Vance: Cumhuriyetçilerin yenilgisinin nedeni İran savaşı

YDH- ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Cumhuriyetçilerin ara seçimlerde aldığı ağır yenilginin ardından İran savaşını partinin kaybındaki temel etken olarak gösterdi.

Fox News’e göre Vance, Trump’ın dış politika çizgisinden bazı başlıklarda ayrışarak Cumhuriyetçilerden uzaklaşan seçmenleri yeniden kazanmayı ve 2028 başkanlık yarışı öncesinde parti içindeki konumunu güçlendirmeyi hedefliyor.

Vance, 4 Kasım’da Beyaz Saray’da seçim sonuçlarının ele alındığı toplantının ardından X’te yayımladığı mesajda, “Kaybetmemizin nedeni savaş. Başkan da dün gece aynı şeyi söyledi.” ifadelerini kullandı. Savaşın siyasi bedelini savunanlara da seslenen Vance, Senato kontrolünü altı yıl boyunca kaybetmenin kabul edilebilir bir bedel olduğunu düşünenlerin bunu açıkça söylemesi gerektiğini belirtti. Ona göre Cumhuriyetçilerin neden yenildiğine ilişkin dürüst bir tartışma, İran savaşıyla başlamalı.

Vance’in “Yeni Sağ” için dört başlığı

Vance, Cumhuriyetçilerden uzaklaşan seçmenleri yeniden kazanmak için dört öncelik sıraladı: İran savaşını sona erdirmek, yaşam maliyetlerine ve enflasyonla mücadeleye odaklanmak, “Önce Amerika” politikasına dönmek ve ABD’nin İsrail’le ilişkilerini değiştirmek.

Fox News’in bir Beyaz Saray yetkilisine dayandırdığı habere göre bu başlıklar, Vance’in sağ kanatta yeni bir siyasi akım oluşturma girişiminin temelini oluşturuyor. “Yeni Sağ” olarak anılan bu çizgi, Trump’ın ilk dönemindeki siyasi hareketle ve “Önce Amerika” söylemiyle bağını koruyor. ABD’nin dış çatışmalara girmemesini, ailelerin yaşam maliyetlerinin düşürülmesini ve sınırların denetlenmesini savunuyor.

Bu seçmenlerin bir bölümü, Trump’ın dış politikada İsrail’e gereğinden fazla yaklaştığını düşünüyor. ABD sağındaki bazı çevreler İran savaşını da Washington’ın Ortadoğu politikasında İsrail’in etkisine ve Trump’ın İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’yla yakın ilişkisine bağlıyor.

Vance, Trump’la doğrudan karşı karşıya gelmiyor

Bir Beyaz Saray yetkilisi, Vance’in mesajının Trump’tan koptuğu anlamına gelmediğini söyledi. Yetkili, bu çıkışın Trump’ı 6 Ocak 2021’deki Kongre baskınının ardından eleştiren eski Başkan Yardımcısı Mike Pence’in tutumuyla karıştırılmaması gerektiğini belirtti.

Aynı yetkiliye göre Vance, Trump’ı desteklemeyi sürdüren ancak dış politika tercihlerini eleştiren veya bu alanda kendilerine ihanet edildiğini düşünen Cumhuriyetçilere mesaj veriyor. Yetkili, Vance için “Bizim adamımız” ifadesini kullandı.

Fox News, Vance’in son iki yılda Trump ve Beyaz Saray’ın açıkladığı politika ve tutumları büyük ölçüde desteklediğini, ancak İran savaşı konusunda kaygılarını dile getiren az sayıdaki üst düzey yönetici arasında yer aldığını da hatırlattı.

2028 yarışı için parti içi hesaplar

Vance, Cumhuriyetçilerin 2028 başkanlık adaylığı için öne çıkan isimlerden biri olarak görülüyor. Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun adı da olası adaylar arasında anılıyor.

3 Kasım’daki ara seçimlerde Demokratlar Kongre’nin iki kanadında da çoğunluğu kazandı. Cumhuriyetçilerin yenilgisi, Texas, Kansas ve South Carolina gibi geleneksel olarak Cumhuriyetçilere yakın eyaletlerde Demokratların elde ettiği önemli zaferlerle daha da ağırlaştı.

Fox News’in değerlendirmesine göre seçim sonuçlarının ardından Vance’in İran savaşı ve dış politika üzerinden yaptığı çıkış, hem Cumhuriyetçi seçmenleri yeniden kazanma hem de 2028 öncesi parti içindeki siyasi hattını belirginleştirme çabasının parçası.