Rus bayraklı bir tankerin ABD güçleri tarafından açık denizde durdurulması, uluslararası hukuk açısından “korsanlık” olarak nitelendirildi.
YDH- New York Times’ın ABD’li yetkililere dayandırdığı haberine göre, ABD ordusu, Venezuela’nın enerji ihracatıyla bağlantılı olduğu belirtilen Rus bayraklı bir petrol tankerine Kuzey Atlantik’te el koydu.
ABD’li yetkililer, söz konusu müdahalenin, Washington yönetiminin Venezuela petrol ihracatına yönelik uyguladığı yaptırımlar kapsamında gerçekleştirildiğini bildirdi.
ABD ordusu, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, geminin ABD yaptırımlarını “ihlal ettiği” gerekçesiyle “ele geçirildiğini” duyurdu. Operasyon hakkında bilgi sahibi bir ABD’li yetkili, ABD Sahil Güvenliği’nin tankeri yaklaşık iki haftalık bir takibin ardından durdurduğunu ve gemiye çıktığını aktardı. Aynı yetkili, mürettebatın herhangi bir direniş ya da düşmanca tutum sergilemediğini belirtti.
ABD’li yetkililer, müdahalenin, Venezuela’nın enerji ihracatına yönelik denetimlerin artırıldığı bir dönemde gerçekleştiğini kaydetti.
Rusya: Müdahale uluslararası hukuka aykırı
Rusya Ulaştırma Bakanlığı ise yaptığı açıklamada, ABD güçlerinin Rus bayraklı gemiye herhangi bir devletin karasuları dışında müdahale ettiğini bildirdi. Bakanlık, gemiyle temasın kesildiğini belirtirken, 1982 Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’ne atıfla, “hiçbir devletin başka bir devletin bayrağını taşıyan gemilere karşı güç kullanma hakkı bulunmadığını” ifade etti.
ABD’nin söz konusu sözleşmeyi resmen onaylamadığı, ancak hükümlerini teamül hukuku kapsamında genel olarak tanıdığı hatırlatıldı.
Rusya Dışişleri Bakanlığı da devlet ajansı TASS’a yaptığı açıklamada, geminin uluslararası deniz hukukuna tam uyum içinde faaliyet gösterdiğini bildirdi ve ABD ile NATO’nun gemiye yönelik ilgisini, “barışçıl statüsüyle orantısız” olarak nitelendirdi.
Karayipler’de ikinci tanker saldırısı
ABD’li bir yetkili, ABD Sahil Güvenliği’nin Karayipler’de “M Sophia” adlı başka bir petrol tankerine de el koyduğunu bildirdi. Yetkili, geminin Kamerun bayrağı taşıyor gibi göründüğünü ancak bu bilginin gerçeği yansıtmadığını iddia etti.
ABD Avrupa Kuvvetleri Komutanlığı, Kuzey Atlantik’teki müdahaleye ilişkin yaptığı açıklamada, Adalet Bakanlığı, İç Güvenlik Bakanlığı ve Savunma Bakanlığı’nın ortak çalışmasıyla tankerin yaptırım ihlalleri gerekçesiyle “ele geçirildiğini” bildirdi.
Yetkililer, Sahil Güvenlik gemiye çıktığı sırada bölgede Rus askeri unsurlarının bulunmadığını ve bu durumun olası bir askeri karşılaşmanın önüne geçtiğini aktardı.
Uçuş takip verilerine göre, İngiltere’deki ABD üslerinden kalkan bazı ABD askeri uçaklarının tankerle bağlantılı bölgeye doğru hareket ettiği, gemi seyir verilerinin ise tankerin Kuzey Atlantik’te keskin bir rota değişikliği yaptığını gösterdiği belirtildi.
ABD: Venezuela petrolü üzerindeki denetim sürecek
ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Miami yakınlarında düzenlenen bir enerji konferansında yaptığı konuşmada, ABD’nin Venezuela’nın petrol sektörü üzerinde uzun vadeli bir denetim kurmayı hedeflediğini söyledi. Wright, Venezuela’dan çıkarılan petrolün satışının “süresiz olarak” ABD gözetiminde gerçekleştirileceğini ifade etti.
Wright, “Bundan sonra Venezuela’dan çıkan üretimi piyasaya biz sunacağız.” dedi.
New York Times’ın aktardığına göre, ABD Başkanı Donald Trump’ın Venezuela’nın ABD’ye “30 ila 50 milyon varil” petrol göndermeye başlayacağını açıklamasına rağmen, küresel piyasalarda belirgin bir dalgalanma yaşanmadı. S&P 500 vadeli işlemlerinin yatay seyrettiği, petrol fiyatlarında da sınırlı hareket gözlendiği aktarıldı.
Deutsche Bank analisti Henry Allen, jeopolitik risklerdeki artışın piyasalarda genellikle kalıcı bir etki yaratmadığını, yalnızca enerji fiyatlarında ciddi sıçramalara yol açan gelişmelerin daha geniş ekonomik sonuçlar doğurduğunu belirtti.
Çin: Klasik bir zorbalık örneği
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mao Ning, ABD’nin Venezuela petrolü üzerindeki iddialarını “klasik bir zorbalık eylemi” olarak nitelendirdi. Mao, Venezuela’nın doğal kaynakları ve ekonomik faaliyetleri üzerinde “tam ve kalıcı egemenliğe” sahip olduğunu vurguladı.
Bu arada Rus devlet kanalı RT, ABD Sahil Güvenliği tarafından takip edilen Rus bayraklı tankere yaklaşan bir helikopterin görüntülerini yayımladı. New York Times, görüntülerin ne zaman çekildiğinin doğrulanamadığını bildirdi.
Beyaz Saray: Müdahaleler sürecek
CNN’in aktardığına göre, Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, düzenlediği basın toplantısında ABD yönetiminin yaptırımlara tabi petrol tankerlerine yönelik müdahaleleri sürdürmekten çekinmeyeceğini söyledi.
Leavitt, bu adımların ABD yönetiminin mevcut politikalarının bir parçası olduğunu belirterek, “Bu yönetimin politikası budur ve uygulanmasından geri durulmayacaktır.” dedi.
Leavitt, iki tankerin kontrol altına alınmasının ardından Rusya ve Çin ile gerilimin tırmanabileceği yönündeki değerlendirmeleri küçümseyerek, Trump’ın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile “kişisel ilişkilerinin” sürdüğünü ileri sürdü.
