Endonezya, Rusya ile imzaladığı büyük ölçekli petrol ithalatı anlaşmasını yaptırım riskleri ve tanker yetersizliği nedeniyle yavaşlatmak zorunda kaldı.
YDH - Rusya ile Endonezya arasında geçen ay duyurulan büyük ölçekli petrol anlaşması, Jakarta yönetiminin Rus ham petrolünü ithal etmek amacıyla özel bir şema ve yasal çerçeve geliştirme sürecinin uzaması nedeniyle yavaş ilerliyor.
Reuters haber ajansı, gelişmeyi Endonezya Enerji Bakanlığından bir yetkiliye ve gemi takip istatistiklerine dayandırdı.
Endonezya Enerji Bakan Yardımcısı Yuliot Tanjung, nisan ayında yaptığı açıklamada, ülkesinin bu yıl Rusya’dan 150 milyon varil petrol ithal etmeyi planladığını kaydetmişti.
Ticaret kaynakları, içinde bulunulan ve önümüzdeki ay için Rusya’dan Endonezya’ya doğrudan bir petrol sevkiyatının planlanmadığını bildirdi.
Enerji danışmanlık firması Kpler verileri de Rusya menşeli tek sevkiyatın, Arctic Novy tipi ham petrol taşıyan ve 21 Nisan tarihinde Malezya’nın Pelepas limanındaki depolama tesisinden Endonezya’daki Cilacap rafinerisine gönderilen kargo olduğunu gösterdi. Bunun dışında Endonezya’ya yönelik herhangi bir Rus petrolü teslimatı kaydedilmedi.
Güneydoğu Asya’nın en büyük ekonomisi olan Endonezya, Orta Doğu’da yaşanan çatışmaların ardından ortaya çıkan enerji açığı zemininde, Rusya’dan petrol ve sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) tedarik etmeyi hedefliyor.
Rusya günlük yaklaşık 5 milyon varil petrol ihraç ederken, bu hacmin büyük bölümü en büyük iki tüketicisi olan Çin ve Hindistan’a yönlendiriliyor.
Endonezyalı yetkililerin açıklamaları, Endonezya Devlet Başkanı Prabowo Subianto’nun Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından geldi.
Endonezya hükümeti, anlaşmanın kurumsal ve mali yapısının henüz netleşmediğini belirtiyor. Endonezya Enerji Bakanlığı Temsilcisi Laode Sulaeman, Jakarta’nın ithalat süreci için özel bir yöntem ve buna uygun bir yasal altyapı hazırladığını bildirdi.
Sulaeman, devlet enerji şirketi Pertamina’nın finansal durumuna işaret ederek, "Pertamina’nın elinde Eurobond’lar bulunuyor ve şirketin bunların koşullarını ihlal edebilecek adımlardan kaçınması gerekiyor. Bu nedenle şu anda ayrı bir mekanizma üzerinde çalışıyoruz" ifadesini kullandı.
Temsilci ayrıca, ithalatı yürütecek operatörün henüz seçilmediğini ve uygulama takviminin belirlenmediğini sözlerine ekledi.
Planlamalar hakkında değerlendirmede bulunan Pertamina Sözcüsü Muhammad Baron ise "Tüm süreç, iyi kurumsal yönetim ilkelerine ve yürürlükteki mevzuata uygun olarak, hükümetin direktifleri doğrultusunda yürütülecektir" açıklamasını yaptı.
Rusya Enerji Bakanlığı, Reuters ajansının konuyla ilgili yorum talebine hemen yanıt vermedi.
Sevkiyat mekanizmasındaki belirsizlikler, ithalat planının hayata geçirilmesini zorlaştırıyor. Yıl ortasından itibaren 150 milyon varillik hedefi tutturabilmek için Rusya’nın Endonezya’ya günlük yaklaşık 700 bin varil petrol sevk etmesi gerekiyor.
Ticaret kaynakları, Türkiye gibi büyük alıcılara yapılan sevkiyatlarla kıyaslanabilecek bu hacmin diğer pazarlardan bu yöne kaydırılmasının oldukça güç olduğunu ifade ediyor.
Batı ittifakının uyguladığı yaptırımlar nedeniyle Rus petrolünü taşıyacak tanker sayısındaki yetersizlik ve taşıma mesafesinin uzunluğu sebebiyle nakliye maliyetlerinin yükselmesi de süreci kısıtlayan diğer etkenler arasında yer alıyor.
Günlük yaklaşık 1 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü ithal eden Endonezya, Rusya ile yapılan anlaşma tamamen uygulansa dahi ek kaynaklara ihtiyaç duyuyor.
Jakarta yönetimi bu kapsamda, ABD de dahil olmak üzere diğer tedarikçi ülkelerden alım yapma seçeneklerini değerlendiriyor.
Londra Menkul Kıymetler Borsası Grubu (LSEG) verilerine göre, coğrafi uzaklık sebebiyle Rusya’dan Endonezya’ya yapılan petrol sevkiyatları tarihsel olarak çok düşük seviyelerde kalırken, son yıllarda yalnızca birkaç kargo ile sınırlı kaldı.
Endonezya, bunun yanı sıra Rusya’dan nafta ve fuel-oil gibi sınırlı miktarlarda petrol ürünleri de satın alıyor.
