Erdoğan-Faysal gizli görüşmesinin arka planı

SAAF-Hüsnü Mahalli’nin “Körfez Araştırma Merkezi”(*) için yazdığı “Erdoğan, Suud Faysal’a mezhepçi yahut ırkçı bir oluşumdan yana olmadığını söyledi” başlıklı yazısını arkadaşımız Furkan TORLAK çevirdi.

İSTANBUL-Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Suud Faysal Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan’la genel olarak bölgedeki son gelişmeleri, özel olarak da Irak, Lübnan ve Filistin meselelerini değerlendirdi. Ziyaretin zamanlaması diplomatik kaynakların dikkatini çekiyor. Şöyle ki bu ziyaret Mısır Dışişleri Bakanı Ahmed Ebu’l Ğeyt’ın Ankara’yı ziyaret etmesinden on gün sonra gerçekleşti.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Tük meslektaşı Abdullah Gül ile görüştü. Aynı saatlerde Erdoğan, Irak Cumhurbaşkanı Yardımcısı Tarık Haşimi ile Irak dosyasına ilişkin özel ayrıntılıları müzakere ediyordu.

O ana ilişkin verilen bilgilere göre Mısır, Suudi Arabistan ve Ürdün “İran tehlikesine” karşı Türkiye’yi yanlarına çekmeye çalışıyorlar, Şam’ı da Tahran’dan uzaklaştırmaya çalışıyorlardı.

Erdoğan da genel olarak bölgenin, özel olarak da Türkiye’nin Irak çerçevesindeki hareketliliği kapsamında yakın bir zaman önce Tahran’ı, öncesinde Amman’ı sonra Şam'ı ve Beyrut’u ziyaret etmişti.

Hükümet kaynaklarının söylediğine göre Erdoğan Suudi Bakana, Irak’a komşu ülkelerin dışişleri bakanlarının Bağdat’ta acil bir toplantı yapmasını desteklediklerini ifade etti. Erdoğan, Suudi Bakana Türkiye’nin Irak, Lübnan, İran ve Filistin’e ilişkin görüşlerinin ayrıntılarını açıkladı ve Arap ve İslam ülkelerinin Irak için harekete geçmesi gerektiğini söyledi. Erdoğan, bölgedeki yeni bir mezhebi yahut etnik kamplaşmanın bölge için genel olarak tehlike oluşturacağını düşündüklerini belirtti. Bu, Erdoğan’ın ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Nicholas Burns’e de geçtiğimiz perşembe günü söylediklerinin aynısıydı.

Hatırlanacağı üzere Suudi Kral geçtiğimiz yılın temmuz ayında Türkiye’yi ziyaret etmişti. Bu ziyaret, Suudi Arabistan devleti kurulduktan sonra bir kralın Türkiye’ye düzenlediği ilk ziyaret olma özelliği taşıyordu.

Söz konusu kaynaklar bu son ziyaretin zamanlamasına dikkat çekmektedir. Bu ziyaret Türkiye parlamentosunun Irak’taki özellikle de Kuzey Irak’taki siyasi ve güvenlikle ilgili gelişmelerin tartışılacağı meclis gizli oturumuna birkaç saat kala yapılmıştır. Erdoğan yakın bir zamanda “Türkiye Kürdistanı İşçi Partisi” (PKK) unsurlarına ve Türkmenlerin yoğun olarak yaşadığı Kerkük kentini kontrole almaya çalışan Kürt çabalarına karşı Kuzey Irak’a doğrudan müdahale tehdidinde bulunmuştu.

(*) Dubai’deki bu enstitü, "Körfez Dayanışma Konseyi"nin savunma kuruluşlarının düşünen aklı konumundadır.