmanın uluslararası hukuka ve Irak’ın iyi komşuluk ilkesini düzenleyen Anayasa’nın 8. maddesine aykırı olduğunu söyledi.
ABD Hazine Bakanlığı, 8 Eylül’de 27 İran hava yolu şirketine yaptırım uygulamış; bu şirketlerle çalışan havalimanlarının, yakıt tedarikçilerinin ve yer hizmeti sağlayıcılarının da ikincil yaptırımlarla karşılaşabileceğini duyurmuştu. İran uçuşlarını sürdüren son Irak havalimanı olan Necef Uluslararası Havalimanı, cuma günü uçuşları süresiz askıya aldı. Erbil ve Süleymaniye havalimanları da benzer kararlar aldı.
Irak’ta kuşatmaya dinî ve siyasi tepkiler
Irak’taki Seyyidu’ş-Şuheda Tugayları Genel Sekreteri Ebu Ala Velaî de Irak’ın İran’a yönelik hava kuşatmasına katılmaması gerektiğini belirterek parlamentoya ABD’nin dayatmalarını reddedecek bir karar çıkarma çağrısında bulunmuştu.
Velaî, Hz. Hüseyin’in çadırlarını ve Ebu Talib Mahallesi halkını kuşatarak kadınları, çocukları ve yaşlıları sudan ve temel ihtiyaçlardan mahrum bırakanların tarihin en karanlık sayfalarına yazıldığını hatırlattı.
Iraklı dinî merci Ayetullah Seyyid Muhammed Taki Müderrisî, yaptırımlar nedeniyle kutsal mekânlara gelen ziyaretçilerin seyahatinin kısıtlanmasına karşı çıktı. Hava sahasının veya sınır kapılarının ziyaretçilere kapatılmasını “düşmanların dayatmalarına boyun eğmek” olarak nitelendirerek Irak makamlarını girişleri kolaylaştırmaya çağırdı.
Necef’teki dinî merci Şeyh Muhammed el-Yakubî’nin ofisi ise “İslam Cumhuriyeti’ni söz düzeyinde bile zayıflatmak haramdır. Buna karşılık ona destek olmak vaciptir. Çünkü tarafsızlığa yer olmayan bir mücadele içinde olduğumuza inanıyoruz” açıklamasını yaptı.
Bedir Örgütü Genel Sekreteri Hadi el-Amiri, Irak havalimanlarında uygulanan kısıtlamaları kınayarak hükümete Washington’ın kararlarına uymama çağrısında bulundu. İran’a yönelik kuşatmanın iki halkın çıkarlarına aykırı olduğunu söyleyen Amiri, Irak’ın bu karara boyun eğmemesini “tam ve kapsamlı egemenliğe ulaşmanın ilk sınavı” olarak nitelendirdi.
Irak Hizbullah Tugayları (Ketaib Hizbullah) da ABD’nin İran’a yönelik yaptırımlarını kınamıştı. Grup, yaptırımları askerî seçeneklerin başarısızlığının ardından başvurulan “kirli bir silah” olarak nitelendirerek bunlara karşı ciddi biçimde mücadele edilmesi çağrısında bulundu.
Eski Başbakan Adil Abdülmehdi de havalimanlarının İran uçuşlarına kapatılmasını büyük bir hata olarak değerlendirdi ve kararın geri alınmasını istedi. Nüceba Hareketi Genel Sekreteri Ekrem Kabî, uçuşlar yeniden başlamazsa ülke genelindeki havalimanlarında oturma eylemleri düzenleyeceklerini duyurdu.
Uçuş kararının yetkisi ve seferlerin geleceği
Iraklı bir kaynak, Necef Havalimanı’nın İran uçuşlarını askıya alma kararının Başbakan Ali Zeydi’nin talimatıyla gündeme geldiğini ileri sürdü. Kaynak, havalimanı uçuşlarına ilişkin karar yetkisinin başbakanlıkta değil, Sivil Havacılık Örgütü ile Ulaştırma Bakanlığında olduğunu söyledi.
Irak’ın Tahran Büyükelçisi Yasir Haccac, uçuşların durdurulmasını “geçici” olarak nitelendirerek iki ülke arasında ticari seferleri yeniden başlatmak için görüşmeler yürütüldüğünü belirtti. Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ise İran hava yolu şirketlerine hizmet verilmesi olasılığını ABD’yle ele alacaklarını açıkladı.