Merendi: Savaş yıllarca sürebilir, İran tutumunu değiştirmeyecek

YDH- Tahran Üniversitesi Öğretim Üyesi Muhammed Merendi, İran ile ABD arasında doğrudan müzakere yürütüldüğü yönündeki haberleri reddetti.

El-Meyadin’in “Büyük Karşılaşma: İran ve Dünya” programında konuşan Merendi, New York’taki temaslar dahil iki ülke arasında aracılar üzerinden mesaj alışverişi yapıldığını, ancak son haftalarda heyetlerin karşılıklı masaya oturmadığını söyledi. Diplomatik çözüm için zamanın daraldığı uyarısında bulundu.

Merendi, Cumhurbaşkanı Mesud Pizişkiyan’ın BM Genel Kurulu için New York’a gitmesinin doğrudan görüşme yapıldığı anlamına gelmediğini belirtti. İran’ın müzakere edilmiş bir çözüm için mevcut mutabakatı esas aldığını söyleyen Merendi, “Bu savaş yıllarca sürebilir ama mutabakata ilişkin tutumumuzu değiştirmeyeceğiz” dedi. Tahran’ın bu tutumunun, diplomatik çözüme açık olduğunu ortaklarına gösterdiğini ve Çin’e ABD baskısı karşısında dayanak sağladığını savundu.

İran’ın Hürmüz Boğazı’nı bütünüyle kapatmak yerine petrol akışını yönettiğini belirten Merendi, Çin ve diğer ortakların zarar görmesini istemediklerini söyledi. İran’ın boğazı tamamen kapatabilecek güce sahip olduğunu, ancak mevcut durumda buna gerek duymadığını kaydetti.

Merendi; Suudi rejimi, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Kuveyt ve Bahreyn’in İran uçuşlarını kısıtlarken ABD’nin askerî operasyonlarında kullanılan uçaklara hava sahası ve yakıt ikmali imkânı sağladığını vurguladı. Bu işbirliğinin devam etmesi hâlinde bölgedeki havalimanlarının İran’ın misillemesine açık hâle gelebileceği uyarısında bulundu.

İran’ın gerekirse savaşı Trump’ın başkanlığının ötesine taşıyabilecek durumda olduğunu savunan Merendi, Çin ve Rusya’yla ekonomik ve hava bağlantılarının sürdüğünü belirtti. Irak’la ticaretin büyük bölümünün kara yoluyla yapıldığını söyleyerek uçuş kısıtlamalarının İran’ı ekonomik olarak tecrit ettiği görüşüne karşı çıktı. Washington’ın İran’ın dayanma gücünü hafife almasının yanlış hesaplara yol açabileceğini söyledi.

Aynı programa katılan Küresel Politika Enstitüsü Başkanı Paolo von Schirach ise Trump’ın başlıca hedefinin İran’ın nükleer silah edinmesini önlemek olduğunu savundu. Böyle bir kapasitenin Tahran’ın Hürmüz’deki deniz taşımacılığı üzerindeki etkisini artıracağını ve enerji fiyatlarına yansıyacağını öne sürdü.

Von Schirach’a göre kasımdaki ABD ara seçimleri Trump üzerinde siyasi baskı oluştururken İran çatışmayı uzatarak bu durumdan yararlanmaya çalışabilir.

Von Schirach, İsrail’in Gazze’deki suçlarının “soykırım” olarak nitelenmesini de reddederek bu kavramın yaygınlaşmasını İran, Hamas ve Hizbullah’ın yürüttüğünü iddia ettiği bir kamuoyu kampanyasına bağladı.

Merendi ise İran’ın Hürmüz politikasının küresel ekonomiyi çökertmeden ABD üzerinde baskı kurmayı amaçladığını ve diplomatik çözümün koşullarının mevcut mutabakatta bulunduğunu vurguladı.