ABD'nin İran limanlarına abluka uygulama kararının ardından geçen sürede, Hürmüz Boğazı'ndan geçen 145 gemiden 81'inin Donald Trump yönetiminin talimatlarını ihlal ettiği bildirildi.
YDH - Katar merkezli el-Cezire televizyonu tarafından paylaşılan veri analizi, ABD'nin 13 Nisan tarihinde İran limanlarına abluka uygulama kararından bu yana 81 geminin Hürmüz Boğazı'ndan geçerek ABD Başkanı Donald Trump'ın talimatlarını ihlal ettiğini gösterdi.
Gelen bilgilere göre 13 ile 30 Nisan tarihleri arasında Hürmüz Boğazı'nda toplam 145 gemi trafiği kaydedildi. Bu gemilerin yüzde 56'sına tekabül eden 81'inin, ABD tarafından uygulanan abluka kararı uyarınca boğazdan geçmemesi gerekiyordu.
"Marine Traffic" adlı deniz trafiği bilgi merkezinin verilerine dayanan analiz, ablukayı delen gemilerden 53'ünün ya İran limanlarından geldiğini ya bu limanlara doğru hareket ettiğini ya da İran bayrağı taşıdığını ortaya koydu. Ayrıca bu gemilerden 11'inin ABD'nin yaptırım listesinde yer aldığı belirlendi.
Yaptırım listesinde bulunmasına rağmen İran limanlarıyla doğrudan bağlantısı olmayan 28 geminin daha Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yaptığı kaydedildi.
Veriler aynı zamanda Çin, Hindistan, Pakistan ve Türkiye merkezli şirketler tarafından işletilen 11 geminin bu süre zarfında Hürmüz Boğazı'ndan geçemediğini aktardı.
Söz konusu analiz, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yaptıkları sırada vericilerini aktif tutan gemilerin takibi üzerinden gerçekleştirildi. İncelemeler, bazı gemilerin geçiş öncesinde vericilerini kapattığını, bu nedenle analizdeki rakamların gerçekte çok daha yüksek olabileceğini gösterdi.
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), abluka kararının İran limanlarına giden veya bu limanlardan ayrılan tüm gemileri kapsadığını ileri sürmüştü.
ABD'nin bölgede bir uçak gemisi ve 11 muhrip dahil olmak üzere en az 15 gemi konuşlandırdığı belirtiliyor. Buna karşın takip verileri, kararın uygulanmaya başladığı ilk 24 saatte İran bayraklı beş gemi ile İran limanlarıyla bağlantılı altı geminin boğazdan geçtiğini ve ablukanın dikkate alınmadığını ortaya koydu.
CENTCOM, ablukayı ihlal etmeye çalışan 39 geminin rotasının değiştirildiğini iddia etse de takip verileri, varış veya kalkış noktası İran limanları olan 50 geminin Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yaptığını gösterdi.
Ablukayı delen gemilerin yüklerinin farklılık gösterdiği kaydedilirken; bu süreçte 36 kargo ve konteyner gemisi, 11 dökme yük gemisi ve 6 petrol tankerinin boğazı kullandığı bildirildi.
Ablukanın en yoğun ihlal edildiği gün olarak 28 Nisan Salı kayıtlara geçti. Bu tarihte 10 geminin boğazdan her iki yönde geçiş yaptığı saptandı. Bu durum, ABD'nin artan tehditlerine rağmen İran bağlantılı gemi trafiğinin hacminde belirgin bir yükseliş olduğunu ortaya koydu.
Gelişmelere ilişkin değerlendirmede bulunan İran Cumhurbaşkanı Mesud Pizişkiyan, uluslararası hukuku ihlal eden her türlü deniz ablukası veya kısıtlama girişiminin başarısızlığa mahkum olduğunu ifade etti.
ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının 64. gününde Donald Trump, Washington'ın yapacağı her türlü anlaşmanın Tahran için "kötü" olması gerektiğini belirterek İran'ın Hürmüz Boğazı'nı bir tehdit aracı olarak kullanmasını engellediklerini ileri sürdü.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekai, ABD'nin iddialarını reddederek Körfez İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri'nin Hürmüz Boğazı hakkındaki açıklamalarını kabul etmediklerini vurguladı.
Bekai, İran'ın boğazın kıyıdaş devleti olarak; ABD-İsrail rejimi ve destekçilerinin saldırgan eylemlerine karşı savunma, ulusal egemenliğe yönelik tehditleri bertaraf etme ve güvenli geçişi sağlama amacıyla aldığı önlemlerin uluslararası hukuk kurallarıyla bütünüyle uyumlu olduğunu kaydetti.
