İran ve Çin’den “bölgesel ortak güvenlik” vurgusu
Tahran, Pekin’in bölgesel güvenlik anlayışını desteklerken, iki ülke arasında ABD’nin İran’a yönelik baskılarına karşı ortak bir tutum da öne çıktı.
YDH- İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, Çin’in ortak güvenliğin güçlendirilmesine yaptığı vurgunun, İran’ın uzun süredir savunduğu bir ilkeyi yansıttığını belirterek bölge ülkelerinin kendi geleceklerinin sorumluluğunu üstlenmesi gerektiğini söyledi.
Galibaf, cuma günü sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, bölgede gerçek anlamda istikrarın sağlanması için bölgenin kendi içinden şekillenecek yeni bir güvenlik düzeninin kurulması gerektiğini ifade etti. Galibaf ayrıca, İran’ın bu sürece katkı sunmaya hazır olduğunu belirtti.
Öte yandan Global Times’ın Çin Ticaret Bakanlığı Sözcüsü’ne dayandırdığı haberine göre Pekin, perşembe günü ABD’nin İran’la bağlantılı olduğu iddiasıyla Çinli şirket ve kişilere yönelik yeni yaptırımlarını sert şekilde kınadı ve bunlara resmen karşı çıktı.
Çin Ticaret Bakanlığı Sözcüsü, düzenlediği olağan basın toplantısında söz konusu yaptırımları “şiddetle kınadıklarını ve kararlılıkla karşı çıktıklarını” belirterek ABD’ye yaptırımları derhal geri çekmesi çağrısında bulundu.
Sözcü, ABD’nin tek taraflı yaptırımlarının ilgili ülkeler arasındaki normal ekonomik ve ticari ilişkileri hukuka aykırı biçimde engellediğini, küresel enerji güvenliğini ve istikrarlı enerji arzını ciddi şekilde tehdit ettiğini söyledi.
ABD’nin ekonomik baskısı sonuç vermiyor
Çin’in açıklamaları, ABD’nin İran’ı ekonomik açıdan tecrit etme kampanyasının bir parçası olarak bu hafta “Ekonomik Dışlama Operasyonu”nu başlatmasının ardından geldi. ABD Hazine Bakanlığı, operasyonu İran’ın finansal bağlantılarını hedef almayı ve Tahran’la ticaret yapan yabancı kuruluşlar üzerindeki baskıyı artırmayı amaçlayan bir girişim olarak tanımlıyor.
Ancak İran ekonomisini boğmayı amaçlayan önceki yaptırım paketleri gibi yeni yaptırımların da etkisiz kaldığı görülüyor. Çinli rafinerilerin bu yıl günde yaklaşık 1,2 milyon varil İran petrolü ithal ettiği, bu rakamın geçen yılki seviyenin yalnızca çok az altında kaldığı belirtiliyor.
Gerçek miktarın daha yüksek olabileceği, zira İran ham petrolü taşıyan gemilerin tespit edilmekten kaçınma konusunda giderek daha başarılı hale geldiği ifade ediliyor.
Wall Street Journal ise Washington’ın Tahran’ın bölgesel pazarlara ve finansal ağlara erişimini ciddi biçimde kısıtlama girişimlerine rağmen İran’ın ticari ve finansal faaliyetlerinin Dubai’de devam ettiğini bildirdi.
Gazeteye göre İran bankaları, havayolu şirketleri, restoranları ve diğer işletmeleri Birleşik Arap Emirlikleri’nde faaliyetlerini sürdürüyor.
Habere göre Dubai’nin eski kentindeki Bank Melli şubelerinden birinde yaklaşık bir düzine gişe görevlisi Farsça konuşan müşterilere hizmet vermeye devam ediyor. Banka çalışanları, şubenin faaliyetlerini durdurmasına ilişkin kendilerine herhangi bir talimat ulaşmadığını söyledi.
