İsrail Başbakanı Netanyahu ve Barış Konseyi Direktörü Mladenov, Hamas müzakerelerinin çökme iddiaları gölgesinde Gazze’de silahsızlanma ve yeniden yapılanma planlarını görüşmek üzere bir araya geldi.
YDH- İsrail medyasında Tel Aviv rejiminin Gazze Şeridi’ne yönelik savaşı yeniden başlatmayı düşündüğü yönündeki haberler yoğunlaşırken, İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu Salı günü Gazze Barış Konseyi Yürütücü Direktörü Nikolay Mladenov ile kritik bir görüşme gerçekleştirdi.
Politico'nun haberine göre, Netanyahu ve Mladenov'un yanı sıra toplantıda ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, Çokuluslu İstikrar Gücü Komutanı Jasper Jeffers ve Barış Konseyi Danışmanı Aryeh Lightstone hazır bulundu.
Görüşmeye ayrıca Netanyahu’nun danışmanları Caroline Glick ile Ofir Falk ve Amerikalı-İsrailli iş adamı Michael Eisenberg katıldı.
Barış konseyinin performansı mercek altında
Toplantıda, ABD Başkanı Donald Trump’ın 10 Ekim’de arabuluculuk yaptığı ateşkes anlaşmasının ardından Gazze’de silahsızlanma ve yeniden yapılandırma süreçlerini yönetmek amacıyla kurulan Barış Konseyi’nin katettiği mesafe değerlendirildi.
Katılımcılar, konseyin geçtiğimiz Ekim ayından bu yana sergilediği performansı tatmin edici bulurken, önümüzdeki Ekim ayına kadar bu verimliliği artırmak üzere çalışma kararı aldı.
Ocak ayında Trump yönetimi tarafından göreve atanan Bulgar diplomat Mladenov, görüşmeyi "olumlu ve verimli" olarak nitelendirdi.
Mladenov, X platformu üzerinden yaptığı açıklamada, "Başkan Trump’ın kapsamlı 20 maddelik planının tam olarak uygulanmasına olan bağlılığımızı yeniden teyit ettik" diyerek, tarafların bu taahhütleri somut eylemlere dönüştürmek için çaba sarf ettiğini belirtti.
Müzakerelerin çöküşü ve savaş tehdidi
İsrail Ordu Radyosu, Mladenov’un Tel Aviv ziyaretinin Kahire’de Hamas ile yürütülen görüşmelerin çökmesinin ardından geldiğini iddia etti.
Habere göre müzakerelerin ikinci aşamasının tıkanma nedeni, Hamas'ın silahsızlanma maddelerine uymaması ve bölgeye insani yardım kamyonlarının geç ulaşması olarak gösterildi.
İsimsiz kaynaklar, Halil el-Hayya başkanlığındaki Hamas heyetinin, ilk aşama şartları tam olarak uygulanmadan ikinci aşamaya geçilmesini reddettiğini belirtti.
İsrail'in ise "Sarı Hat" projesinden geri çekilmeyi kabul etmemesi görüşmeleri çıkmaza sürükledi.
Mladenov’un, İsrail’in tekrarlanan ihlalleri ışığında insani yardımlara izin verilmesi ve askeri operasyonların hızının azaltılması yönünde Tel Aviv’e baskı yapması bekleniyordu.
Silahsızlanma dayatması ve mektup krizi
Times of Israel, Nisan ayının ikinci haftasında Mladenov ve Aryeh Lightstone tarafından Filistin Ulusal Komitesi Başkanı Ali Şat'a gönderilen bir mektubu gün yüzüne çıkardı.
Mektupta, Hamas'ın silahsızlanmayı kabul etmemesi durumunda İsrail'in ateşkes şartlarına bağlı kalmayacağı uyarısı yer aldı.
Mladenov, bu durumun savaşın yeniden başlamasına yol açabileceğini belirterek, böyle bir senaryoda insani yardımların engellenebileceği sinyalini verdi.
İsrail'in mektuptaki taahhütleri arasında askeri operasyonları askıya almak, haftalık 4 bin 200 yardım kamyonuna izin vermek ve Refah sınır kapısını açmak yer alırken; bu vaatlerin Hamas’ın silahsızlanma çerçevesini kabul etmesine bağlandığı anlaşıldı.
Ateşkes ihlalleri ve sivil kayıplar
Hamas, esirleri serbest bırakarak ilk aşama taahhütlerine uyarken, İsrail’in saldırıları sonucu ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana 830 Filistinli hayatını kaybetti.
İsrail'in gıda, tıbbi yardım ve barınma malzemelerinin girişini engellemeye devam etmesi üzerine Hamas, uluslararası topluma çağrıda bulundu.
Hareket, Salı günü bir çocuğun ölümüne yol açan bombalı saldırının ardından Birleşmiş Milletler ve arabuluculardan, İsrail'in saldırganlığını, kuşatmasını ve aç bırakma politikasını durdurması için baskı yapmalarını talep etti.
Mevcut kırılgan süreç, 7 Ekim 2023'ten bu yana 72 binden fazla kişinin ölümüne yol açan yıkıcı olayların ardından sağlandı.
