60 günlük mutabakatın süresi dolarken uzatma çabaları sürüyor. Ancak anlaşmanın temel maddelerinin uygulanmaması, Tahran’ın Washington’a yönelik güvensizliğini artırıyor.
YDH- İran ile ABD
arasındaki 60 günlük mutabakatın süresinin dolmasına günler kala anlaşmanın
geleceği konusundaki belirsizlik sürüyor.
Başta Pakistan olmak üzere arabulucu ülkelerin, mevcut
mutabakatın 60 gün daha uzatılması için yoğun diplomatik girişimlerde bulunduğu
belirtiliyor. Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammed İshak Dar da dün yaptığı
açıklamada, İslamabad'ın gerilimi azaltmak için yoğun diplomatik çaba
yürüttüğünü ancak girişimlerin taraflar arasındaki güven eksikliği nedeniyle
zorlandığını söyledi.
18 Haziran'da imzalanan mutabakatın bugün itibarıyla büyük
ölçüde “kâğıt üzerinde kalan” bir anlaşmaya dönüştüğü değerlendirmesi
yapılıyor.
Anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nın açılması, deniz ablukasının
sona erdirilmesi, İran'ın petrol satışına yönelik bazı istisnaların tanınması,
İran'ın dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılması ve nükleer mesele
konusunda kapsamlı müzakerelerin başlatılması gibi hedefleri bulunuyordu.
Ancak bu başlıklardan hiçbirinin sahada somut bir uygulamaya
dönüşmediği belirtiliyor. Bu durumun Tahran'da, Washington'un bir uzlaşma
arayışından ziyade “zaman kazanmaya” çalıştığı yönündeki kanaati güçlendirdiği
ifade ediliyor.
Mutabakatın temel yükümlülüklerini yerine getirememesi,
ABD'nin yaklaşımına ilişkin İran'daki şüpheleri artırırken bölgeyi yeni ve
öngörülmesi güç senaryolarla karşı karşıya bırakıyor.
İran'ın ise askeri yapılanmasını yeniden düzenlediği bu
süreçte, Washington karşısında daha fazla taviz vermeye hazır görünmediği
değerlendiriliyor.
