İsrail muhalefetinin yeni hesabı

YDH ― İsrail muhalefeti, Arap milletvekillerinin hükümet kurma oylamasında çekimser kalmasına dayanan azınlık hükümeti planını hayata geçirmek için bu kez Likud’dan üç milletvekilini ayrılmaya ikna etmeye çalışıyor.

Yaşar Partisi ve Değişim Bloğu lideri Gadi Eisenkot’un seçim öncesinde gündeme getirdiği formül, mevcut milletvekili dağılımının gerekli çoğunluğu sağlamaya yetmemesi üzerine yeni bir aşamaya taşındı.

Eisenkot’un 58 milletvekiliyle hükümet kurma planı

Eisenkot, seçimlerden önce yaptığı açıklamada, “58 milletvekilimiz olsa bile hükümeti kurup yemin ettirmeyi başaracağız” demişti. Bu açıklama, Arap partilerinin hükümete doğrudan destek vermediği, ancak hükümetin kurulması için yapılan oylamada çekimser kaldığı bir azınlık hükümeti modeline işaret ediyordu.

Planın temelinde, Arap partilerinin aktif desteğine başvurmadan Yahudi/Siyonist milletvekilleri arasında hükümetin kurulmasını sağlayacak bir çoğunluk oluşturmak bulunuyordu. Ancak milletvekili dağılımı netleştikçe mevcut tabloyla bu hedefe ulaşılamayacağı ortaya çıktı. Gadi Eisenkot’un parti merkezine girişi sırasında “Tarih yazdık” açıklaması yapılmasına rağmen muhalefet, planı hayata geçirmek için yeni bir yol aramaya yöneldi.

Muhalefetin hesabı Likud’dan üç vekil koparmak

Muhalefetin yeni senaryosu, Eisenkot’un azınlık hükümeti formülünü koruyarak Likud’dan ayrılacak üç milletvekili aracılığıyla gerekli dengeyi oluşturmayı öngörüyor.

Mevcut parlamentoda Yahudi milletvekillerinin dağılımı esas alındığında, koalisyonun 49'a karşı 53 milletvekiliyle üstünlüğü bulunuyor. Bu hesaplamaya Yoav Segalovitz de dahil ediliyor. Muhalefet, koalisyon partilerinden üç milletvekilinin ayrılmasının mevcut dengeyi değiştirmeye yeteceğini hesaplıyor. Böylece Yahudi/Siyonist milletvekilleri arasında çoğunluğu sağlayarak hükümeti kurmayı ve Arap milletvekillerinin çekimser kalmasıyla güvenoyu almayı hedefliyor.

Gözler Likud’daki muhalif isimlerde

Muhalefet bloğunda, Dini Siyonizm, Kimlik ve Yahudi Gücü partilerinden milletvekili koparmanın mümkün olmadığı değerlendiriliyor. Bu nedenle girişimler Likud üzerinde yoğunlaşıyor.

Muhalefetin temas kurabileceği ve ayrılık girişimine öncülük edebileceği düşünülen isimler arasında Likud milletvekilleri David Bitan ve Eti Atiya ile bakan Nir Barkat öne çıkıyor. Haberde, Bitan ve Barkat’ın Netanyahu’yla geçmişten gelen anlaşmazlıkları ve henüz çözülmemiş meseleleri bulunduğu hatırlatılıyor.

Avigdor Lieberman da kısa süre önce Likud listesindeki üst düzey isimlerle ve parti kurumlarında görev yapan yetkililerle doğrudan temas kanallarının açık olduğunu ima etmişti. Bu temasların, söz konusu isimleri Likud’dan ayrılmaya ikna etme amacı taşıdığı değerlendiriliyor.

Ancak Israel Hayom’un görüşlerine başvurduğu Atiya, Bitan ve Barkat, Likud’dan ayrılmayı düşündükleri yönündeki iddiaları kesin bir dille reddetti.

Sağ seçmenin tepkisi planın önündeki engellerden biri

Muhalefet bloğu perde arkasındaki temaslarını sürdürse de planın hayata geçirilmesinin önünde ciddi engeller bulunuyor. Bunların başında sağ seçmen tabanının tepkisi geliyor.

Likud’un önde gelen isimleri açısından sağcı bir hükümeti düşürmeye ve Arap partilerinin çekimser kalmasıyla yeni bir hükümet kurma girişimine katılmaya karar vermek, siyasi intihar olarak görülüyor. Böyle bir adımın, bu isimlerin Likud seçmenleri nezdindeki konumlarına kalıcı zarar verebileceği düşünülüyor.

Muhalefet içindeki görüş ayrılıkları

Bir diğer engel, muhalefet bloğundaki görüş ayrılıkları. Lieberman geçmişte azınlık hükümeti modeline açıkça karşı çıkmıştı. Bu nedenle yeni senaryoya tam destek verip vermeyeceği ve destek sunması halinde bunu ne kadar sürdüreceği belirsizliğini koruyor.

Yeni seçim seçeneği de çıkış yolu olarak görülmüyor

Muhalefet, yeni bir seçim turunun mevcut durumunu iyileştirmesini beklemiyor. Aksine, yeni seçimlerin siyasi çıkmazı daha da kalıcı hale getirebileceğini düşünüyor. Bu nedenle Likud’dan ayrılabilecek milletvekillerini ikna etme girişimlerini, hükümet kurmak için masadaki seçeneklerden biri olarak değerlendiriyor.

Arap milletvekillerinin çekimser kalmasına dayanan azınlık hükümeti planının hayata geçmesi, Likud’dan üç milletvekilinin ayrılmasına ve muhalefet içindeki görüş ayrılıklarının aşılmasına bağlı görünüyor.