İran'ın yeni savunma bakanı ayağının tozuyla ABD'ye meydan okudu

YDH — İran Meclisi, Mehrdad Ahlaki’yi 237 kabul ve 15 ret oyuyla Savunma ve Silahlı Kuvvetleri Destekleme Bakanı olarak onayladı. Güvenoyu almasının ardından gazetecilere açıklamalarda bulunan Ahlaki, ABD güçlerinin bölgeden güvenli biçimde çekilmesi gerektiğini söyledi.

İran’a yönelik olası bir saldırının ağır sonuçlar doğuracağını vurgulayan Ahlaki, ülkesinin İsrail’le olası bir savaşa hazır olduğunu belirtti. Yeni bakan ayrıca, tamamen İran’da üretilecek ağır bir savaş uçağının gelecek yıl ilk uçuşunu yapacağını açıkladı.

Savunma üretiminde yerli kapasiteyi artırma planı ve ABD’ye açık uyarı

Güvenoyunun ardından basına yaptığı ilk açıklamalarda ABD Başkanı Donald Trump’a seslenen Ahlaki, “ABD’nin terörist başkanı, güçlerini bölgeden nasıl sağ salim çıkaracağını düşünmeli” dedi.

İran’a yönelik olası bir saldırının sonuçlarına da değinen Ahlaki, “İran’a doğru bir bomba atarsa Amerikan askerlerinin bölgeden nasıl yatay biçimde ayrılacağını göreceğiz” ifadelerini kullandı.

İran’ın olası bir saldırıya vereceği karşılık hakkında konuşan Ahlaki, düşmanın ülkesine saldırmaya muhtemelen cesaret edemeyeceğini söyledi. Ancak böyle bir saldırının gerçekleşmesi halinde karşı tarafın çok ağır kayıplar vereceğini vurguladı. Ahlaki, İran’ın İsrail’le olası bir savaşa hazır olduğunu da belirtti.

Meclisten aldığı güvenoyunun sorumluluklarını artırdığını söyleyen Ahlaki, “Meclisin bize güvenoyu vermesi sorumluluğumuzu artırdı. Elbette bu güvene uygun bir karşılık vermeliyiz” dedi.

Ahlaki, Meclisin açık oturumunda Savunma Bakanlığına ilişkin programını sunarken ülkenin savunma sanayisini geliştirmeye yönelik planlarını da anlattı. Savunma üretiminde ülkenin mevcut imkânlarının yanı sıra bilgi temelli şirketlerin kapasitesinden de yararlanacaklarını belirten Ahlaki, “Savunma Bakanlığının imkânlarından ve ülkenin bütün bilgi temelli şirketlerinden yararlanarak silah üreteceğiz” dedi.

Yeni üretim tesislerinin nerelerde kurulacağına ilişkin de bilgi veren Ahlaki, fabrikaların daha önce kullanılan alanlarda inşa edilmeyeceğini söyledi. Yeni tesislerin dağların içinde ve güvenlik açısından korunaklı yapılarda kurulacağını belirtti.

Ahlaki’nin Meclisteki program sunumunda öne çıkan bir diğer başlık, tamamen İran’da üretilecek ağır bir savaş uçağı oldu. Yeni savunma bakanı, uçağın gelecek yıl ilk uçuşunu yapacağını açıkladı.

Uçağın bütünüyle İran’da üretildiğini vurgulayan Ahlaki’nin açıklaması, İran medyasında geniş yankı buldu.

Füze sanayisinden Savunma Bakanlığına uzanan kariyer

Ahlaki’nin mesleki geçmişinin önemli bir bölümünü, İran Savunma Bakanlığına bağlı füze sanayisi kuruluşlarında yürüttüğü görevler oluşturuyor. Kariyeri, savunma sanayisinin uzmanlaşmış birimlerinde yöneticilikle başlayan Ahlaki, daha sonra bakanlığın en önemli sanayi kuruluşlarından birinin başına geçti.

Bu geçmiş, Ahlaki’yi bazı askerî ve siyasi isimlerden ayıran özelliklerden biri olarak öne çıkıyor. Ahlaki, kamuoyunda öncelikle bir askerî komutan olarak değil, savunma teçhizatının üretimi ve geliştirilmesi alanında görev yapmış bir yönetici olarak tanındı.

Ahlaki, 12 Kasım 2015’te dönemin Savunma ve Silahlı Kuvvetleri Destekleme Bakanı Hüseyin Dehkan tarafından, Savunma Bakanlığına bağlı Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumunun genel müdürlüğüne atandı. Bu görevde, kurumun önceki yöneticisi Seyyid Mehdi Ferahi’nin yerini aldı.

Dehkan, atama sırasında yaptığı açıklamada Ahlaki’nin kurumun en alt kademelerinden en üst yönetim düzeyine kadar uzanan görevlerinde önemli deneyimler kazandığını söyledi. Ahlaki’yi Savunma Bakanlığı ve Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumunun köklü kadrosunun bir üyesi olarak tanımladı.

Atamanın amacının kurumun geçmişteki ilerleme çizgisini daha hızlı biçimde sürdürmek olduğunu belirten Dehkan, Ferahi’nin de dönüşüm odaklı yaklaşımı, iş birliğine açık tutumu ve geniş yönetim vizyonu nedeniyle Savunma Bakanlığının sanayi işlerinden sorumlu yardımcılığına getirildiğini açıkladı. Dehkan, Ferahi’nin deneyimlerinden bakanlığa bağlı diğer kuruluşlarda ve sanayi birimlerinde de en üst düzeyde yararlanmayı hedeflediklerini söyledi.

Dönemin savunma bakanı, Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumu ile Savunma Bakanlığının diğer sanayi kuruluşlarının, İran Silahlı Kuvvetleri Başkomutanının yönlendirmeleri doğrultusunda kapasitelerini en iyi biçimde kullanmasını ve ülkenin savunma gücünü daha da artırmasını umduklarını da ifade etti.

Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumunun savunma yapılanmasındaki yeri

Ahlaki’nin kariyerini anlamak için görev yaptığı Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumunun İran’ın savunma yapılanmasındaki konumuna bakmak gerekiyor. Savunma Bakanlığı bünyesinde faaliyet gösteren kurum, füze sanayisi, havacılık ve uzay teknolojileri ile bu alanlarla bağlantılı çeşitli teçhizat ve sistemler üzerinde çalışan savunma sanayisi yapılanmasının bir parçası.

Bu nedenle kurumun genel müdürlüğü yalnızca idari bir görevden ibaret değildi. Kurumun başındaki yönetici, İran’ın havacılık, uzay ve füze alanlarındaki sanayi kapasitesinin önemli bir bölümünü kapsayan bir yapıyı yönetiyordu. Ahlaki’nin görev yaptığı yıllarda adının İran’ın savunma ve füze sanayisindeki kazanımlara ilişkin haber ve raporlarda yer alması da bu konumuyla bağlantılıydı.

Ahlaki’nin adı BM ve AB yaptırım belgelerinde yer aldı

Ahlaki’nin mesleki geçmişinin uluslararası resmî belgelere yansıyan bir diğer boyutunu yaptırım kararları oluşturuyor. Adı, 2007’de Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin belgelerinde, daha sonraki yıllarda ise Avrupa Birliği’nin yaptırım listelerinde yer aldı.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, 24 Mart 2007’de kabul ettiği 1747 sayılı kararda Ahlaki’yi, Şehid Bakıri Sanayi Grubu başkanı sıfatıyla İran’ın füze programıyla bağlantılı kişiler arasında listeledi. Karar, İran takvimine göre 4 Ferverdin 1386 tarihine karşılık geliyor. Aynı listede İran’ın savunma ve füze yapılanmalarında görev yapan başka yöneticilerin ve komutanların adları da bulunuyordu.

Ahlaki’nin adı, söz konusu kararda Şehid Bakıri Sanayi Grubu başkanı olarak kaydedildi. Grup, Savunma Bakanlığına bağlı Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumunun bünyesinde faaliyet gösteriyordu.

Avrupa Birliği belgelerinde ise adı “Mehrdad Akhlaghi-Ketabachi” biçiminde yazıldı. Belgelerde Ahlaki’nin doğum tarihi 10 Eylül 1958, İran takvimine göre 19 Şehriver 1337 olarak verildi. Ahlaki, aynı belgelerde Savunma Sanayii Kurumu ve Havacılık ve Uzay Sanayii Kurumunun yöneticisi olarak tanımlandı.

Bu belgeler, Ahlaki’nin İran’ın savunma ve füze sanayisi yapılanmalarıyla bağlantısı nedeniyle uluslararası yaptırım uygulayan kurumlar tarafından uzun yıllardır tanındığını ortaya koyuyor.