ABD ve İsrail'in İran'a yönelik başlattığı savaşın küresel enerji piyasalarında yarattığı sarsıntı, İngiltere'de akaryakıt fiyatlarını son 18 ayın en yüksek seviyesine taşıdı.
YDH - İngiltere genelinde akaryakıt fiyatları, ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü ve şiddeti giderek artan savaşın tetiklediği ekonomik baskıların etkisiyle son 18 ayın en yüksek seviyesine fırladı.
Hükümet verilerine göre, kurşunsuz benzinin litre fiyatı geçen hafta 4,6 peni artarak ortalama 140,28 peniye yükseldi.
Bu rakam, Ağustos 2024'ten bu yana görülen en yüksek seviye olarak kayıtlara geçti. Söz konusu artış, küresel enerji piyasalarının altüst olduğu 2022 yılından bu yana gerçekleşen en keskin haftalık yükselişi temsil ediyor.
Dizel fiyatlarındaki artış ise çok daha sert oldu. Litre başına yaklaşık 10 peni yükselen dizel, 158,78 peniye ulaşarak 2023 sonundan bu yana en yüksek seviyesini gördü.
Süregelen bu artışlar, başta kişisel ulaşım ve lojistik sektörüne bağımlı olanlar olmak üzere İngiliz tüketiciler tarafından doğrudan hissediliyor.
İran savaşı küresel petrol fiyatlarını körüklüyor
Akaryakıt maliyetlerindeki bu sıçrama, İran'daki savaşın ortasında Brent petrolün varil fiyatının 100 doları aşmasıyla küresel piyasalarda yaşanan keskin yükselişi takip ediyor.
Gerilimin tırmanması, dünya petrol arzının önemli bir kısmının geçtiği stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı başta olmak üzere temel ticaret yollarında aksamalara yol açtı. Çatışmanın diğer petrol üreticisi ülkeleri de içine çekmesi, piyasa istikrarına yönelik endişeleri daha da derinleştirdi.
Bu jeopolitik şok, İngiltere'deki akaryakıt istasyonlarındaki tabelalara hızla yansırken, ülkenin küresel enerji fiyatlarındaki dalgalanmalara ne kadar açık olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
Hükümet tedarik risklerini düşük gösteriyor
Yükselen fiyatlara rağmen İngiltere hükümeti, akaryakıt tedarikinin istikrarlı olduğu konusunda kamuoyuna güvence vermeye çalıştı.
Başbakan Keir Starmer'ın bir sözcüsü salı günü muhabirlere yaptığı açıklamada, ülke genelindeki akaryakıt istasyonlarının "stoklarının tam olduğunu" belirtti. Sözcü, akaryakıt üretimi ve ithalatının herhangi bir aksama yaşanmadan devam ettiğini vurguladı.
Sözcü, "İngiltere'deki akaryakıt istasyonlarında stok sorunu bulunmuyor. Yakıt üretimi ve ithalatı, herhangi bir sorun bildirilmeden mutat şekilde devam ediyor" diye konuştu.
Ekonomistlerden enflasyon uyarısı
Ekonomistler, akaryakıt fiyatlarındaki artışın önümüzdeki aylarda enflasyon üzerinde ölçülebilir bir etkisi olabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.
Bloomberg Economics İngiltere Başekonomisti Dan Hanson, akaryakıt maliyetlerindeki artışın mart ayında İngiltere'nin enflasyon oranına yaklaşık 0,3 puan ekleyebileceği tahmininde bulundu. Bu gelişme, hanehalkı geniş çaplı geçim sıkıntısıyla karşı karşıyayken ekonomiyi istikrara kavuşturma çabalarını zorlaştırma riski taşıyor.
İngiltere hükümeti, akaryakıt perakendecileri ve enerji tedarikçileri üzerindeki fiyat artışlarını sınırlama baskısını yoğunlaştırdı.
Maliye Bakanı Rachel Reeves, ülkenin rekabet denetim kurumuyla resmi bir temas kurarak, "benzin, dizel ve ısınma yakıtındaki haksız fiyat artışlarına karşı yüksek teyakkuzda olunması" çağrısında bulundu.
Aynı zamanda Reeves, artan maliyetlerin tüketiciler üzerinde ek yük oluşturması nedeniyle, eylül ayında yapılması planlanan akaryakıt vergisi artışlarını yeniden gözden geçirmesi yönünde içeriden gelen baskılarla karşı karşıya kalıyor.
Süreçteki uzun vadeli etki çatışmaların ne kadar devam edeceğine bağlı olsa da hükümet, ısınma için yakıta bağımlı olan düşük gelirli haneler için hedeflenen destek paketlerini devreye aldı.
Çoğu İngiliz hanehalkı, nisan ayından itibaren üç aylık bir süre boyunca faturaları düşürmesi beklenen enerji fiyat sınırı uygulamasıyla geçici olarak korunuyor.
