ABD, İran’a karşı “Tüm Bombaların Anası”nı kullanmayı planlıyor

YDH- CNN’e konuşan ABD’li yetkililere göre Pentagon, Başkan Donald Trump’ın çatışmaları yeniden başlatma emri vermesi halinde İran’ın enerji altyapısını ve nükleer tesislerini hedef alacak yeni saldırı planları hazırladı.

Bu planlarda, ABD’nin nükleer olmayan en büyük bombası olarak bilinen “Tüm Bombaların Anası” MOAB’ın kullanılması da yer alıyor. Saldırıların ara seçimlerden önce ya da sonra düzenlenmesi değerlendiriliyor.

MOAB’ın İran’a karşı ilk kez kullanılması, savaşta önemli bir tırmanış anlamına gelecek. Ancak CNN’in görüştüğü kaynaklar, bombanın İran’ın yerin derinliklerindeki nükleer tesislerini imha etme ya da savaşın seyrini değiştirme kapasitesine ilişkin “ciddi kuşkular” bulunduğunu belirtiyor. 

GPS güdümlü bomba geniş bir alanı tahrip edebilse de granit katmanlarla tahkim edildiği düşünülen Koleng Dağı’ndaki tesise ve diğer yer altı hedeflerine ulaşacak nüfuz gücüne sahip olmayabilir.

MOAB’ın etkisi tartışmalı

CNN’e konuşan kaynaklardan biri, MOAB’ı “geniş alanları temizlemeye uygun, ancak derinlere nüfuz etmek için tasarlanmamış” bir silah olarak nitelendirdi. 

Bombanın yer üstünde yaratacağı yıkımın yanı sıra, nüfusun ve askerî olmayan tesislerin yakınındaki altyapının hedef alınması halinde sivil kayıplara yol açma riski de bulunuyor.

ABD’li yetkililer, İran’ın nükleer tesislerine yönelik planlarda MOAB’ın açıkça yer aldığını söyledi. Washington ve İsrail işgal rejimi, Koleng Dağı’nda İran’ın nükleer programına ait unsurların depolandığını öne sürüyor. 

Trump, yılın başında kapsamlı askerî operasyonları durdurmasına rağmen bu tesisi vurmakla tehdit etmeyi sürdürdü ve İran’ın nükleer silah edinmesini engellemenin hedefi olduğunu söyledi.

Saldırı planları siyasi çıkış arayışına bağlanıyor

CNN’in aktardığına göre Trump, ordudan İran’daki “çok sayıda enerji altyapısını” kapsayan ek saldırı paketleri hazırlamasını istedi. 

Kaynaklardan biri, bu saldırıların ABD’nin Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın sorumluluk alanından çekilmesinden önce düzenlenebileceğini belirtti. 

Bu senaryoda rejimin saldırıları “zafer” ilan ederek güçlerini hızla bölgeden çekmesi gündeme gelebilir.

Trump kamuoyu önünde ara seçimlerden önce yeni saldırı düzenlemeyeceğini söylese de Beyaz Saray danışmanları bu açıklamanın kesin olup olmadığından emin değil. 

Altı ayı aşkın süredir devam eden ABD bombardımanına rağmen iki ülke arasında müzakere edilmiş bir çözüme yaklaşıldığına dair işaret bulunmuyor. 

Savaşın ABD’deki popülerliğinin düşmesi ve seçimlerde Cumhuriyetçilere siyasi maliyet doğurabileceği kaygısı, Trump rejimini çatışmadan çıkış yolu aramaya itiyor. 

Buna karşın Trump, askerleri geri çekmenin yenilgi gibi görüneceğini savunuyor ve İran’da “tamamlanmamış işler” bulunduğunu söylüyor.

CNN’e konuşan yetkililer,  askerî planlamacıların Trump’a en azından “sembolik” bir kazanım sunacak seçenekler üzerinde çalıştığını aktardı. 

Bazı askerî seçenekler, hedeflenen stratejik sonuçları sağlamasa bile bir “gösteri” niteliği taşıyarak Trump’a çatışmadan çekilme imkânı verebilir. 

Bir yetkili, MOAB’ın İran’ı taviz vermeye zorlamasının ya da kesin bir askerî zafer sağlamasının beklenmediğini, ancak psikolojik etki yaratmak için kullanılabileceğini söyledi.

CNN’in kaynaklarına göre İran’a karşı kesin bir zaferin ancak binlerce ABD askerinin hayatına mal olabilecek büyük bir kara harekâtıyla mümkün olabileceği değerlendiriliyor. 

Pentagon bu tür senaryoları planlasa da yönetim içinde şu aşamada böyle bir harekâtı savunan olmadığı bildirildi. 

Trump da İran’a kara birlikleri gönderme konusunda isteksiz olduğunu belirtiyor. Yönetim, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasını sağlayacak bir anlaşmanın diplomatik çıkış yolu oluşturmasını umuyor.

ABD ordusu, Trump’ın saldırı emri vermesi ihtimaline karşı İran’ın olası misillemelerini de hesaba katıyor.

Merkez Kuvvetler Komutanlığı bölgesindeki askerlerin yeni rotasyonunun önümüzdeki haftalarda yapılması beklenirken, görev süresi dolan personelin tamamının yenileriyle değiştirilmemesi ihtimali de değerlendiriliyor.

Beyaz Saray, hassas askerî planlar hakkında yorum yapmadığını belirtirken Trump’ın İran’ın nükleer silah edinmesini engellemek için tüm seçenekleri masada tuttuğunu açıkladı. 

Pentagon ise başkan ve savunma bakanının talimatlarını uygulamak üzere farklı operasyon senaryoları üzerinde çalıştığını bildirdi.

ABD, MOAB’ı ilk kez Trump’ın başkanlığının ilk döneminde, 2017’de Afganistan’da IŞİD mevzilerine karşı kullanmıştı. 

Yaklaşık 9,8 tonluk bomba, yer altındaki tünelleri hedef almak için kullanılmış olsa da İran’daki derin ve tahkim edilmiş nükleer tesislere karşı etkili olup olmayacağı tartışmalı.