İran’ın savaşın başında Bahreyn’deki ABD üssünü hedef alması, Washington’ın bölgedeki lojistik merkezlerinden birini devre dışı bırakırken, ABD uçak gemilerinin ikmal ve uzun süreli konuşlanma sorunlarını da derinleştirdi.
YDH- New York Times’ın (NYT) haberine göre, İran savaşının uzaması ABD donanmasının ikmal hatları ve uçak gemilerinin uzun süreli konuşlanma kapasitesi üzerindeki baskıyı artırırken, USS Abraham Lincoln’de temel malzeme sıkıntıları ve mürettebatın psikolojik durumuna ilişkin endişeler gündeme geliyor.
ABD’nin İran’a yönelik savaşının ilk günlerinde Bahreyn’deki ABD donanma üssünün İran füzeleri ve insansız hava araçlarının saldırısına uğraması, bölgedeki Amerikan kuvvetlerinin lojistik düzeninde ciddi değişikliklere yol açtı.
ABD-İsrail saldırısına misilleme olarak düzenlenen İran saldırısında Bahreyn’deki üs “büyük ölçüde” zarar gördü. ABD donanmasının onlarca yıldır bölgedeki operasyonları için kullandığı önemli lojistik merkezinin devre dışı kalması, İran’a karşı yürütülen operasyonlarda uçak gemilerinin ikmalinde yeni sorunlar ortaya çıkardı.
ABD Savunma Bakanlığı, Bahreyn’deki üssün zarar görmesinin ardından Hint Okyanusu’ndaki Diego Garcia adasını alternatif bir ikmal merkezi olarak kullanmaya başladı.
İngiliz yönetimindeki Diego Garcia, Basra Körfezi ve Umman Körfezi'nde faaliyet gösteren iki ABD uçak gemisi grubuna yaklaşık 3 bin 500 kilometre uzaklıkta bulunuyor.
Bahreyn üssünün kaybı lojistik zinciri zorladı
Bahreyn’deki lojistik merkezin devre dışı kalması, İran’a yönelik operasyonlarda görev yapan uçak gemilerinin ikmal süreçlerini zorlaştırdı.
San Diego merkezli USS Abraham Lincoln, yaklaşık dokuz aydır denizde bulunuyor. Gemide görev yapan yaklaşık 5 bin personel, bu süre boyunca donanmanın “serbest liman” olarak tanımladığı ve personelin birkaç gün karaya çıkıp dinlenebildiği bir limana uğramadı.
Bahreyn, bölgedeki ABD uçak gemilerinin personel dinlenmesi ve ikmal için kullandığı iki temel limandan biriydi. Diğer önemli liman olan Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki Fuceyra da İran füzelerinin menzili içerisinde bulunuyor.
Bu nedenle ABD donanmasının savaş boyunca uçak gemilerini güvenli biçimde ikmal etmesi ve mürettebatın dinlenmesini sağlaması daha karmaşık hale geldi.
Diego Garcia da İran saldırısının hedefi oldu
ABD’nin Diego Garcia’yı yeni lojistik merkezi olarak kullanmaya başlamasının ardından İran, 20 Mart’ta adaya iki orta menzilli balistik füze fırlattı.
Füzelerden birinin hedefe ulaşmadan Hint Okyanusu’na düştüğü, diğer füzenin ise bir ABD donanma gemisi tarafından düşürüldüğü iddia edildi.
Böylece ABD’nin bölgedeki lojistik faaliyetlerini İran saldırılarından uzak tutmak amacıyla seçtiği alternatif merkez de İran’ın füze tehdidinden tamamen korunamadı.
USS Abraham Lincoln’de personel endişesi
USS Abraham Lincoln’ün uzun süreli görev süresi ABD Kongresi’nde de tartışma konusu oldu.
Demokrat Senatör Richard Blumenthal, Savunma Bakanı Pete Hegseth’e gönderdiği mektupta gemide temel ihtiyaç malzemelerinin eksikliği ve mürettebatın ruhsal durumunun kötüleştiğine ilişkin haberlerden duyduğu endişeyi dile getirdi.
Blumenthal, yaklaşık 5 bin denizcinin dokuz aya yaklaşan görev süresinin personel açısından oluşturduğu yükün araştırılması gerektiğini savundu.
California Temsilcisi Mike Levin de Lincoln’de görev yapan denizcilerin ailelerinden kendisine çok sayıda endişe mesajı geldiğini belirterek, görev süresinden daha temel bir soruya dikkat çekti: “Buradaki görev nedir?”
Levin, ailelerin yönetimden bu sorunun yanıtını beklediğini söyledi.
Trump: “Yeterince uzun değil”
ABD Başkanı Donald Trump ise Lincoln’deki sorunlara ilişkin endişeleri reddetti.
Trump, cuma günü Maryland’deki bir askeri hava üssünde yaptığı açıklamada Lincoln’ün kısa süre içerisinde başka bir uçak gemisiyle değiştirileceğini söyledi.
Lincoln’ün yerine Japonya merkezli USS George Washington’un gönderilmesi planlanıyor. Gemi, bu hafta Endonezya sularındaki Malakka Boğazı üzerinden batıya doğru ilerleyerek Ortadoğu’ya yöneldi.
Bölgede aylarca görev yapan bir diğer uçak gemisi USS George H.W. Bush da operasyonlarını sürdürüyor.
Trump, uçak gemilerinin görev sürelerinin fazla uzun olup olmadığı sorusuna ise “Hayır, hiç de yeterince uzun değil” yanıtını verdi.
Savunma Bakanı Hegseth de ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndaki ablukayı ne kadar sürdürebileceğine ilişkin soruya, bunun gerektiği kadar, hatta “süresiz” devam ettirilebileceğini söyledi.
ABD uçak gemileri uzun süre denizde kalıyor
ABD donanmasında barış döneminde bir uçak gemisinin tipik görev süresi yaklaşık altı ay.
Ancak İran’a karşı savaş sırasında bazı uçak gemilerinin görev süreleri bu sürenin oldukça üzerine çıktı. USS Gerald R. Ford’un daha önce gerçekleştirdiği 326 günlük görev, Vietnam Savaşı’ndan bu yana bir uçak gemisinin denizde geçirdiği en uzun görev süresi olarak kayıtlara geçti.
İran’a karşı savaş ise ABD donanmasının uçak gemisi filosunun önemli bir bölümünün aynı anda operasyonlara dahil olmasına yol açtı.
ABD donanmasının uçak gemisi sayısının, USS Nimitz’in gelecek yıl hizmetten çıkarılmasıyla 10’a düşmesi bekleniyor.
Bu durum, uzun süreli görevlerin filonun genel operasyonel kapasitesi üzerindeki etkisine ilişkin tartışmaları da beraberinde getiriyor.
İran savaşı ABD donanmasının kapasitesini zorluyor
New York Times’ın aktardığı tablo, savaşın yalnızca ABD’nin füze ve mühimmat stokları üzerinde değil, lojistik altyapısı, ikmal hatları ve personel dayanıklılığı üzerinde de baskı oluşturduğuna işaret ediyor.
Bahreyn’deki üssün devre dışı kalması ABD’yi daha uzak bir lojistik merkeze yöneltirken, Diego Garcia’nın da İran’ın füze menziline girmesi Washington’ın bölgedeki saldırılarını “güvenli ve sürdürülebilir” biçimde yürütmesini zorlaştırıyor.
Uçak gemilerinin aylarca limanlardan uzak kalması ve personel üzerindeki yükün artması ise ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü operasyonların askeri kapasite kadar lojistik sürdürülebilirlik açısından da sınandığını gösteriyor.
Nitekim ABD rejimi operasyonların sürdürülebileceğini savunsa da Kongre’deki bazı isimler ve asker aileleri, savaşın hedefleri ve bu uzun süreli konuşlanmanın personel üzerindeki maliyeti konusunda giderek daha fazla soru yöneltiyor.