İsrail’den ABD uçaklarına kısıtlama

YDH- İsrail Kamu Yayın Kuruluşu Kan'a göre, İsrail, büyük miktarda finansal kayba yol açtığı ve havalimanı sahasını kısıtladığı gerekçesiyle, Ben Gurion Havalimanı'nda konuşlu bulunan ABD'ye ait yakıt ikmal uçaklarının uçuş sahasında kalmasını yasaklayarak, iki taraf arasında havalimanı kontrolü üzerine yeni bir kriz başlattı.

İsrail Havalimanları İdaresi, Ben Gurion Havalimanı’ndaki ABD hava kuvvetlerine ait tanker uçaklarının inişini yasaklayan acil bir talimat yayımladı.

İsrail Ulaştırma Bakanı Miri Regev’in ofisinden geldiği değerlendirilen bu kararla birlikte, ABD'nin tanker uçaklarını tahliye etmemesi durumunda Temmuz ayı içerisinde yaklaşık 50 bin uçak biletinin iptal edilmesi gündeme geldi.

İsrail’de hali hazırda 34 Amerikan tanker uçağı bulunuyor; bunlardan dördü son tırmanış döneminde bölgeye geldi.

ABD, başlangıçta bu sayıyı 20'ye indirmeyi taahhüt etmişti ancak tahliye sürecini dondurması, sivil havacılık trafiğini doğrudan tehdit eder hale geldi.

İsrail makamları, uçakların tahliye sürecinin hızlanmaması durumunda sivil trafiğin ciddi ölçüde aksayacağı konusunda uyarıda bulundu.

Askeri hazırlık ve bölgesel gerilim

ABD, geçtiğimiz hafta Avrupa'ya çektiği tanker uçaklarını, İran ile yaşanan çatışmaların ardından tekrar Ortadoğu ve İsrail'e döndürmeye başladı.

İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Pentagon ve ABD Merkez Komutanlığı yetkilileriyle yürüttüğü durum değerlendirmelerinde, İran'ın olası bir saldırısının çok ağır bir karşılık alacağını bildirdi.

İsrail tarafı, önceki süreçlerin aksine, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın müzakere masasında zaman kazandığına ikna olduğunu ve bu defa kapsamlı bir askeri operasyona yeşil ışık yakabileceğini değerlendiriyor.

İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, İran’ın elindeki uranyum stoklarına yönelik operasyonel ihtiyaçların sürdüğünü vurgularken, bölgede birkaç gün sürebilecek kesintisiz hava saldırısı ihtimali üzerinde duruluyor.

Finans piyasalarında enerji şoku

Askeri gerilim, küresel finans piyasalarını da sert şekilde etkiledi.

ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamalarının ardından ham petrol fiyatları %5 oranında yükselirken, enerji hisselerinde kısmi bir hareketlilik görüldü.

Ancak bu artış, havayolu ve otomotiv sektörü şirketlerini olumsuz etkiledi; Air France, Wizz Air ve Lufthansa gibi şirketlerin hisseleri %5'ten fazla değer kaybetti.

Trump’ın İspanya'yı "kötü bir ortak" olarak nitelendirip ticaret bağlarını askıya alma talimatı vermesi, Madrid borsasında %2,3’lük düşüşü tetikledi.

Uzmanlar, yükselen enerji maliyetlerinin Avrupa Merkez Bankası’nı yılın geri kalanında daha agresif faiz artışlarına zorlayabileceği konusunda uyarıyor.