Önce haydutluk, sonra mülkiyet payı: Venezuela petrolünün ABD ile imtihanı

YDH ― Konuya yakın iki ABD'li yetkilinin Axios'a verdiği bilgiye göre, Trump rejimi, Güney Amerika ülkesi Venezuela'nın devasa petrol kaynaklarında mülkiyet payı edinmek için ülkenin geçici hükümetiyle görüşmeler yürütüyor.

Daha fazlasını okuyun: Venezuela yıllar sonra İsrail'e ham petrol sevkiyatına başladı

Görüşmelere ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile Venezuela'nın geçici devlet başkanı Delcy Rodriguez öncülük ediyor.

Yetkililerden birine göre Trump rejimi, Rodriguez'in Venezuela'nın doğal kaynaklarını ABD'ye devrettiği yönündeki suçlamalara karşı son derece hassas davranıyor.

Bu nedenle, “Bunun Venezuela halkına nasıl fayda sağlayacağını göstermek için özellikle çaba harcıyoruz. Çünkü gerçekten de Venezuela halkına fayda sağlayacak,” açıklaması yapıldı.

Geçen ay Dışişleri ve Savaş Bakanlıklarının üst düzey yetkilileri, anlaşmanın daha ayrıntılı unsurlarını görüşmek üzere Caracas'taki muhataplarıyla bir araya geldi.

Beyaz Saray Genelkurmay Başkan Yardımcısı Stephen Miller da süreçte önemli bir rol üstleniyor.

“Tarihi nitelik taşıyabilecek bu anlaşma, dünyanın en büyük kanıtlanmış petrol rezervlerine sahip Venezuela'nın kaynaklarından yararlanarak ABD'nin petrol rezervlerini iki kattan fazla artırabilir”.

Yetkililerden biri, anlaşmanın kapsamına ilişkin, “Bu anlaşma için 'büyük' demek yetersiz kalır. Devasa bir anlaşmadan söz ediyoruz,” dedi.

Anlaşmanın imzalanmasına yönelik baskıyı artıran gelişmeler arasında, küresel petrol arzını aksatan ve fiyatları yükselten İran ve Ukrayna'daki savaşlar da yer alıyor.

ABD'nin Stratejik Petrol Rezervi ise şu anda son 40 yılın en düşük seviyesinde bulunuyor.

Görüşmelerin ayrıntıları hâlâ netleşme aşamasında bulunuyor.

Ancak müzakereler, Venezuela'nın 300 milyar varile ulaşan kanıtlanmış rezervlerinin tamamını değil, hâlihazırda üretim yapılan bir düzineden fazla petrol sahasını kapsıyor. 

Yetkilinin aktardığına göre, toplam 90 milyar varil kanıtlanmış rezerve sahip bu sahalar geçmişte, bazıları hakkında iddianame düzenlenmiş eski Venezuelalı yöneticilerin yanı sıra bir dönem Çin'in kontrolündeki çıkar gruplarının denetimindeydi.

ABD'ye bu sahalarda mülkiyet payı verilmesi karşılığında Venezuela hükümeti, aralarında ABD'li şirketlerin de bulunduğu özel şirketlerin sahaları geliştirmesinden ve böylece ülkenin petrol gelirlerinin artmasından yararlanacak.

Venezuela ile yapılması planlanan petrol anlaşması, enerji güvenliğini ve Batı Yarımküre'deki Amerikan üstünlüğünü “Donroe Doktrini” olarak adlandırdığı politikanın temel sütunları hâline getiren Başkan Trump'ın siyasi mirasını şekillendirecek önemli bir dönüm noktası olabilir.

İkinci bir yetkili, sürecin ulaştığı noktaya ilişkin, “Başkan Trump, yalnızca ABD'nin değil, tüm yarımkürenin enerji geleceğini gelecek nesiller boyunca güvence altına almaya çok yakın,” dedi.

Trump, Venezuelalı lider Nicolas Maduro'nun 3 Ocak'ta haydutça kaçırılmasına onay vermeden önce bile Venezuela'daki petrol sahalarında mülkiyet payı edinmenin yollarını özel olarak görüşmeye başlamıştı.

Axios’a göre, “Venezuela'nın petrol sektörü, Maduro'nun ve 1999'da iktidara gelen selefi Hugo Chavez'in sosyalist yönetim anlayışının mirası nedeniyle zaman içinde görece ihmal edilmiş ve yıpranmış bir hâle geldi”.

Anlaşmanın kesin olarak ne zaman sonuçlandırılacağı henüz belirsiz.

Ancak Enerji Bakanı Chris Wright'ın, bakanlığının ABD'li şirketlerin Venezuela'daki petrol üretimini artırmanın yollarını değerlendirdiği bir dönemde gelecek hafta Venezuela'ya gitme planlarını görüştüğü belirtiliyor.