Trump'ın İran'a yönelik savaşının 'kapıda' olduğunu gösteren işaretler

18/02/26 - 23:57
Yazar: Admin

Trump'ın İran'a yönelik savaşının 'kapıda' olduğunu gösteren işaretler YDH

Ortadoğu’daki hızlanan askerî yığınak, İran'da savaş ihtimalinin artık düşük yoğunluklu gerilim değil, bölgesel sonuçlar doğurabilecek yüksek riskli bir eşik haline geldiğine işaret ediyor.

YDH- Newsweek'in analizine göre, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki gerilim kırılganlığını korurken, sahadaki ve masadaki çeşitli faktörler savaş ihtimalinin arttığına işaret ediyor.

╰┈➤ İran bir kaleye dönüştü: Tahran 'gelmekte olanı' biliyor ve hazır

Dergide, kaynakların bu hafta Axios'a verdiği bilgilere dayandırılarak, olası bir çatışmanın geçen yaz gerçekleştirilen noktasal vuruşlardan ziyade, topyekûn bir savaşı andıran ve haftalar sürecek bir askerî harekât olmasının muhtemel olduğu belirtiliyor.

Newsweek, bu istihbarat sızıntısının; ABD'nin bölgedeki askerî yığınağını ivmelendirmesi, İran'ın salı günkü görüşmelerde Başkan Donald Trump'ın kırmızı çizgileri konusunda geri adım atmayı reddetmesi, uydu görüntülerinin İran'ın kritik tesislerini tahkim ettiğini ortaya koyması, ülke içindeki toplumsal baskının artması ve Tahran'ın Hürmüz Boğazı'nda gerçekleştirdiği dramatik hamle ile birleştiğinde savaşın ufukta olduğunu gösterdiğini vurguluyor.

1. Trump Ortadoğu'ya güç gösterisi için birlik sevk ediyor

Newsweek analizinde ilk olarak, ABD'nin askerî yığınağının boyutunun ve hızının dikkat çekici seviyede olduğu ifade ediliyor.

Derginin aktardığına göre Trump, dünyanın en büyük uçak gemisi olan USS Gerald R. Ford'un, hâlihazırda bölgede bulunan USS Abraham Lincoln'e ve çok sayıda güdümlü füze destroyerine katılması amacıyla Orta Doğu'ya gönderilmesi talimatını verdi.

╰┈➤ ABD Ortadoğu ve Avrupa'ya savaş uçağı sevk etti

Haberde, ABD'nin ayrıca bölgeye daha fazla hava ve deniz unsuru sevk ettiği ve Amerikan kuvvetlerinin kısa süre önce Lincoln'e yaklaşan bir İran insansız hava aracını düşürdüğü kaydediliyor.

Newsweek, bu durumun rutin caydırıcılık stratejilerinin ötesine geçtiğini; söz konusu askerî intikalin, İran'ın nükleer ve füze tesislerine yönelik daha uzun soluklu bir harekât için tam da ihtiyaç duyulacak olan ve kesintisiz hava ve deniz saldırılarını sürdürebilecek gemi, uçak ve lojistik destek unsurlarını sahada konuşlandırdığını değerlendiriyor.

2. 'Kapsamlı ve haftalar sürecek askerî harekât' planlanıyor

Dergi, ikinci başlık altında Axios'a verilen isimsiz brifinglerin; Trump'ın geçen yaz İran'ın nükleer tesislerine düzenlediği türden hassas vuruşların ötesinde, "kapsamlı ve haftalar sürecek bir askerî harekât" planlarına işaret ettiğini yazıyor.

╰┈➤ Reuters: ABD ordusu, İran'la haftalarca sürebilecek kesintisiz operasyona hazırlanıyor

Newsweek'e göre bu tür bir söylem, Amerikan kamuoyunu uzun süreli bir çatışmaya hazırlarken İran'a da Washington'ın ciddiyetini vurgulayan bir sinyal gönderiyor ve bu durum aynı zamanda askerî tırmanış ihtimalini de güçlendiriyor.

3. Görüşmeler kırmızı çizgilere takıldı

Üçüncü bir faktör olarak Newsweek, görüşmelerde iki taraf arasındaki derin uçurumun varlığını sürdürdüğüne dikkat çekiyor.

Haberde, Umman'ın arabuluculuğunda Cenevre'de yürütülen dolaylı müzakerelerin yalnızca sınırlı bir ilerleme kaydettiği aktarılıyor.

ABD: İranlılar, sunduğumuz talepleri 'hiçbir istek belirtisi göstermeden' reddetti ◂┈╯

Dergiye göre Başkan Yardımcısı JD Vance, bu haftaki görüşmelerin "bazı açılardan" iyi geçtiğini belirtmekle birlikte, Trump'ın "İranlıların henüz kabul etmeye ve üzerinde uzlaşmaya istekli olmadığı kırmızı çizgiler" belirlediğini açıkça ifade etti.

Newsweek, en temel uyuşmazlık noktalarını uranyum zenginleştirme süreci ve İran'ın füze programının oluşturduğunu; Tahran'ın kendi topraklarında uranyum zenginleştirme hakkına sahip olduğunda ısrar ettiğini ve silah yapımında kullanılabilecek saflık derecesinin hemen altında olan yüzde 60 oranındaki zenginleştirilmiş stoklarından vazgeçme çağrılarına direndiğini belirtiyor.

4. İran kritik tesislerini tahkim ediyor

Newsweek'in dördüncü tespitine göre, Reuters tarafından çarşamba günü yayımlanan güncel uydu görüntüleri, İran'ın kritik tesislerini sessizce onarıp tahkim ettiğini ortaya koyuyor; dergi bu durumun Tahran'ın diplomasi sürerken dahi olası bir çatışmaya hazırlandığını gösterdiğini öne sürüyor.

Haberde, Planet Labs ve diğer ticari uydu fotoğraflarını inceleyen analistlerin, Natanz ve İsfahan gibi başlıca nükleer sahalardaki hasarlı binaların üzerine yeni çatılar ve gizleme yapıları inşa edildiğini gözlemlediği aktarılıyor.

Dergi, bu tahkimatın; faaliyetleri uluslararası gözlemcilerden gizlemek ve değerli ekipmanların veya zenginleştirilmiş uranyumun geçen yılki saldırıları atlatıp atlatmadığını değerlendirmek amacıyla yapılmış olma ihtimali üzerinde durulduğunu; ayrıca bazı tünel girişlerinin güçlendirildiğinin ve önceki çatışmalarda vurulan füze üslerinin onarıldığının da görüldüğünü ekliyor.

Newsweek'in analizinde, bu iç gerilimin Tahran'ın dış politikasını ve askerî duruşunu da şekillendirdiği ifade ediliyor. Habere göre İslam Devrimi Lideri Ayetullah Hamenei, dünyanın en güçlü ordusuna dahi ağır bir darbe indirilebileceğini öne sürerek sert uyarılarda bulundu ve İran'ın bir saldırıya uğraması hâlinde ABD deniz unsurlarını vurma kapasitesine sahip olduğunun sinyalini verdi.

╰┈➤ İsrail medyası, Ayetullah Hamenei'nin konuşmasını nasıl yorumladı?

Dergi, bununla birlikte, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi'nin daha ölçülü bir üslup benimseyerek devam eden görüşmelerde diplomasi için "yeni bir pencere açıldığını" ifade ettiğini aktarıyor.

Newsweek, bu tezatın adeta ip üzerinde yürüyen bir siyasi aklın tablosunu yansıttığını; bir yandan düşmanları caydırmak ve içerideki şahin kanadı rahatlatmak için güç projeksiyonu yapılırken, diğer yandan ekonomik baskıyı hafifletebilecek müzakere olasılığının açık tutulduğunu değerlendiriyor.

6. Hürmüz Boğazı 1980'lerden bu yana ilk kez kapatıldı

Dergi, altıncı başlık altında İran'ın salı günü gerçekleştirdiği gerçek mühimmatlı askerî tatbikatlar için Hürmüz Boğazı'nı kapatarak dramatik bir hamleye imza attığını; bunun, söz konusu stratejik su yolunun 1980'lerden bu yana resmî olarak duyurulan ilk kapanışı olduğunu bildiriyor.

Newsweek, küresel petrol sevkiyatının yaklaşık yüzde 20'sinin bu boğaz üzerinden gerçekleştiğini, İran güçlerinin güvenlik endişelerini gerekçe göstererek gerçek füzeler ateşlediğini ve deniz trafiğini birkaç saatliğine kısıtladığını aktarıyor.

╰┈➤ İran Devrim Muhafızları'ndan Hürmüz Boğazı'nda tatbikat

╰┈➤ İran Deniz Kuvvetleri Komutanı: Düşmanların hareketlerini gece gündüz izliyoruz

╰┈➤ İran, Ebu Mehdi füzesiyle Fars Körfezi'ndeki deniz caydırıcılık kapasitesini genişletiyor

Haberde, kısa süreli de olsa bu hamlenin net bir uyarı niteliğinde olduğu; olası herhangi bir çatışmanın küresel ekonomik sonuçlar doğuracağı ve İran'ın saldırıya uğraması durumunda enerji piyasalarını sekteye uğratacak asimetrik misilleme yöntemlerine başvurabileceği analiz ediliyor.

Newsweek, tatbikatların ABD ve İranlı yetkililerin Cenevre'de bir araya geldiği sırada gerçekleştiğini vurguluyor.

Derginin aktarımına göre, tırmanma endişesiyle kısa süreliğine yükselen petrol fiyatları, görüşmelerin devam edebileceği umuduyla daha sonra yatıştı; ancak Körfez Arap ülkeleri, özellikle geçen yıl İsrail ile İran arasında yaşanan 12 günlük çatışmanın ardından, herhangi bir askerî müdahalenin daha geniş çaplı bir bölgesel savaşı tetikleyebileceği konusunda uyarılarda bulundu.

Yüksek riskli bir dönemeç

Sonuç bölümünde "yüksek riskli bir dönemeç" vurgusu yapan Newsweek, bu altı faktörün yüksek risk barındıran kritik bir eşiğe işaret ettiğini, diplomasi temel konularda tıkanmışken ABD kuvvetlerinin operasyonel pozisyon aldığını yazıyor.

Dergiye göre tahmin ve risk piyasaları da bu yıl askerî bir harekât beklentisinin arttığının sinyallerini veriyor.

Haberde, Polymarket platformunda 30 Haziran'a kadar bir ABD veya İsrail saldırısı gerçekleşme olasılığının şu anda yüzde 71 civarında seyrettiği; Kalshi tahmin piyasalarının ise bir anlaşmaya varılacağı konusunda iyimser olmadığı ve Ağustos ayından önce bir ABD-İran nükleer anlaşmasına varılma ihtimalinin yalnızca yüzde 30 olarak listelenip bu oranın düşmeye devam ettiği belirtiliyor.

Newsweek analizini, savaşın kesinleşmediği, görüşmelerin hâlen sürdüğü ve her iki tarafın da anlaşmayı tercih ettiğini belirttiği; ancak topyekûn bir çatışmanın uyarı işaretlerinin, yıllardır olmadığı kadar güçlü bir hâl almış olduğu saptamasıyla sonlandırıyor.