Aramco CEO’su uyardı: 'Petrol kıtlığı daha da büyüyebilir'

YDH ― Saudi Aramco CEO'su Emin Nasır, ham petrol ve rafine yakıt tedarikindeki kıtlığın daha da ağırlaşabileceğini belirterek, küresel petrol stoklarının yeniden oluşturulmasının iki yıla kadar sürebileceği uyarısında bulundu.

Londra'da düzenlenen Enerji İstihbaratı konferansında konuşan Nasır, Hürmüz Boğazı'nın tamamen yeniden açılması ve piyasalarda güvenin yeniden sağlanması gerektiğini söyledi.

Nasır, "Hürmüz Boğazı tamamen yeniden açılana ve güven yeniden sağlanana kadar, acı gerçek şu ki, petrol denkleminde her iki tarafa da artan bir baskı uygulanıyor" dedi.

Nasır, Hürmüz Boğazı yeniden açılsa bile piyasanın yalnızca talebi karşılamakla kalmayacağını, aynı zamanda tükenen stokları yeniden oluşturması gerekeceğini belirtti. Aramco CEO'su, bunun iki yıla kadar sürebileceğini söyledi.

Aramco Asya'da fiyatları düşürdü

Petrol piyasasındaki bu gelişmelerin yanı sıra Asya'da ham petrol fiyatları geriledi. Aramco da Kasım ayında Asya'daki alıcılara yönelik ham petrol satış fiyatlarını beklenmedik biçimde altı yılın en düşük seviyesine çekti. Şirket aynı dönemde Kuzeybatı Avrupa ve Akdeniz'deki alıcılar için fiyatları yükseltti.

Bir fiyatlandırma belgesine göre Suudi Arabistan, Kasım ayında Asyalı alıcılara satılacak Arap Hafif ham petrolünün resmi satış fiyatını Umman ve Dubai ham petrolünün ortalama fiyatına kıyasla varil başına 5 dolar indirimle belirledi. Bu, bir önceki aya göre varil başına 3 dolarlık ek düşüş anlamına geldi. Reuters verilerine göre söz konusu indirim, Haziran 2020'den bu yana görülen en büyük indirim oldu.

Aramco ayrıca Asya'ya satılan iki ağır ham petrol türü Arab Medium ve Arab Heavy'nin Kasım ayı resmi satış fiyatlarını varil başına 5 dolar düşürdü.

Nakliye maliyetleri yükseldi

Asya rafineri sektöründen üç kaynak Reuters'e yaptıkları açıklamada, resmi satış fiyatlarındaki indirimlerin alıcıların artan nakliye maliyetlerini telafi etmeyi amaçladığını söyledi.

Londra Borsası Grubu'ndan alınan verilere göre Körfez'den Çin'e 2 milyon varil petrol taşıyabilen bir süper tankerin zaman bazlı kiralama maliyeti cuma günü günlük 1,2 milyon dolara ulaştı. Aynı maliyet bir yıl önce yaklaşık 80 bin dolar seviyesindeydi.

Kaynaklardan biri, daha düşük resmi satış fiyatlarının Mısır'ın Sidi Kerir Limanı'ndan ihraç edilen Suudi petrolünün yüklenmesindeki gecikmeler nedeniyle oluşan bekleme süresini ve uzun yolculuğu da telafi edebileceğini söyledi.

Hürmüz Boğazı'nda petrol akışı yeniden yükseldi

Eylül ayından bu yana Aramco, Hürmüz Boğazı'nın dışında gemiden gemiye transferler yoluyla milyonlarca varil ham petrol sattı. Bu işlemlerle stratejik su yolundan geçen petrol akışı çatışma öncesindeki seviyelere yeniden taşındı.

Suudi Arabistan ayrıca ana doğu-batı petrol boru hattını durduran bir insansız hava aracı saldırısının ardından kısa süreliğine askıya alınan Kızıldeniz'deki Yanbu Limanı'nda yükleme işlemlerini yeniden başlattı.

Buna karşılık Aramco, Kasım ayı için Kuzeybatı Avrupa'daki tüm ham petrol türlerinin resmi satış fiyatlarını varil başına 3 dolar artırdı. Şirket, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki alıcılar için ise fiyatları değiştirmedi.

OPEC+ 2027 kotalarını erteledi

Petrol piyasasındaki bir başka gelişmede ise OPEC+ ittifakı, üye ülkeler için 2027'de belirlenecek petrol üretim kotalarının gözden geçirilmesini erteledi.

Konuya yakın iki kaynak Reuters'e yaptıkları açıklamada, İran'la savaşın Ortadoğu genelindeki üretim kapasitesini genişletmeye yönelik projeleri sekteye uğrattığını ve gelecekteki üretim potansiyeline ilişkin tahminlerde belirsizliği artırdığını söyledi.

Öte yandan Sanaa hükümetine bağlı Yemen güçleri, Suudi Arabistan öncülüğünde Yemen'de son 12 saat içinde düzenlendiğini açıkladığı 50 hava ve füze saldırısına misilleme olarak Riyad ve Husay'daki Saudi Aramco tesislerine balistik füzeler ve insansız hava araçları fırlattığını açıkladı.

Petrol fiyatları geriledi

Ortadoğu'dan ham petrol ihracatının artması ve G7 ülkelerinin petrol stoklarını azaltmasıyla petrol fiyatları bugün geriledi. Bu gelişme, ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaş sırasında Körfez'deki petrol altyapısının daha fazla zarar görebileceğine ilişkin endişeleri hafifletti.

Brent petrol vadeli işlemleri 72 sent, yani yüzde 0,71 düşerek varil başına 101,59 dolara geriledi. ABD Batı Teksas Orta Ham Petrolü vadeli işlemleri ise 1,05 dolar, yani yüzde 1,2 düşerek varil başına 90,05 dolardan kapandı.

Brent petrolü geçen hafta elde ettiği kazanımların büyük bölümünü geri verdi. ABD ham petrolü de yüzde 1,6 geriledi. Düşüş, G7 ülkelerinin cuma günü acil durum rezervlerinden 100 milyon varil dizel ve ham petrol serbest bırakma konusunda anlaşmasının ardından geldi. ABD Başkanı Donald Trump'ın baskısı sonrasında G7 ülkeleri ayrıca enerji ihracatına kısıtlama getirmekten kaçınma sözü verdi.

Bugün açıklanan nakliye verilerine göre Ortadoğu'dan yapılan ham petrol ihracatı da arttı. Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere yönelik saldırılara rağmen ihracat, eylül ayının son haftasında dört gün boyunca savaş öncesi seviyelerin üzerine çıktı.