Mutabakatta 300 milyar dolar tartışması

img
Mutabakatta 300 milyar dolar tartışması YDH

Batılı ve İranlı kaynaklar mutabakat kapsamında İran'ın yeniden inşası için 300 milyar dolarlık bir finansmandan söz ederken, Trump bu iddiaları "sahte haber" olarak nitelendirdi.




YDH- Washington ile Tahran arasındaki çerçeve anlaşmasının bir parçası olarak İran'da bir yeniden inşa fonunun finansmanına ilişkin bilgiler çelişkili.

ABD Başkanı Donald Trump bu öneriye yönelik herhangi bir fiili plan bulunduğunu reddederken, batılı ve İranlı medya kuruluşları 300 milyar dolarlık finansmandan söz ediyor.

Trump'tan "sahte haber" tepkisi

Trump, bu bilgileri "Truth Social" platformu üzerinden yalanlamakta gecikmedi ve Demokratları bu tür "sahte haberleri" yaymakla suçladı.

Trump dün akşam hesabından şunları yazdı: "ABD'nin İran'a 300 milyon dolar ödediğini iddia eden hikaye, aptal Demokratlar tarafından yayılan sahte haberdir."

Trump'ın paylaşımında rakam milyonlar cinsinden yer aldı ve bağlam açıklanmadı. Oysa Financial Times, Guardian, Telegraph ve diğer medya kuruluşlarının haberlerinde 300 milyar dolardan bahsediliyordu.

Financial Times, Trump yönetiminin anlaşmanın ayakta kalması halinde İran'a 300 milyar dolarlık finansmanı değerlendirdiğini bildirdi. Gazete, bir ABD'li yetkiliye dayandırdığı haberinde, yönetimin bu fonu hükümetlere değil, İran'a yatırım yapmak isteyen şirketler için oluşturmayı düşündüğünü, ancak finansman kaynaklarına açıkça atıfta bulunulmadığını aktardı.

İran'ın resmi Mehr ajansı da İran ile ABD arasındaki mutabakat zaptı taslağının, Washington ve müttefiklerinin İran'ın yeniden inşası için en az 300 milyar dolarlık planlar sunmasını zorunlu kıldığını belirtti.

Anlaşmanın ekonomik boyutu: 60 günlük rahatlama

Bir ABD'li yetkili, bu düzenlemenin amacının Tahran'ı müzakerelere katıldığı için ödüllendirmek değil, nükleer silah edinme çabasından vazgeçmesi veya yaptırımların yeniden uygulanmasına yol açabilecek faaliyetlerde bulunmaması olduğunu söyledi.

İran, nihai anlaşmanın imzalanması karşılığında, ABD ve İsrail bombardımanının tesislerinde yol açtığı kayıpları telafi etmek için finansman sağlama arayışında.

İngiliz Guardian gazetesi, iki ülke arasındaki ön anlaşmanın İran ekonomisine kısmi yaptırım hafifletmesi ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması yoluyla sınırlı bir nefes aldırabileceğini, ancak ülkenin karşı karşıya olduğu derin ekonomik zorlukları ortadan kaldırmadığını ve hızlı bir yatırım akışı ya da kapsamlı bir ekonomik toparlanmayı garanti etmediğini yazdı.

Guardian'a göre anlaşma, İran'ın petrol ve petrokimya ihracatına uygulanan bazı Amerikan yaptırımlarına 60 günlük geçici bir muafiyet ve Tahran'ın yurt dışında dondurulmuş yaklaşık 12 milyar dolarlık varlığını, bu fonların nasıl kullanılacağına dair doğrudan kısıtlama olmaksızın geri almasına izin veren mutabakatları içeriyor.