İran ile ABD arasındaki teknik düzeydeki nükleer müzakereler gelecek hafta yeniden başlayacak.
YDH - İran ile ABD arasındaki uzmanlar düzeyindeki teknik müzakereler gelecek pazartesi yeniden başlayacak.
Taraflar, mutabakat muhtırasının bazı maddelerinin yorumlanmasında görüş ayrılıklarını sürdürürken, Lübnan maddesine ilişkin anlaşmazlığın "çatışmasızlık hücresi"nin kurulmasının ardından azalması dikkat çekiyor.
Tahran ise bu mekanizmanın söz konusu maddenin uygulanmasını sağlamaya yeterli olup olmayacağını değerlendirmeyi bekliyor.
Bu süreçte ABD'den gelen açıklamalar, Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş düzenlemeleri, nükleer tesislerin denetlenmesi, dondurulmuş varlıklar ve yaptırımlar konusunda taraflar arasında görüş ayrılıkları bulunduğunu ortaya koydu.
Pakistan Dışişleri Bakanlığı, katılımcıların zaman zaman ara vermesine rağmen Washington ile Tahran arasındaki teknik görüşmelerin sürdüğünü açıkladı.
Bakanlık, uzmanlar düzeyindeki teknik müzakerelerin gelecek hafta Pakistan ve Katar'ın arabuluculuğunda yeniden başlayacağını bildirirken, anlaşmanın Washington ile Tahran arasında sorunların önlenmesi amacıyla doğrudan iletişim hattı kurulmasını da öngördüğünü kaydetti.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, teknik komitenin 29 Haziran'da İran ile görüşmeleri sürdürmek üzere yeniden İsviçre'de toplanacağını söyledi.
Rubio, görüşmeler öncesinde mutabakat metnindeki bazı maddelere ilişkin ABD yorumunu yineleyerek, "Hürmüz Boğazı'nda herhangi bir ücret uygulanmayacak" dedi. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın mutabakat muhtırasına bağlı kalmasını istediğini belirten Rubio, aksi durumda Washington'ın yeniden yaptırım uygulamak dahil çeşitli seçeneklere sahip olduğunu ifade etti.
Rubio ayrıca İran ile yürütülen müzakere süreci konusunda Körfez'deki müttefikleri rahatlatmaya çalışarak, "Onlarla güçlü ilişkilerimiz var ve İran ile müzakerelerle ilgili her konuda kendilerini bilgilendiriyoruz" dedi.
Ancak ABD medyasında yer alan değerlendirmelerde, savaşın sonuçları ve mutabakat muhtırasının niteliği nedeniyle bu görevin kolay olmadığı belirtildi.
Abu Dabi'ye ulaşan Rubio, Bahreyn ve Kuveyt'i de kapsayan Körfez turu sırasında, değeri 300 milyar dolar olarak belirtilen İran Yeniden Yapılanma Fonu için müttefiklerden mali katkı talep etmeyeceğini söyledi ve bunun "uzak geleceğe ait bir konu" olduğunu belirtti.
Rubio, İran'ın füze programına ve Tahran'ın müttefiklerine verdiği desteğe ilişkin kaygıların da görüşmelerde gündeme geleceğini ifade etti. Buna karşın balistik füze meselesi müzakerelerin resmi gündeminde yer almıyor.
Trump ise Fox News'e verdiği demeçte, ABD'li müfettişlerin İran'daki nükleer tesislerin denetlenmesi için Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'na katılacağını söyledi.
Trump, Tahran'ın nükleer müfettişlerin ülkeye girişini kabul ettiğini öne sürerken, denetçilerin İran'a ulaşması konusunda acele edilmediğini ifade etti.
Buna karşılık İran Dışişleri Bakanlığı, nükleer tesislerin veya nükleer materyallerin denetlenmesi konusunun ancak nihai bir anlaşma çerçevesinde ele alınacağını açıkladı.
Bakanlık, saldırıya uğrayan nükleer tesislere ya da nükleer materyallere erişim öngören herhangi bir plan bulunmadığını, ayrıca Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Başkanı Rafael Grossi'nin talebine rağmen İsviçre'de kendisiyle herhangi bir görüşme yapılmadığını bildirdi.
Tahran bölgesel temaslarını artırıyor
İran, savaş sonrası döneme ilişkin uzlaşı arayışları kapsamında bölge ülkeleriyle diplomatik temaslarını sürdürdü.
İran Meclis Başkanı ve başmüzakereci Muhammed Bakır Galibaf, Azerbaycan'a giderek bölgesel parlamenter toplantılara katıldı ve Cumhurbaşkanı İlham Aliyev başta olmak üzere Azerbaycanlı yetkililerle görüşmeler yaptı.
Galibaf, "Politikalarımız, bölgenin güvenliğinin bölge ülkeleri tarafından sağlanması esasına dayanıyor. İç işlerine karışmama ve egemenliğe saygı temelinde bölge ülkeleriyle işbirliğine hazırız" dedi.
Galibaf ayrıca, "Lübnan'da ateşkes sağlanması ve savaşın sona ermesi, İran'a karşı savaşın sona ermesi kadar önem taşıyor" ifadelerini kullandı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
İran Dışişleri Bakanlığı'nın açıklamasına göre iki bakan, diplomatik kanalların korunmasının, bölgesel istikrarı desteklemek amacıyla ortak işbirliğinin geliştirilmesinin ve müzakerelerin ilerletilerek olumlu ve kalıcı sonuçlara ulaşılmasının önemini vurguladı.