Tahran yeni saldırıya hazırlanıyor, Hürmüz’de gerilim tırmanıyor Yazıya git

PDF olarak indirmek için yazdırma penceresinde hedef olarak “PDF olarak kaydet” seçeneğini işaretleyin.

Yakın Doğu Haber
İRAN
16 Kasım 2026 · 10:48

Tahran yeni saldırıya hazırlanıyor, Hürmüz’de gerilim tırmanıyor

Katar arabuluculuğundaki görüşmelerin duraksadığı ve ABD’nin yeni saldırı seçeneğini değerlendirdiği bir dönemde Tahran, askerî kapasitesini ve iç dayanıklılığını güçlendirmeye yöneliyor.

YDH- İran ile ABD arasındaki gerilim, Washington’ın yeni bir saldırı düzenleyip düzenlemeyeceği ve Katar arabuluculuğundaki görüşmelerin yeniden başlayıp başlamayacağının belirsizleşmesiyle yeni bir aşamaya girdi. ABD’nin ekonomik ablukayı sürdürdüğü, İran’ın ise Hürmüz Boğazı çevresinde askerî adımlarını artırdığı bu süreçte, taraflar arasında sınırlı saldırı ve karşılıkların daha geniş çaplı bir çatışmaya dönüşmesi ihtimali öne çıkıyor.

İran Devrim Muhafızları, dün Bahreyn’deki Rıfa Hava Üssü’nde ABD hava savunma sistemine bağlı bir radarı altı insansız hava aracıyla hedef aldığını duyurdu. Devrim Muhafızları, cuma günü de Bahreyn’deki bir radar sistemini vurduğunu açıklamıştı. Misillemelerin, ABD’nin İran’ın güneyindeki askerî tesislere yönelik saldırılarına karşılık olduğu belirtiliyor.

Devrim Muhafızları Halkla İlişkiler Birimi önceki gün, Kiş Adası üzerinde bir ABD MQ-1 insansız hava aracının “önlenerek imha edildiğini” bildirdi. İran ayrıca son iki günde, Hürmüz Boğazı’nın yasa dışı olduğunu belirttiği güney kesiminden geçen beş petrol tankerinin deniz mayınlarına çarptığını açıkladı.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ABD’nin yeni bir askerî saldırı düzenlemesi durumunda “çatışmanın coğrafyasını” İran silahlı kuvvetlerinin belirleyeceğini söyledi.

“Washington baskıyla anlaşma dayatmaya çalışıyor”

Londra’daki Diyalog Enstitüsü’nden araştırmacı Zeyneb Nikukar, el-Ahbar’a yaptığı değerlendirmede, Washington’ın Tahran’a yeni bir güvenlik dengesi dayatmaya çalıştığını söyledi.

Nikukar’a göre Trump rejimi, ekonomik baskıyı ve deniz ablukasını artırıp İran’ın askerî kapasitesini sınırlamayı hedefliyor; aynı zamanda bu baskıların Tahran’ı Washington’ın şartlarına göre bir anlaşmayı kabul etmeye zorlamasını umuyor.

ABD stratejisini “çelişkili” olarak niteleyen Nikukar, “Amerika, İran’ın askerî kapasitesini hedef alıp ekonomik ablukayı ağırlaştırdıktan sonra Tahran’ın gerçek güvenlik ve ekonomik güvenceler elde etmeden kalıcı bir anlaşmaya razı olmasını bekleyemez.” dedi.

Nikukar, yeni bir savaş ihtimalini dışlamadığını, ancak savaşı başlatma kapasitesiyle savaşın nasıl sonuçlanacağını kontrol edebilmenin birbirinden farklı olduğunu vurguladı. ABD geniş çaplı saldırılar düzenleyebilir; ancak İran’ın bölgedeki Amerikan üslerini, enerji piyasalarını ve Basra Körfezi’ndeki deniz güvenliğini etkileyebilecek karşılığının kontrol altında kalacağını garanti edemez.

Washington’ın, tam ölçekli bir savaşa hemen sürüklenmeden İran’ın pazarlık gücünü artırmaya ve ekonomik ve askerî manevra alanını daraltmaya çalıştığını belirten Nikukâr, asıl tehlikenin baskılar, sınırlı saldırılar ve karşılıklı misillemelerden oluşan bir kısır döngü olduğunu söyledi. Bu döngünün, başlangıçta taraflardan hiçbiri ağır bedeller ödemek istemese de iki ülkeyi adım adım daha geniş bir savaşa sürükleyebileceği uyarısında bulundu.

Tahran, üçüncü bir saldırı ihtimaline hazırlanıyor

Tahran’daki Kadrass Güvenlik Araştırmaları Vakfı’ndan araştırmacı Muhammed Beyat ise İranlı karar alıcıların kısa vadede Trump rejimiyle anlaşma sağlanacağına dair büyük beklentiler taşımadığını söyledi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın geniş çaplı lojistik hareketliliği ve İsrail ordusunun yeni bir çatışmaya hazırlanmasının, Tahran’ı “üçüncü kez gafil avlanma” ihtimaline karşı önlem almaya yönelttiğini belirtti.

Beyat’a göre İran yönetimi iç bütünlüğü güçlendirmeye, toplumsal dayanıklılığı artırmaya ve ülkenin savunma araçlarını koruyup geliştirmeye odaklanıyor. Bu kapsamda füze ve insansız hava aracı kapasitesinin yanı sıra yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyum stokunun İran topraklarında tutulması da öncelikler arasında bulunuyor.

Beyat, ABD ara seçimlerinde Cumhuriyetçilerin yenilgisinden önce İran’ın “sahada azami baskı, diplomaside azami anlaşma” yaklaşımını izlediğini söyledi. Tahran, Hürmüz Boğazı’nı enerji piyasalarında risk oluşturacak ve ABD iç siyasetini etkileyecek bir araç olarak kullanarak Trump yönetimini İran’ın yedi şartını kabul etmeye zorlamayı amaçlıyordu. Bu şartların başında abluka ve yaptırımların kaldırılması ile bütün cephelerde savaşın durdurulması geliyordu.

İran silahlı kuvvetlerinin enerji piyasalarını ve dolayısıyla ABD’li seçmenlerin tutumunu etkilediğini, ancak Trump’ın İran’ın şartlarını kabul etmediğini belirten Beyat, seçim sonrasında Hürmüz Boğazı çevresindeki gelişmelerin Tahran’a hem Trump’ın ABD’deki hem de İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’nun İsrail’deki siyasi konumunu zayıflatma fırsatı sunduğunu söyledi.

Beyat’a göre İran yönetimi bugün inisiyatifin kendisinde olduğunu düşünüyor. Tahran, Trump’ın İran’ın taleplerini kabul etmek zorunda kalacağı anı beklerken saldırı, savunma ve radar kapasitesini nicelik ve nitelik bakımından yeniden inşa edip geliştirmeye çalışıyor. Araştırmacı, İran’ın hedefinin mevcut güvenlik düzenini, İbrahim Anlaşmaları üzerine kurulu bölgesel yapının tersine çevrileceği biçimde yeniden şekillendirmek olduğunu belirtti.

Yakın Doğu Haber
ydh.com.tr
Bu belge 16.11.2026 13:22 tarihinde alınmıştır.
https://ydh.com.tr/d/47451/tahran-yeni-saldiriya-hazirlaniyor-hurmuz-de-gerilim-tirmaniyor