AB’den Arktik için yeni strateji
Avrupa Birliği, Rusya’nın Arktik’teki askeri varlığını ve bölgedeki stratejik rekabeti gerekçe göstererek deniz güvenliğini, gözetim kapasitesini ve uluslararası işbirliğini güçlendirmeyi hedefleyen yeni Arktik stratejisini açıkladı.
YDH ― Avrupa Birliği, Rusya’nın Arktik’te artan askeri varlığı ve bölgede derinleşen stratejik rekabet karşısında yeni bir strateji açıkladı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, salı günü Fransa’nın Strasbourg kentinde Avrupa Parlamentosu’na sunduğu belgede, Avrupa’nın Rusya, ABD ve Çin’in hak iddia ettiği Arktik’teki tehditlere karşı koyabilmek için stratejik yaklaşımını geliştirmesi gerektiğini vurguladı.
Rusya’nın askeri varlığına dikkat çekti
Von der Leyen, Rusya’nın bölgedeki askeri varlığını güçlendirmesinin oluşturduğu tehdide dikkat çekti. Avrupa Komisyonu Başkanı, Arktik’te “egemenliğin, toprak bütünlüğünün ve bölgenin istikrarını sağlayan kuralların artık garanti olarak görülemeyeceğini” söyledi.
Avrupa Birliği, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’a yönelik tehditlerinden dokuz ay sonra, salı günü kapsamlı Arktik stratejisini kamuoyuna duyurdu. Ancak belgede Trump’ın adına bir kez bile yer verilmedi.
Grönland’a 200 milyon euro ayrıldı: Deniz güvenliği ve iletişim altyapısı güçlendirilecek
Yeni strateji, stratejik önemi giderek artan deniz rotalarında seyrüsefer için kritik öneme sahip buz kırıcı gemilerden oluşan Avrupa filosunun güçlendirilmesini öngörüyor. AB ayrıca, gizli filoya ait gemilerin izlenmesini iyileştirmek amacıyla gözetim sistemlerini geliştirmeyi planlıyor.
Belgede uzun vadeli bir iletişim projesi de yer alıyor. Buna göre Avrupa’yı Japonya’ya bağlayacak bir denizaltı iletişim kablosunun Grönland ve Kanada üzerinden geçirilmesi hedefleniyor. Ancak strateji belgesinde ABD’den söz edilmiyor ve planların uygulanması için ek finansman öngörülmüyor.
Von der Leyen, eylül ayının başında Danimarka’ya bağlı özerk bölge Grönland’ı ziyaret etmiş ve bölgeye 200 milyon euro tahsis edileceğini açıklamıştı. Grönland yönetimi, yeni Avrupa fonlarını internet erişiminin iyileştirilmesi gibi projeleri hayata geçirmek için kullanmayı planlıyor.
Avrupa, ham madde tedarikini çeşitlendirmek istiyor
Brüksel, Arktik stratejisinden yararlanarak Avrupa’nın kritik ham madde tedarik kaynaklarını çeşitlendirmeyi de hedefliyor. Avrupa, bu alanda şimdiye kadar büyük ölçüde Çin’e bağımlı kaldı.
Strateji belgesi, Avrupa Birliği üyesi olmayan ancak benzer hedefleri paylaşan Kanada, Birleşik Krallık ve Norveç gibi ülkelerle işbirliğinin güçlendirilmesini de öneriyor. Avrupa ayrıca “Kuzey Komşuluğu” ortaklarını bir araya getirecek düzenli zirveler yapılmasını istiyor.
ABD de söz konusu zirvelere katılabilecek ülkeler arasında sıralanıyor. Ancak bölgede uzun süredir önemli bir müttefik olarak görülen ABD’nin, Donald Trump yönetimine rağmen, belgenin diğer bölümlerinde anılmaması dikkat çekiyor.
Arktik, iklim değişikliğiyle mücadelede de ön planda
Arktik, Avrupa Birliği’nin çevre politikaları açısından da merkezi bir konumda bulunuyor. Uzmanlara göre bölge, iklim değişikliği nedeniyle küresel ortalamanın yaklaşık dört katı hızla ısınıyor. Bu durum, bölgedeki ekosistemler ve yerel halk üzerinde ciddi sonuçlara yol açıyor.
Brüksel, bu etkiler karşısında Arktik’te yenilenebilir enerji yatırımlarının artırılması gerektiğini vurguluyor.
