İran ekonomisi gerçekten çöküş noktasında mı?
İran ekonomisi kronik enflasyon, para birimindeki değer kaybı, düşük yatırım ve dış baskılarla ciddi biçimde aşınsa da ekonomik çöküşe işaret eden güvenilir göstergeler ortaya çıkmıyor.
YDH ― Nur haber ajansına göre, ABD Başkanı ve Hazine Bakanı, son günlerde farklı ifadeler kullanarak İran ekonomisinin tamamen yok olduğu, işlevsiz hâle geldiği ve çöktüğü yönünde açıklamalarda bulundu.
Ayrıca yüzde 300 enflasyon, maaş ve ücretlerin ödenememesi ve temel ihtiyaç maddelerinde kıtlık gibi iddialar da dile getirildi.
Ancak asıl soru şu: Tüm iniş çıkışları ve zayıflıklarıyla birlikte İran ekonomisi gerçekten çöküş noktasında mı? İran ekonomisinin böyle bir aşamaya yaklaştığını veya bu aşamaya ulaştığını kanıtlayan güvenilir göstergeler var mı?
İran ekonomisinin mevcut tablosu
Tüm sorunlarına rağmen İran ekonomisinin görünümü, çökmüş bir ekonomi tablosu ortaya koymuyor.
İran ekonomisi hastalıklı durumda ancak işlevini yitirmiş değil.
Gerçek şu ki İran halkı yıllardır gerilimli ve hastalıklı bir ekonominin maliyetini ödüyor.
Kronik enflasyon, ulusal para biriminin değer kaybetmesi, orta sınıfın küçülmesi, kronik dengesizlikler, düşük yatırım, sınırlı verimlilik artışı ve geleceğe ilişkin belirsizlik, İran ekonomisinin inkâr edilemez gerçekleri arasında yer alıyor.
Ancak tüm bu gerçeklerin yanında ekonomik çöküşe işaret eden göstergeler görülmüyor.
İran ekonomisinin dayanıklılığı
İran ekonomisi bugün ne Venezuela'dır ne de istikrarlı ve gelişmiş bir ekonomidir. Gerçek tablo, en ağır dış baskılar karşısında görece yüksek bir dayanıklılıkla ayakta duran ve hayati mekanizmalarının çökmesine izin vermeyen; ancak aynı zamanda bir dizi dengesizlik, verimsizlik, yolsuzluk, rant arayışı ve yıpratıcı dış baskının yükü altında aşınan bir ekonomidir.
Asıl tehlike ekonomik aşınmanın normalleşmesi
İran açısından asıl büyük tehlike, iddialı ve gösterişli “çöküş” kelimesi değil, bu aşınmanın normalleşmesidir.
Bu, krizin artık bir haber olmaktan çıkıp gündelik yaşamın bir parçasına dönüştüğü bir durumdur.




