Pakistan makamları, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ile İran arasında ikinci tur müzakerelerin yapılması için diplomatik temaslarını yoğunlaştırırken, Tahran yönetimi Amerikan ablukası altında masaya oturmayı reddettiğini bildirdi.
YDH - Pakistan makamlarının, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında yeni bir müzakere oturumu düzenlenmesi ve kalıcı bir uzlaşıya varılması amacıyla yürüttüğü yoğun diplomatik temaslara rağmen, önümüzdeki saatlerde tarafların bir araya geleceğine dair somut bir işaret henüz görülmedi.
Pakistan hükümetinin temel önceliğinin, olası bir müzakere sürecinin yalnızca geçici bir temasla sınırlı kalmaması, aksine yapıcı ve muhtemel bir anlaşmanın zeminini oluşturacak nitelikte olması olduğu kaydedildi.
Buna karşılık, konuya aşina kaynaklar, Amerikan tarafının bir İran gemisini hedef alarak gerilimi tırmandırmasının ardından Tahran yönetiminin müzakerelere katılmayı reddettiğini bildirdi.
El-Meyadin kanalına konuşan İslamabad’daki diplomatik kaynaklara göre, İran ve Pakistan liderlikleri arasında son 24 saat içinde gerçekleşen görüşmelerde, ikinci tur müzakerelerin yapılacağına dair herhangi bir veri paylaşılmadı.
Associated Press (AP) haber ajansı ise Pakistan’ın müzakerelerin salı gününe kadar yeniden başlamasını sağlamak amacıyla pazar gününden bu yana Washington ve Tahran nezdindeki çabalarını artırdığını aktardı.
Tahran müzakere masasına oturmayı planlamıyor
İran resmi medyası, üst düzey yetkililere dayandırdığı haberlerde, Tahran’ın halihazırda Washington ile yeni bir görüşme yapma planı bulunmadığını duyurdu.
ABD Başkanı Donald Trump, pazartesi akşamı İslamabad’a bir heyet göndereceğini belirterek, bu heyetin Tahran’a "makul bir anlaşma" teklif edeceği iddiasında bulundu.
Ancak bu girişimle eş zamanlı olarak bir Amerikan muhribinin Umman Körfezi’nde "Tosca" adlı İran yük gemisine ateş açarak gemiyi alıkoyması, Tahran tarafından "silahlı korsanlık" olarak nitelendirildi. İran yönetimi, ateşkesin ihlali olarak tanımladığı bu duruma en kısa sürede yanıt verileceğini vurguladı.
İran Devrim Muhafızları Ordusu, daha önce Amerikan tarafının verdiği taahhütleri yerine getirmediğini ve İran limanlarına yönelik deniz ablukasının kaldırılmadığını belirtmişti.
Bu gelişme üzerine cumartesi günü yapılan açıklamada, limanlar üzerindeki abluka sona erene kadar Hürmüz Boğazı’nda kontrolün yeniden tesis edileceği duyuruldu.
İranlı kaynaklar Fars ve Tesnim haber ajanslarına yaptıkları değerlendirmelerde, mevcut genel atmosferin olumlu kabul edilemeyeceğini bildirdi.
İran tarafı, limanlar üzerindeki Amerikan ablukasının kaldırılmasını herhangi bir müzakere için "ön şart" olarak koruyor. Resmi haber ajansı IRNA, Başkan Trump’ın taleplerindeki "maksimalist yaklaşım" ve çelişkili tutumların yanı sıra deniz ablukasının sürmesinin, verimli bir müzakere zeminini kapattığına işaret etti.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekai, Amerikan ablukasının yalnızca Pakistan’ın arabuluculuk ettiği ateşkesin bir ihlali olmadığını, aynı zamanda bir savaş suçu ve insanlığa karşı suç niteliği taşıyan "toplu cezalandırma" eylemi olduğunu belirtti.
Uranyum ve Hürmüz Boğazı başlıklarında görüş ayrılıkları sürüyor
İki haftalık ateşkes süresinin dolmasına üç gün kala, taraflar arasındaki temel ihtilaflar geçerliliğini koruyor. Tahran, Hürmüz Boğazı’ndan izinsiz geçiş yapmaya çalışan her türlü geminin "düşmanla iş birliği yapmış" kabul edileceğini ve hedef alınacağını vurgularken; Trump yönetimi ise ablukayı sürdürerek boğazı güç kullanarak açık tutmayı hedefliyor.
Nükleer dosya kapsamındaki anlaşmazlıklar da derinliğini koruyor. Donald Trump’ın, Tahran’ın 440 kilogram zenginleştirilmiş uranyumu teslim etmeyi kabul ettiğine dair iddiaları İran Dışişleri Bakanlığı tarafından bütünüyle reddedildi.
Bakanlık, uranyum stokunun hiçbir yere nakledilmeyeceğini ve bu konunun müzakerelerde kesinlikle gündeme gelmediğini açıkladı.
İslamabad’da pazar gününden bu yana oteller çevresinde artırılan güvenlik önlemlerine karşılık, taraflardan henüz resmi bir açıklama gelmezken, bölgedeki gerilimin yansımasıyla küresel petrol fiyatları rekor seviyelere yükseldi.
