ABD ablukasının kaldırılmasının ardından İran ve diğer Fars Körfezi ülkeleri petrol ihracatını hızla artırırken, artan arz nedeniyle Çin pazarındaki İran petrolü fiyatlarında indirim yoluna gidildi.
YDH - İran ve Fars Körfezi'ndeki diğer ülkeler, ABD ablukasının kaldırılmasının ardından petrol ihracatını hızla artırdı. Tahran ve Washington yönetimlerinin kalıcı bir barış anlaşmasına varmayı hedeflediği bu dönemde deniz taşımacılığı hareketliliği yoğunlaşırken, İran Hürmüz Boğazı üzerinden yaptığı açık petrol sevkiyatı hacmini savaşın başlangıcından bu yana en yüksek seviyeye çıkardı.
Bloomberg'in aktardığı gelişmelere bağlı olarak, pazardaki arz artışı nedeniyle Çin'deki İran petrolü satıcıları fiyatlarda önemli ölçüde indirime gitti.
Gemi takip verilerine göre, ABD yaptırımı altındaki Elva, Virgo ve Vigor adlı üç süper tanker, 22 Haziran Pazartesi günü sabahın erken saatlerinde Hürmüz Boğazı'na girdi.
İçlerinde yaklaşık 6 milyon varil petrol taşıyan bu üç gemi, İran petrolünün Çin'e giden gemilere aktarıldığı Singapur açıklarındaki sulara doğru ilerliyor.
Bloomberg, İran tankerlerinin hareketliliğine ek olarak ticari alandaki diğer gelişmeleri de aktardı.
Bu kapsamda Katar, sevkiyatları yeniden başlatmak amacıyla boş LNG tankerlerini geri gönderirken; Kuveyt ise müşterilerinden petrol ürünlerini Körfez içindeki limanlardan teslim almalarını talep ediyor.
Verilere göre, söz konusu üç İran gemisi ülkenin ana petrol terminali olan Hark Adası'ndan hareket etti. Bu hacim, yakın zamanda Çabahar limanından ihraç edilen yaklaşık 20 milyon varillik miktara ek bir kaynak oluşturuyor.
Sevkiyattaki bu hareketliliğin, ABD'nin nisan ortasından bu yana uyguladığı ablukayı kaldırmasının ardından gerçekleştiği belirtiliyor.
Çin pazarında indirim oranları arttı
Petrol ticaretindeki hareketlilik fiyatlara da yansıdı. Ticaret kaynaklarının aktardığına göre, temmuz ayı teslimatlı spot İran Light petrolü için varil başına Brent petrolüne kıyasla 2,50 ila 5 dolar arasında indirim sunuluyor.
Geçici anlaşma öncesinde bu indirimin 1 dolar seviyesinde olduğu dikkate alındığında indirim miktarında keskin bir artış kaydedildi.
Buna karşın Çin'deki bağımsız rafinerilerin satın alma talebi, finansal zararlar ve kapasite sınırlamaları nedeniyle temkinli kalmaya devam ediyor.
Kaynaklar, ABD'nin Hengli Petrochemical şirketinin bir birimine yönelik yaptırımlarının da alıcılar arasındaki endişeyi canlı tuttuğunu ifade ediyor.
Enerji analiz firması Kpler'in verilerine göre, yaklaşık 121 milyon varil İran petrolü halen Fars Körfezi içi ve dışındaki tankerlerde bekletiliyor.
Bu miktar, bir önceki haftaya göre yüzde 5'lik bir artışa işaret ederken, söz konusu hacmin yaklaşık dörtte biri Çin kıyılarında veya Singapur Boğazı'nda bekleyen gemilerde bulunuyor.
Boğazdaki gemi trafiği hızlandı
Hürmüz Boğazı ve çevresindeki deniz trafiği hafta sonu itibarıyla daha da hareketlendi. Yüklü durumdaki birkaç tanker Umman Körfezi'ne çıkarken, bu gemilerin bazılarının konum belirten transponder cihazlarını kapattığı bildirildi.
Toplamda 2,7 milyon varil Irak ve Suudi Arabistan petrolü taşıyan üç Suezmax tipi tanker ise Umman Körfezi'nde yeniden sinyal vermeye başladı. Bu durum, gemilerin koordinat iletmeden boğazdan geçmiş olabileceğine işaret ediyor.
İhracatçıların depolama kapasitesi yetersizliği nedeniyle üretimi artırma arayışında olduğu bu dönemde, boş gemilerin de Körfez'e giriş yaptığı gözlemlendi.
Boş bir süper tanker vericisini kapattıktan sonra Körfez'de görünürken, bir diğeri ise Umman kıyısı boyunca ilerleyerek bölgeye giriş yaptı.
Pazartesi günü Katar ile bağlantılı dört boş LNG tankerinin de boğazı geçtiği kaydedildi. Bu geçişin başarıyla tamamlanması halinde, savaşın başlangıcından bu yana tek günde yapılan en yüksek LNG tankeri geçiş rekoru kırılmış olacak.
Diğer taraftan ABD Enerji Bakanı Chris Wright, İran'ın deniz yolunu kapatma yönündeki açıklamalarına rağmen iki gün içinde 120'den fazla geminin Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini bildirdi.
Wright, 19 Haziran'dan bu yana Hürmüz Boğazı'nı kullanan gemi sayısının toplamda 122 olduğunu açıkladı.
Tahran yönetimi, İsrail'in mutabakat zaptı imzalanmasının ardından Lübnan'a düzenlediği saldırılara tepki olarak deniz yolunu kapattığını duyurmuştu.
