İsrail’in yeni güvenlik doktrininde neler var?

YDH ― İsrail Ulusal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü (INSS) Direktörü Tamir Hayman, İsrail’in 7 Ekim 2023 sonrasında fiilen yeni bir güvenlik anlayışını benimsediğini ve bu değişimin rejimin ulusal kimliğini dönüştürebileceğini savundu.

Yeni yaklaşımın resmî bir doktrin olarak tanımlanmamasına rağmen karar alma süreçlerini etkilediğini belirtti.

Hayman’ın mevcut politikalardan çıkardığı yeni güvenlik anlayışı şunları içeriyor:

- Yahudi kimliği demokratik değerlerin üstündedir, 

- Barış stratejik bir hedef değildir, 

- Önleyici saldırılara öncelik verilmeli ve komşu ülkelerde ileri savunma bölgeleri kurulmalıdır.

Bu yaklaşımda savaş, kaçınılması gereken geçici bir durum değil; güvenliğin sürekli bir bileşeni olarak görülüyor.

Hayman'a göre yeni anlayışın unsurları arasında şunlar da yer alıyor:

- Arap devletlerinin istikrarsızlaştırılması İsrail açısından yönetilebilir bir seçenek sayılmalıdır.

- Sınır bölgelerindeki Yahudi yerleşimleri, güvenliğin parçası hâline getirilmeli; ABD’ye bağımlılık azaltılmalı ve savunma sanayisinde bağımsızlık öne çıkarılmalıdır.

Bu ilkelerin İsrail’in geleneksel güvenlik anlayışıyla çeliştiğini belirten Hayman, sürekli savaşın ekonomik ve toplumsal kalkınmaya etkisini, barışın geçici bir araç olarak görülmesinin uzun vadeli güvenliği zayıflatıp zayıflatmayacağını sorguladı.

ABD’den ve uluslararası bilimsel-teknolojik işbirliğinden uzaklaşmanın da İsrail’i diplomatik izolasyon ve teknolojik durgunluk riskiyle karşı karşıya bırakabileceğine dikkat çekti.

Hayman, yazısının sonunda şu soruyu yöneltti:

“Ancak o zaman, mevcut ve ortaya çıkan güvenlik gerçekliğine gerekli bir uyum mu yoksa devletin kimliğinde temel, kontrolsüz bir değişimin ifadesi mi olduğunu belirleyebiliriz.”