Rusya, Kazakistan'ın Drujba boru hattı üzerinden Avrupa'ya gerçekleştirdiği petrol sevkiyatını 1 Mayıs itibarıyla durdurma kararı aldı.
YDH - Rusya makamları, Kazakistan petrolünün Avrupa'ya ulaştığı ana sevkiyat kanalını kapatma kararı aldı. Söz konusu hat, 2023 yılından bu yana Rus petrolüne alternatif olarak Almanya tarafından, 2025 yılından itibaren ise Macaristan tarafından aktif olarak kullanılıyordu.
Reuters ajansının sektördeki üç farklı kaynağa dayandırdığı haberine göre, Drujba boru hattı üzerinden Kazak petrolünün pompalanması 1 Mayıs itibarıyla tamamen durdurulacak.
Kazak tarafının, Rusya'nın devlete ait boru hattı operatörü Transneft'ten bu yönde bir bildirim aldığı kaydedildi. Reuters'a konuşan kaynaklar, sevkiyatın askıya alınmasına ilişkin resmi bir gerekçe sunulmadığını bildirdi.
Kazakistan petrolü, Drujba hattının yanı sıra Karadeniz'deki Novorossiysk Limanı üzerinden de ihraç ediliyor. Ancak söz konusu liman, Nisan ayı başında gerçekleşen insansız hava aracı saldırısının ardından halihazırda düşük kapasiteyle faaliyet gösteriyor.
Kazakistan geçtiğimiz yıl Drujba hattı üzerinden toplam 2,146 milyon ton petrol ihraç etmişti. Bu ham maddeyi, daha önce Rus Rosneft'e ait olan ancak Ukrayna'nın işgalinden sonra Alman hükümetinin kontrolüne geçen ve Rus petrolü alımını tamamen durduran Schwedt rafinerisi satın alıyordu.
2025 yılının Şubat ayında Kazakistan, petrol ihtiyacını son ana kadar Rus varilleriyle karşılayan Macaristan ile de test amaçlı sevkiyatlar için mutabakata varmıştı.
Kazakistan, yılın ikinci yarısında Macaristan pazarına Hırvatistan üzerinden ilk etapta 85 bin tonluk petrol ihracatı gerçekleştirmişti.
Kazakistan yataklarından Drujba hattı vasıtasıyla Almanya'ya yapılan ihracat, bu yılın ilk çeyreğinde iki katına çıkarak 730 bin tona ulaştı. Mevcut projeksiyonlara göre bu rakamın 2026 yılı sonunda 2,5 milyon ton ile rekor seviyeye ulaşması öngörülüyordu.
Küresel enerji piyasalarında arz daralıyor
Kremlin'in sevkiyatı durdurma kararı, Avrupa ülkelerinin petrole en fazla ihtiyaç duyduğu bir döneme denk geldi. Enerji ticaret şirketi Trafigura'nın tahminlerine göre, İran'daki savaş nedeniyle dünya piyasaları 1 milyar varillik bir kayıpla karşı karşıya bulunuyor.
Uluslararası Enerji Ajansı ise Ortadoğu petrolünün sevkiyatı için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasının ardından, küresel petrol arzının günlük 10 milyon varil düştüğünü hesaplamıştı.
Bu gelişmelerin sonucunda Avrupa'da, tedarikinin yüzde 40'ı Hürmüz Boğazı'na dayalı olan uçak yakıtı tüketimini "optimize" etmeye yönelik planlar hazırlanıyor.
Mayıs ayında Avrupa Birliği genelini etkilemesi beklenen yakıt kıtlığı nedeniyle, kıtanın en büyük havayolu şirketleri uçaklarını hangarlara çekmeye ve uçuşlarını iptal etmeye başladı.
Hollanda merkezli KLM yaklaşık 80 uçuşunu iptal ederken, Alman havayolu şirketi Lufthansa'nın da 40 uçağının operasyonlarını durdurmaya hazırlandığı belirtildi.
