Uluslararası Enerji Ajansı, ABD ve İsrail'in İran'a açtığı savaşın tetiklediği fiyat artışları karşısında fosil yakıt talebini azaltmayı hedefleyen on maddelik bir plan açıkladı.
YDH - Uluslararası Enerji Ajansı, ABD ve İsrail'in İran'a karşı başlattığı savaşın enerji fiyatlarını yükseltmesi üzerine fosil yakıta olan talebi azaltmayı hedefleyen bir dizi öneri yayımladı.
Ajansın listesinde uzaktan çalışma uygulamalarının yaygınlaştırılması, hava yolu seyahatlerinden kaçınılması ve otoyollarda hız sınırlarının düşürülmesi gibi tedbirler yer aldı.
Ajansın Direktörü Fatih Birol, savaşın ciddi bir enerji krizine yol açtığını ve bunun küresel petrol piyasasında tarihte görülen en büyük arz kesintisini içerdiğini belirtti.
Birol, hızlı bir çözüm sağlanmaması halinde enerji piyasaları ve ekonomiler üzerindeki etkilerin giderek ağırlaşacağını ifade etti.
On maddelik plan talep tarafına odaklandı
Ajansın yayımladığı listede şu on öneri yer aldı:
Evden çalışma;
Otoyollarda hız sınırının en az saatte 10 kilometre düşürülmesi;
Toplu taşıma kullanımının teşvik edilmesi;
Büyük şehirlerde plaka rotasyonu yoluyla araç erişiminin sınırlandırılması;
Araç paylaşımı ve araç kiralama uygulamalarının yaygınlaştırılması;
Ticari araçlarda yük optimizasyonu ve bakım yoluyla verimliliğin artırılması;
Araçların gazdan benzine dönüştürülmesi;
Hava yoluna alternatif ulaşım yöntemlerinin kullanılması;
Yemek pişirmede doğalgaz yerine elektrikli ocakların tercih edilmesi;
Sanayide gaz tasarrufu için alternatif hammaddelere geçişin desteklenmesi.
Bu kapsamda Birol, ajansın acil petrol stoklarının tarihteki en büyük ölçekte piyasaya sunulduğunu ve dünya genelindeki kilit hükümetlerle, özellikle büyük üretici ve tüketicilerle temas halinde olduklarını aktardı.
Avrupa’da gaz fiyatları hızla yükseldi
Öte yandan Avrupa’da gaz fiyatları mart ayı başından bu yana savaşla birlikte artış kaydetti. Bu süreçte fiyatlar yüzde 100’ün üzerinde yükseldi.
Yeni artış dalgası, Katar’ın enerji şirketi QatarEnergy tesislerine yönelik füze saldırısı haberlerinin ardından hız kazandı. Hollanda’daki TTF ticaret merkezinde nisan vadeli doğal gaz kontratlarının fiyatı yüzde 35,4 artarak megavat-saat başına 74 avroya ulaştı. Bu seviye mevcut döviz kurlarıyla yaklaşık bin metreküp başına 891 dolara karşılık geldi.
Buna karşın piyasa üzerindeki baskıyı hafifletmek amacıyla ABD, 20 Mart tarihine kadar gemilere yüklenmiş İran menşeli ham petrol ve petrol ürünlerinin ihracatına ve satışına izin verdi.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, mevcut sevkiyatların geçici olarak serbest bırakılmasıyla küresel piyasalara yaklaşık 140 milyon varil petrol arz edilebileceğini belirtti. Bu adımın kısa vadede arz tarafında rahatlama sağlaması hedefleniyor.
