ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile yürütülen diplomatik süreçte Körfez ve Arap ülkelerinden İsrail ile normalleşme talep etmesi, bölgesel rekabetler ve ilkesel farklılıklar nedeniyle müttefikler nezdinde karşılık bulmayarak başarısız oldu.
YDH- Amerikan The Hill gazetesi, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile yürütülen diplomatik süreçte Körfez ve Arap ülkelerinden İsrail ile ilişkileri normalleştirmelerini talep etmesinin bölge gerçekleriyle örtüşmediğini ve başarısızlıkla sonuçlandığını bildirdi.
Gazetenin analizine göre, Trump’ın "bölgesel dönüşüm" hedefiyle sunduğu bu talep, müttefikler nezdinde karşılık bulmadı.
Trump’ın bölgesel savaşı bir dönüşüm fırsatına çevirme girişimi, uzmanlar tarafından mevcut gerilimler ışığında "şaşırtıcı ve olası olmayan" bir hamle olarak nitelendiriliyor.
Pakistan gibi arabuluculuk rolü üstlenen ülkeler bu fikri kesin bir dille reddederken, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Türkiye, Mısır, Ürdün ve Bahreyn gibi devletler ise talebi "dikkat çekici bir sessizlikle" karşıladı.
Gazete, normalleşme karşıtı duruşun temelinde yatan faktörleri şöyle sıraladı:
• Pakistan: Savunma Bakanı Khawaja Asif, İsrail ile ilişki kurmanın "temel ilkelere aykırı" olduğunu belirterek, bu yönde herhangi bir girişime dahil olmayacaklarını vurguladı.
• Katar: Doha ile İsrail arasındaki gerilimin temelinde, İsrail'in Katar'ı "terörist" olarak nitelendirmesi ve Katar'daki Hamas yetkililerini hedef alması yatıyor.
• Bölgesel rekabet: Washington Yakın Doğu Politikaları Enstitüsü araştırmacısı David Schenker, Suudi Arabistan ile BAE arasındaki derin görüş ayrılıklarının ve bölgesel hâkimiyet rekabetinin, normalleşme anlaşmalarının kapsamının genişletilmesine engel teşkil ettiğini kaydetti. Schenker ayrıca, Suudi Arabistan’ın bu süreçte Filistinliler adına BAE’nin attığından çok daha somut adımlar atması gerekeceğine dikkat çekti.
Ortak Araştırmalar Enstitüsü (JINSA) danışmanı Stephen Radmaker, Trump’ın İran ile yürütülen ikili müzakerelerin bir parçası olarak üçüncü ülkelerden normalleşme talep etmesini "kafa karıştırıcı" buldu.
Radmaker, bölge ülkelerinin ABD ve İran arasındaki ikili bir anlaşmanın sonucuna neden dahil edilmek istendiğini sorgulayarak bu stratejik hamlenin mantıksal zeminini eleştirdi.
