Eski ABD büyükelçisi: Somaliland ABD için stratejik ortak olabilir

YDH- Somaliland merkezli Saxafi Media'da yer alan habere göre, eski ABD’nin Etiyopya Büyükelçisi Tibor Nagy, Washington yönetimine Somaliland politikasını yeniden değerlendirme çağrısında bulundu.

Eski büyükelçi, Somaliland’ın, bölgenin siyasi istikrarı, stratejik konumu ve güvenlik işbirlikleri nedeniyle ABD açısından “giderek daha değerli bir ortak haline gelebileceğini” söyledi.

Nagy, “Ben Franklin Fellowship” (BFF) ve Hudson Enstitüsü tarafından ortaklaşa düzenlenen toplantıda yaptığı konuşmada, Somaliland’ın sınırlı uluslararası desteğe rağmen “demokratik yönetim, güvenlik ve ekonomik kalkınma” alanlarında ilerleme kaydettiğini savundu.

Nagy’nin açıklamaları, Somaliland Cumhurbaşkanı Abdurrahman Muhammed Abdullah'ın eylül ayının başında Washington’ı ziyaret etmesinin beklendiği bir dönemde geldi. Ziyaretin, Afrika Boynuzu ve Kızıldeniz’deki rekabetin yoğunlaştığı bir süreçte Somaliland’ın Washington’daki politika yapıcılara yönelik girişimleri açısından önem taşıması bekleniyor.

Washington için Somaliland’ın stratejik konumu

Nagy, Somaliland’ın siyasi yapısı ve piyasa odaklı ekonomisinin yanı sıra Aden Körfezi kıyısındaki konumuna ve özellikle Berbera Limanı ile Berbera Havalimanı gibi “stratejik altyapılarına” dikkat çekti.

Berbera’nın Kızıldeniz’i Aden Körfezi ve Hint Okyanusu’na bağlayan kritik deniz güzergâhlarına yakınlığı, Somaliland’ın önemini yalnızca yerel düzeyle sınırlamıyor.

Nagy’ye göre Somaliland’ın Washington açısından değeri, iç siyasi yapısının ötesine geçiyor. “Bölgenin coğrafi konumu, güvenlik işbirlikleri ve geleneksel bölgesel güçlerin dışındaki aktörlerle ilişkileri”, ABD’ye Afrika Boynuzu’nda ilave “stratejik seçenekler” sağlayabilir.

Eski büyükelçi, bu kapsamda Somaliland’ın “Tayvan’la işbirliğine, terörle mücadeledeki rolüne ve bölgesel güvenliğe katkısına” da işaret etti.

Somaliland için tanınma arayışına ABD desteği

Somaliland, 1991 yılında Somali’den “bağımsızlığını” ilan etti ve o tarihten bu yana kendi hükümeti, güvenlik kurumları, para birimi ve siyasi sistemiyle ayrı bir yönetim olarak faaliyet gösteriyor. Ancak bölge, uluslararası alanda hâlâ resmî olarak tanınmıyor.

Nagy, uluslararası tanınmanın bulunmamasını Somaliland’ın kalkınmasının önündeki başlıca engellerden biri olarak nitelendirdi.

Somaliland yönetimi ise siyasi istikrarı ve kurumlarını geliştirme konusundaki performansının Washington tarafından Somali’den farklı şekilde değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.

Nagy’nin yaklaşımı, Washington’ın uzun süredir izlediği politikadan ayrılıyor. ABD şimdiye kadar Somali federal hükümetiyle diplomatik ilişkilerini sürdürürken, genel olarak Somali’nin toprak bütünlüğünü destekledi.

Eski büyükelçi ise daha ileri giderek ABD’nin Somaliland’ı resmen tanımasını savunuyor ve böyle bir adımın Amerikan stratejik çıkarlarına hizmet edeceğini ileri sürüyor.

Berbera Limanı ve Kızıldeniz hesabı

Berbera Limanı’nın Aden Körfezi’ne erişim sağlaması ve Ortadoğu, Doğu Afrika ile Hint Okyanusu arasındaki deniz yollarına yakınlığı, Somaliland’ın jeopolitik önemini artırıyor.

Kızıldeniz ve Babülmendep çevresindeki istikrarsızlığın artmasıyla birlikte ABD açısından bölgedeki alternatif lojistik ve güvenlik ortaklıklarının önemi de yükseliyor.

Bu nedenle Nagy’nin Berbera’ya yaptığı vurgu; “deniz güvenliği, terörle mücadele, lojistik erişim ve bölgesel güç rekabetini kapsayan daha geniş bir Amerikan stratejisinin” parçası olarak değerlendiriliyor.

İrro’nun Washington ziyareti öncesi dikkat çeken çıkış

Nagy’nin açıklamaları, Somaliland cumhurbaşkanının beklenen Washington ziyareti öncesinde Hargeisa açısından önemli bir destek olarak öne çıkıyor.

Ziyaretin gerçekleşmesi hâlinde görüşmelerde Somaliland’ın uluslararası tanınma talebinin yanı sıra “güvenlik işbirliği, Berbera’nın stratejik potansiyeli, Kızıldeniz’de deniz güvenliği, terörle mücadele, ticaret ve bölgesel güçlerle ilişkilerin” gündeme gelmesi bekleniyor.

Nagy’nin çıkışı, Somaliland meselesinin yalnızca Somali’nin toprak bütünlüğü ile Hargeisa’nın bağımsızlık talebi arasındaki bir anlaşmazlık olarak değil, “ABD’nin Afrika Boynuzu ve Kızıldeniz’deki stratejik çıkarları açısından da ele alınması gerektiği” yönündeki görüşleri güçlendiriyor.

Somaliland açısından ise Washington’la daha yakın ilişkiler, bağımsızlık ve uluslararası tanınma çabalarına diplomatik destek sağlayabilecek önemli bir kazanım olarak görülüyor.