Enerji piyasası uzmanları, petrol vadeli işlemlerinin fiziksel piyasadaki gerçeklerden tamamen koptuğu ve kaçınılmaz bir hesaplaşmanın yaklaştığı konusunda uyarılarda bulunuyor.
YDH - Üst düzey enerji analistleri, petrol vadeli işlem piyasalarının fiziksel dünyada var olan gerçeklikten tamamen koptuğuna dikkat çekerek, piyasada kaçınılmaz ve eli kulağında bir hesaplaşmanın yaşanacağı uyarısında bulunuyor.
Vadeli işlem piyasaları, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki barış görüşmelerine dair umutlarla sakinleşmiş görünüyor.
Yatırımcıların savaşı göz ardı etmesiyle hisse senedi piyasaları rekor seviyelere ulaşırken, Batı Teksas türü ham petrol (WTI) varil başına 100 doların altında kalmaya devam ediyor; Brent petrol ise bu eşiğin üzerinde seyrediyor.
Ancak Sankey Research Başkanı Paul Sankey, savaş öncesi Fars Körfezi'nden tankerlerle gönderilen petrol sevkiyatlarının varış noktalarına henüz ulaştığını belirtti.
Sankey, Hürmüz Boğazı'nın 40 günden fazla bir süredir büyük ölçüde kapalı kalması nedeniyle, yeni arz eksikliğinin artık göz ardı edilemeyeceğini vurguladı.
Perşembe günü Bloomberg TV'ye açıklamalarda bulunan Sankey, "Gelecek aylarda bu durum ne yazık ki ciddi şekilde kötüleşecek. Bu sürece hapsolmuş durumdayız" ifadelerini kullandı.
Ortadoğu'dan gelen taze petrol akışının kurumasıyla birlikte ülkelerin rezervlerini kullanmaya başladığını kaydeden Sankey, envanter rakamlarının "korkutucu olmaya başladığını" sözlerine ekledi.
Petrol piyasası tahminlerinin dışsal nedenlerle büyük sapmalar gösterebileceğini belirten Sankey, mevcut durumun kötüleşeceğinin ise garanti olduğunu savundu.
Sankey, "Bu durumda, Boğazları yarın açsanız bile önümüzdeki iki ayın devam eden mutlak bir felaket olacağından emin olabiliriz; çünkü tanker trafiği nedeniyle bu durum kesinleşmiş vaziyette ve tüm tankerler yanlış yerlerde bulunuyor" açıklamasını yaptı.
Analist Sankey, arz zincirlerinin nerede kırılmaya başladığını yakından takip ettiğini belirterek, özellikle Avustralya'daki jet yakıtı ve Japonya'da çip üretimi için kullanılan solventler üzerine odaklandığını aktardı.
Japonya ve ABD gibi ülkelerin önemli miktardaki petrol rezervlerini kullandığını hatırlatan Sankey, tanklar boşaldıkça rezervlerden yapılacak ilave boşaltımların giderek daha zor kabul edilebilir hale geleceğini öngördü.
Sankey'e göre bu durum, küresel piyasalar için fiilen mevcut olan hacmin verilerin gösterdiğinden daha az olduğu anlamına geliyor.
Piyasa için "gerçeklik anı" gelecek ay yaşanabilir. JPMorgan analistleri Salı günü yayımladıkları bir notta, OECD ülkelerindeki ticari stokların 9 Mayıs ile 30 Mayıs tarihleri arasında "operasyonel minimum" seviyelere ulaşacağını belirtti.
Banka analistleri, bu noktadan itibaren fiyat artışlarının lineer olmaktan çıkıp üstel bir hal alacağını tahmin ediyor.
Savaşın sona ermesinin ardından petrol arz zincirinin yeniden çalışmaya başlaması için zamana ihtiyaç duyuluyor. Limanların yeniden açılmasının iki ay süreceği, tanker mürettebatının ise Hürmüz Boğazı'ndan tekrar geçecek kadar güvende hissetmek için iki ila üç hafta bekleyeceği ifade ediliyor.
JPMorgan ayrıca, petrol üretiminin yüzde 99 kapasiteye ulaşmasının dört ay süreceğini öngörüyor.
Konferansta konuşan Trafigura Grubu Başekonomisti Saad Rahim, çatışmalar nedeniyle halihazırda 1 milyar varillik arzın ortadan kalktığını söyledi.
Rahim, savaşın devam etmesi durumunda bu miktarın 1,5 milyar varile yükselebileceğini kaydetti.