Yemenliyi önce zihinlerde öldürmek

Şu an Yemen'de yaşananlardan söz ederken kameranız ağzının yanı şişmiş bir Yemenliyi gösteriyorsa, "Yemen neden bugün fakirleşmiş/parçalanmış durumda? Suudiler ile Yemen arasındaki çatışmanın kökleri nelerdir?" sorularını madde bağımlılığı merkezli yanıtlarsınız. 

Zira ekranda o vardır. “Gat çiğneyen, bağımlı, geri kalmış bir kabilenin Mekke'ye saldırabilecek radikal bir güç olduğu, ÖYLE VEYA BÖYLE durdurulması gerektiği” anlatısı işte tam burada size makul gelmeye başlar.

Çünkü artık bir Yemenli yoktur, onun yerine şu vardır: İrrasyonel ve tehlikeli bir 'kabile'

Şimdi bu anlatıya bir de “İran vekilliği” iddiasını ekleyin.

Ortaya şu çıkar:

“İran tarafından yönlendirilen, gat bağımlısı, geri kalmış, fanatik ve Müslümanların kutsal mekanlarını tehdit eden tehlikeli bir Yemenli aile!”

Yemen’in kendi yerel tarihi yoktur. Yemen’in kendi sosyal yapısı yoktur. 2011’de yaşanan devrim yoktur. 2011’den önce, 1994’ten itibaren devam eden savaşlar yoktur. 2015’te ABD, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri öncülüğündeki koalisyonun Yemen’e müdahalesi -ve bunun sonuçları- yoktur.

Tıpkı İran'da halkın değil "rejim destekçileri"nin olması gibi, tıpkı Lübnan'da işgale karşı direnişin değil, ülkeyi savaşa sürükleyen bir örgütün olması gibi, tıpkı Filistin'de tarihin 1948'deki işgalle değil, 7 Ekim 2023'ten başlatılması gibi. 

Kısacası Yemen’in bugünkü durumuna yol açan uzun tarih yerine, bütün mesele gat çiğneyen ve İran tarafından yönlendirilen “tehlikeli bir aile” hikâyesine indirgenir.

İşte bu hikâyeye propaganda denir.

Çünkü propaganda yalnızca olmayan bir şeyi olmuş gibi anlatmak değildir. 

Propaganda bazen gerçeğin bir parçasını alır, onu depolitize eder ve bütün gerçeğin yerine koyar. Bütün bir gerçekliği bireysel, kültürel, psikolojik, biyolojik veya ahlaki bir meseleye indirger.

Yemen'de gat gerçekten vardır, ülkenin her yerinde yaygın olarak tüketilir ve toplumsal hayat üzerinde gerçek etkileri vardır. 

Yemen'de kabile yapıları gerçekten vardır. İran’ın Sanaa hükümetine desteği vardır ve “Husiler” üzerindeki etkisi de tartışılabilir. Ama bunların var olması, Yemen’deki bütün siyasi tarihi açıklamaz. 

Fakat propaganda tam da bu parça parça verileri başka bir iş için kullanır: Gat, Yemen’in her yerinde var olan kültürel bir ayrıntı olmaktan çıkarılır ve Yemen’in bütün siyasal gerçekliğini açıklayan anahtara dönüştürülür.

Böylece gerçek inkâr edilmez, gerçeklerin hiyerarşisi değiştirilir. Ortada gerçek olan birçok bilgi vardır ama bunlardan biri öne çıkarılıp diğerlerinin önüne geçirilir. 

Bu kimi zaman tanımlarla, isme indirgemelerle kimi zaman düşük kaliteli kaynağı belirsiz videolarla kimi zaman binlerce paranın döndüğü belgesellerle yapılır.

Peki tüm bunlar niye yapılır? Çünkü Yemenlinin 'gat bağımlısı radikal' diye yalnızlaştırılması gerekiyor da ondan.

Şubat'tan beri her gece sokaklara çıkan İranlının itibarsızlaştırılması gerekiyor ama nasıl? “Onlar molla rejimi destekçisi; fakir oldukları için sokağa parayla iniyorlar!” denilerek.

Artık Yemenli ile veya İranlı ile empati yapabilir misiniz? Asla. Evvela bir insan topluluğu kalmamıştır ki.

Karşımızda “Bunları ÖYLE VEYA BÖYLE durdurmak gerekiyor” dediğimiz bir tehdit vardır.

Peki karşınızda bir insan değil de bir tehdit olduğunu düşünüyorsanız, tehdide ne yaparsınız? Onu durdurursunuz. Gerekirse yok edersiniz. İşte bu öldürmeden önce öldürmeyi meşru kılan katliamı mümkün kılan dildir.

Unutmayın: Gazzelileri ABD mühimmatı ve İsrail soykırımından önce -daha tarih 9 Ekim iken- başka bir şey öldürdü:

“BUNLAR İNSAN-HAYVANLARDIR!” sözü.