ABD dış politikasında askeri müdahale yanlısı sert söylemleriyle tanınan Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, 71 yaşında geçirdiği kalp krizi sonucu ölürken, ölümünün ardından Washington'dan Tel Aviv'e uzanan geniş bir taziye zinciri oluştu.
YDH- Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, 71 yaşında ani ve ağır bir rahatsızlık sonucu öldü.
Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail yönetimleri için kişisel bir kayıp olarak nitelendirilen bu ölüm, Washington’ın dış politika arenasında önemli bir aktörün çekilmesi anlamına geliyor.
Kritik bir dönüm noktası
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu için "en yakın çalışma arkadaşlarından biri" olan Graham’ın ölümü, ABD Senatosu’nun dış politika denkleminde de bir boşluk yarattı.
Eski ABD Başkanı Trump, Graham’ı "en büyük senatörlerden biri ve gerçek bir vatansever" olarak tanımlarken; İsrail Başbakanı Netanyahu, Graham’ı İsrail’in güvenliğine hayatını adamış "en iyi dostlarından biri" olarak andı.
Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelenski ise Graham’ın ülkesine yönelik 10 ziyareti ve özgürlük değerlerine olan bağlılığını vurgulayarak taziye mesajını iletti.
Graham, son dönemde Ukrayna'ya verilen desteğin mimarlarından biri olarak öne çıkıyordu.
Savaş yanlısı sert söylemler
Lindsey Graham, 2023’ten bu yana süren Gazze'deki çatışmaları bir "dini savaş" olarak tanımlaması ve İsrail’i "Gazze’yi yerle bir etmeye" davet etmesiyle hatırlanıyor.
Fox News ile yaptığı önceki bir röportajda Graham, "Bu savaş bittiğinde Gazze, II. Dünya Savaşı'nın sonundaki Tokyo ve Berlin gibi görünecek" demiş ve "eğer öyle görünmezse, İsrail bir hata yapmıştır" diye eklemişti.
CNN’e verdiği başka bir demeçte ise sivillerin korunması adına askeri müdahaleye bir "sınır" konulup konulmayacağı sorusuna, "Cevap hayır. Bir sınır yok" diyerek yanıt vermişti.
Son olarak Hizbullah’ın silahsızlanmayı reddetmesi halinde Lübnan ordusunun doğrudan çatışmaya girmesi gerektiğini savunmuştu.
Son anları ve ölüm süreci
Graham’ın ofisi, Cumartesi gecesi yaptığı açıklamada senatörün ölümünü doğrularken, ailesinin mahremiyet talebini yineledi.
Washington Post’un bir ses kaydına dayandırdığı bilgilere göre, acil durum ekipleri saat 20:30 civarında Graham’ın Capitol Hill’deki evinden "göğüs ağrısı" ihbarı aldı.
Yaklaşık 25 dakika içinde müdahale eden personel, senatörün kalp krizi geçirdiğini ve kalp masajı yapıldığını rapor etti.
Graham, saat 21:30 civarında George Washington Üniversitesi Hastanesi’ne kaldırıldı.
Dış politika şahini olarak bir ömür
Güney Carolina’nın Central kasabasında mütevazı bir ailede büyüyen Graham, üniversite eğitiminin ardından Hava Kuvvetleri’nde avukat olarak görev yaptı.
1994 yılında Temsilciler Meclisi’ne, 2002 yılında ise Senato’ya seçilen Graham, kariyeri boyunca Irak Savaşı’nın en büyük savunucularından biri oldu ve İran’a karşı askeri harekâtın sürekli destekçisi olarak tanındı.
2016 Cumhuriyetçi ön seçimlerinde Trump’ın en sert eleştirmenlerinden biri olarak "Trump’ı aday gösterirsek mahvolacağız" diyen Graham, Trump başkan seçildikten sonra onun en yakın dış politika danışmanı konumuna yükseldi.
6 Ocak 2021 Kongre baskını sonrasında Trump ile arasına mesafe koyan Graham, daha sonra bu tutumunu terk ederek 2024 seçimlerinde yeniden Trump’ın destekçisi oldu.
Seçim sürecinde yeni belirsizlik
Ocak 2027’ye kadar sürecek dördüncü döneminin sonuna yaklaşan Graham’ın ölümü, eyalet yasaları gereği Güney Carolina Valisi Henry McMaster’ın geçici bir vekil atamasını gerektiriyor.
Cumhuriyetçilerin Senato’daki çoğunluğunu etkilemeyecek olan bu durum, Kasım ayındaki seçimlerde Graham’ın yerine yeni bir aday belirlenmesi için ani bir ön seçim sürecini zorunlu kılıyor.
Yetkililerin kısa süre içinde prosedürleri açıklaması beklenirken, 11 Ağustos’ta özel bir ön seçim yapılması ihtimali üzerinde duruluyor.
