Irak Merkez Bankası döviz kurunu neden değiştirdi?

YDH ― Irak Merkez Bankası, ABD doları karşısında yeni bir döviz kuru belirledi. Banka, doların halka satış fiyatını 1520 Irak dinarı olarak açıkladı. Yeni fiyatlar bugünden itibaren geçerli olacak.

Merkez Bankası yaptığı açıklamada, "Mevcut ekonomik ve mali koşullar göz önüne alındığında ve Bakanlar Kurulu'nun tavsiyesi üzerine, devletin genel bütçesinin mali gereksinimlerini karşılamak ve 2004 tarihli 56 sayılı Irak Merkez Bankası Kanunu'nun değiştirilmiş hükümlerine uygun olmak amacıyla Irak dinarının ABD doları karşısındaki döviz kurunu değiştirmeye karar vermiştir" ifadelerine yer verdi.

Banka, Maliye Bakanlığı'ndan ABD dolarının alış fiyatını dolar başına 1500 dinar, bankalara satış fiyatını dolar başına 1510 dinar ve halka satış fiyatını ise dolar başına 1520 dinar olarak belirledi.

Merkez Bankası, döviz rezervlerinin dış ticareti finanse etmek, yurt dışındaki banka kartı işlemlerini gerçekleştirmek ve yolculara nakit döviz satmak için gereken tüm döviz taleplerini karşılamaya yeterli olduğunu teyit etti.

Banka ayrıca tüm kurumlara "işlemlerinde yukarıdaki fiyatları benimsemeleri, bankacılık ve finans sistemlerini ve ilgili hizmet sunum kanallarını güncellemek için gerekli adımları atmaları ve ilgili şube ve birimleri buna göre hareket etmeleri konusunda bilgilendirmeleri" çağrısında bulundu.

Merkez Bankası, kurumların önceki kur üzerinden işlem yapmayı bırakması ve iş gününün başlangıcından itibaren yeni kuru uygulamaya başlaması gerektiğini vurguladı.

Kur değişikliği üretim ve yatırımı hedefliyor

Bankanın açıklamasına göre döviz kuru ayarlaması, yerli ürünleri ve yerel sanayiyi desteklemeyi, Irak mallarının ithal ürünlerle rekabet gücünü artırmayı ve bu yolla fabrikalarla şirketlerin genişlemesini teşvik etmeyi amaçlıyor.

Açıklamada, söz konusu önlemin yatırım çekmeyi ve petrol dışı üretim sektörlerini canlandırmayı, küçük ve orta ölçekli işletmelerin büyümesini desteklemeyi, gençler için iş fırsatları yaratmayı ve işsizliği azaltmayı da hedeflediği belirtildi.

Karar, dinarın dolar karşısındaki değerini yaklaşık yüzde 15 düşürüyor. Bu değişiklik, ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaş ve petrol ihracatında yaşanan aksama sonrasında Irak'ın karşı karşıya kaldığı mali baskılar nedeniyle Merkez Bankası'nın daha önce döviz kurunu değiştirmeme yönündeki tutumundan sapması anlamına geliyor.

Reuters, ekonomi uzmanlarına dayanarak dinarın değer kaybının, ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaş nedeniyle Irak'ın en büyük gelir kaynağı olan petrol satışlarında yaşanan aksamayla bağlantılı olduğunu belirtti.

Bütçe açığının 40 trilyon dinarı aşması bekleniyor

Iraklı parlamenterler dün Reuters'e yaptıkları açıklamalarda, hükümetin bütçe taslağının petrol fiyatının varil başına 58 dolar olacağı varsayımına dayandığını söyledi.

Parlamenterler, taslak bütçede 217 trilyon dinar, yaklaşık 166 milyar dolar, harcama öngörüldüğünü ve bütçe açığının 40 trilyon dinarı aşacağını belirtti.

Hükümet, taslak bütçede Kürdistan Bölgesi'nden yapılacak sevkiyatlar da dahil olmak üzere günde yaklaşık dört milyon varil ham petrol ihraç etmeyi öngörüyor. Petrol satışları, Irak devletinin gelirlerinin en büyük bölümünü oluşturuyor.

Parlamentodan kur artışına itiraz

Parlamento Maliye Komitesi Başkan Yardımcısı İhlas Duleymi, WAA haber ajansına yaptığı açıklamada, "taslak bütçe yasasında döviz kurunun resmi olarak belirtilmediğini" söyledi.

Duleymi, "Temsilciler Meclisi'nin, etkilenen projelere, sözleşmelere ve şirketlere tazminat ödemelerinde hazineye yük getirecek olması nedeniyle döviz kurunun artırılmasına gerçek bir ret cevabı verdiğini" kaydetti.

İslam Davet Partisi'nden satın alma gücü uyarısı

Irak İslam Davet Partisi ise Irak dinarının ABD doları karşısındaki kurunda yaşanan istikrarsızlık ve dalgalanmanın etkilerini yakından takip ettiğini açıkladı.

Parti, bunun sonucunda piyasalardaki emtia fiyatlarında artış ve vatandaşların satın alma gücünde azalma yaşandığını belirterek, gelişmelerin "siyasi ve sosyal koşulları olumsuz etkileyeceğini" ifade etti.