HABERLER    RÖPORTAJ
ARAP DÜNYASI | SURİYE | FİLİSTİN | IRAK | İRAN | İSRAİL | LÜBNAN | ASYA | RUSYA | KÜRDİSTAN | ANALİZLER | KİMDİR? | RÖPORTAJ |
08-07-2013 tarihinde, 16:39 saatinde eklendi
Haseke’den izlenimler
Haseke’den izlenimler
YDH Suriye Temsilcisi Mehmet Serim, Suriye’nin Haseke kentinde yaşanmakta olan son durumu, orada yaşayan bir Suriyeli ile konuştu.

Geçtiğimiz günlerde Haseke’den Şam’a iş için gelen bir genç ile röportaj yapma imkanımız oldu. Ona, Haseke’deki genel durumu, yaşananları, PKK’nın Suriye’ye giren militanlarının durumunu sorduk.*[1]

Ön bilgi

Haseke, Suriye’nin kuzeydoğusunda yer alan sınır ili. Irak ve Türkiye sınırı olan il, güneyde Deyr Ez Zor, batıda ise Rakka ile komşu.

Haseke (merkez ilçe) ve Nusaybin’in hemen karşısına düşen Kamışlı ve Ceylanpınar ile komşu Ras el-Ayn (Serekaniye) en önemli ilçeler.

Haseke’de Araplar, Kürtler, Süryaniler, Ermeniler yaşıyor. Yaklaşık 1,3 milyonluk nüfusu barındıran ilde, Arapların çoğunu Bedeviler oluşturuyor.

Son dönemlerde gençlerin Suriye dışına açılması ve “farklı dünyaları görmeleri ile birlikte” aşiret önde gelenleri eskisi kadar etkili olmasa da aşiret yapısı hala etkili.

Haseke ili Suriye’deki isyan döneminde aslında ilk önemli eyleme sahne oldu. Hasan Ali Akleh adlı bir genç Tunus’ta Muhammed Buazizi’nin yaptığı gibi kendisini yaktı. 3 gün hastanede kalan genç hayatını kaybetti.

2004 yılında bir futbol maçı sırasında başlayan ve yaklaşık 100 kişinin öldüğü olaylara sahne olan Kamışlı ve Ras el-Ayn ise halen (Ceylanpınar’da olduğu gibi) Türkiye’nin sıcağı sıcağına hissettiği çatışmalara sahne oluyor.

Hasekeli gencin anlattıkları

Daha çok Kürt-ÖSO çatışması olarak yansıyan gelişmelerin dışında basına yansımayan gözlemleri yerel bir ağızdan dinlemek istedik:

- Haseke’de hangi hareketler var? Belli bir muhalif blok var mı?

Çeşitli partiler, hareketler, kişiler kendi başlarına mücadele ediyor. Bunların içinde Kürtler, Araplar, Hristiyanlar, Milliyetçiler, Komünistler, Nasırcılar, silahlı mücadeleyi savunanlar, barışçılar var.

- Olaylar ne zaman başladı ve ne şekilde gelişti?

İlk gösteriler 2012 başlarında barışçı şekilde başladı. Daha sonra yabancıları görmeye başladık. Hesan, Hammas, Deyr ez-Zor gibi yerlerden girmeye başladılar.

Bu bölgeden Körfez ülkelerine çalışmaya giden çok insan var. Olaylar başlamadan önce bu insanların bir kısmı bazı gruplar ile internet üzerinden temasa geçti.

Para ve silah teklifi yaptılar. Buradakilerin bir kısmı ise silah sağlanması durumunda Haseke’nin 3-4 saatte düşeceğini öne sürüyordu.

- Dışardan gelenler kimler?

El Kaide örgütü, Ahrar eş-Şam Guraba el-Şam gibi örgütler. ÖSO da kendi birliklerini kurdu. Bu gruplar savaşmadılar. Devlet ile çatışmaya girmediler. Çalmak için gelmişlerdi sadece. Kırsalda 12 kadar merkez var. Belli bölgeleri ele geçirenler diğerlerine “burası benim, başka yere git” diyor.

Bu silahlı gruplar ilk önce kamu binalarını hedef aldı. Daha sonra bakliyat depolarına yöneldiler. Buradan çaldıkları malları Türkiye’de satıp karşılığında silah alıyorlardı. Petrol alanlarını ele geçirdiler; ancak çalıştıramadılar. Bu bölgelerde Çin, Rus şirketleri vardı. Bunların ekipmanlarını söküp hurda fiyatına sattılar.

Bir varil petrolün fiyatı normalde 120 Dolar ancak bunlar 1000 Suriye lirasına (yaklaşık 10 dolar) sattılar. Herkes kendine bir kuyu almış. Diğerlerine de satılıyor bu kuyular. 1 kuyunun fiyatı 50 milyon Suriye lirası. Çete lideri “50 milyonu ver, ben giderim” diyor. Diğer yandan boru hatlarını patlatıp petrol çalıyorlar.

Bunlar savaşmıyor. 200 milyonluk petrol satın, füze alabilirsiniz; ama niye savaş yok? Nerede bu 200 milyon? Birisi “1 milyar Suriye lirası topladım” diye övünüyordu.

Bunların arasında fidye çeteleri var. Daha çok doktorları, eczacıları kaçırıyorlar. Çocuklar da pazarlık gücünü arttırabilmek için tercih ediliyor.

Simsarlık da gelişti. Ekmek, un, değirmen... Bunlarla ilgili güzergahlarda çeteler geçiş sağlamak için büyük paralar alıyor. Mesela 500 bin Suriye lirası. Bir kısmı kendisine, bir kısmı da diğer çetelere.

Devletten çok ayrılan olmuştu. Bu simsarlar vasıtası ile Türkiye’ye kaçtılar.

Elektrik, tüp gaz, su, ekmek yok. Cep telefonlarının istasyonlarını tamir edecek personeli sokmuyorlar. Devlete “500 bin ver, elektrik hattını ya da istasyonu tamir et” diyorlar.

-Devlet ile çalışanlar var mı?

“Maskeliler” var. Bunlara işbirlikçiler deniyor. Bunlarında her kesimden insan var. Kürt, Arap... Devlet bu bölgede ikili çalıştı. Bazı aşiretler ikiye bölündü.

Bazıları tamamen devletin yanında yer aldı. Bu maskeliler devletin giremediği yerlerde devlet için çalışıp yakalanması istenen kişileri teslim ya da infaz ediyorlardı.

-Aşiretlerde durum ne?

Bazı Kürt aşiretler Cephe Nusra ile anlaştı, 4-5 yerde. İkisi de hakim oldukları yerlerde kendi bayrağını çekiyor. İlk günlerde Nusra saldırdı; ancak baş edemedi, dağıldılar.

Aşiretler meclisi toplantısı yapıldı. Denge oluşturulmaya çalışıldı; ancak bu girişim başarılı olamadı.

Arap aşiretleri de kendi içlerinde bir araya gelmeye çalıştılar; ancak başaramadılar. Şimdi herkes kendi kafasına göre çalışıyor.

Usur, Şammar, Bakkara, Gigeydet gibi aşiretler... Çok karışık.

Aşiretlerde artık (sözü dinlenen) büyük kalmadı. Kimse kimseyi dinlemiyor. Aralarında problem oldu; ancak çatışma çıkmadı, kimse kimseye saldırmadı. Büyük sessizlik var, uyuyor. Bu süreçte kişisel tasfiyeler de oldu.

-El kaide uzantılı örgütler?

Bunlardan çok ayrılan oldu. Samimi olmadıklarını anladılar. Çatışma var kendi aralarında, adam kaçırma, hırsızlık yaygın. İlk başlarda insanlara ganimet vaat ettiler; ancak kimse ganimet alamadı.

Bunlar, bir yere girince kendi özel malı gibi tabela koyuyor. Bu halkın malı, senin malın değil ki!

-PKK ve YPG’nin durumu ne? PKK militanlarından gelen oldu mu?

YPG kendi hakimiyetini sağlamak için çalışıyor. Kendi Kızılay’ını kurmuş, bayrağı var. Her yerde Kürtçeyi hakim kılmaya çalışıyor. Okullarda Kürtçe dersler veriliyor. Sular İdaresi YPG’nin elinde.

PKK’lılar geldi, 1000 kadar kişi. 5’te 2’si kadın savaşçı. Merkezler oluşturdular kendilerine hiçbir şeye karışmıyorlar. Olaylara girmiyorlar. Tarafsızlar. PKK’ya belki bir pay verilebilir, lokal bazda.

 -Hristiyanlar, Ermeniler ve Asurilerin durumu ne?

Bu süreçten en zararlı çıkanlar Hristiyanlar oldu. Bizim orda iş dünyası, ekonomi onların elindeydi. Hristiyanlardan, Ermenilerden fidye için kaçırılanlar oldu. Dükkanlarında artık “satılık” tabelaları var. Yurtdışına göçmeye çalışıyorlar.

Bizim orada bir entegre durum vardı. Bu bozulursa toplum bozulur. Bundan sonra barışın sağlanması çok gerçekçi görünmüyor. Örneğin, kuzenlerden biri ÖSO’cu, biri El Kaideci, biri devletçi, kimisi de simsarlık yapıyor.

 


[1]Güvenlik nedeniyle ismini vermiyoruz.

Paylaşım
Facebook da Paylaş
Yorum Yaz Yorum
Yorumlar
serwan tarafından 02-05-2014 09:02:57 Tarihinde yazıldı.
kod adı dicle
kck göz altılarındada kod adı dicle vb denen gizli hayali tanıklar kulanıldı insanlar göz altına alındı yılarca içerde kaldılar yaptığınız haberin kaynağıda hayaligibi geliyor inşallah masa başı haberi değildir lütfen daha açık ve daha ilkeli davranın güvenlik gerekçesi diyorsunuz bu sizin haber anlayışızla zıt değilmi takip ediyorum genelde kaynak belirtiyorsunuz bunda neden yok saygılar
Editörün Notu : YDH'nın haberleri çoğunlukla bölge basını taramasına dayalıdır. Haberin nerden alındığı da mutlaka belirtilir. Ancak burada bahsini ettiğiniz haber, bizatihi Suriye Temsilcimiz Mehmet Serim tarafından hazırlandı. Bunu da girişte zaten belirttik. Galiba o kısmı gözden kaçırmışsınız. İlginiz için çok teşekkürler.
Diğer İlgili Başlıklar
"Suriye’nin zaferi bölgeye bağımsızlık; yenilgisi ise kölelik getirir" 23-11-2016 tarihinde eklendi
İran'la kurduğumuz ilişkiyi, Türkiye ile de kurmaya çalıştık 20-11-2016 tarihinde eklendi
Nusra, el-Kaide’den ayrılmadı; ilişkisinin şeklini değiştirdi 29-07-2016 tarihinde eklendi
Yeni Osmanlı’nın Ortadoğu hezimeti 13-07-2016 tarihinde eklendi
İsrailli istihbaratçının gerçekleşen 2013 hayalleri 28-06-2016 tarihinde eklendi
Menna: Cenevre’de bir müzakere stratejisi yok 04-02-2016 tarihinde eklendi
Rusya, ofansif diplomasisi ile herkese ders verdi 07-10-2015 tarihinde eklendi
“Suriye’de Süpermen değil, halkın desteklediği cumhurbaşkanı var” 15-01-2015 tarihinde eklendi
Kürdistan Bölgesi artık savaşın ileri hattı 23-08-2014 tarihinde eklendi
Tarık Ahmed: Baas dönemi bitmiştir 10-06-2014 tarihinde eklendi
Güncel
16:07 (20.02.2017)
ABD Savunma Bakanı: IŞİD'le savaş uzun sürecek.
16:04 (20.02.2017)
Halep'in güneybatısında Suriye ordusu ile Nusra arasında şiddetli çatışmalar yaşanıyor.
15:45 (20.02.2017)
Rusya Savunma Bakanlığı, Suriye'de düzenlenen bir bombalı saldırıda 4 Rus askerinin öldüğünü, 2'sinin de yaralandığını açıkladı.
15:43 (20.02.2017)
Debka: Suriye ordusu, Rakka'yı almaya hazırlanıyor.
15:43 (20.02.2017)
El Meyadin: Suriye ordusu, Halep'in doğusundaki 10 köyü kurtardı.
00:19 (19.02.2017)
Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Aun: İsrail'in her türlü saldırısına uygun şekilde cevap vereceğiz.
23:53 (17.02.2017)
IŞİD'in Suriye yönüne kaçmak için Telafer'in batısındaki güvenlik kuşağına yönelik ikinci saldırısı da Haşd Şabi tarafından engellendi.
13:28 (17.02.2017)
ABD Dışişleri Bakanı Tillerson: Rusya, Suriyeli muhalifleri terörist olarak gördükçe Moskova ile Suriye krizi konusunda işbirliği yapmayacağız.
Haftanın Yorumu
Alptekin DURSUNOĞLU
Türkiye’nin ‘Suriye’nin toprak bütünlüğü’ macerası
Siyasi Analizler
En Çok
Okunan Yorumlanan Paylaşılan
Hava Durumu
İstanbul Ankara İzmir
ISTANBUL ANKARA IZMIR
Piyasa Verileri
Anket
Türkiye'nin Irak politikasının hedefi ne olmalıdır?
Üç ayrı devlete bölünmesini desteklemek.
Ulusal birliğini ve toprak bütünlüğünü korumak.
Yeni federal bölgelerin kurulmasını sağlamak.
Mevcut durumun devamını desteklemek.
Yakın Doğu Haber ® 2006 - 2012
Sitede bulunun içerikler ve analizler kaynak gösterilerek alıntılanabilir  RSS Tasarım & Yazılım : Network Yazılım