Beyrut’ta yanıtsız soru: İsrail saldırırsa ne olacak?

YDH- Lübnan’ın ABD ve İsrail ile İran arasında yeniden çatışma çıkması halindeki konumu tartışılırken, ülke içindeki temel soru Hizbullah’ın ne yapacağından çok, İsrail’in Lübnan’a saldırması durumunda direnişin nasıl karşılık vereceği etrafında şekilleniyor.

Cumhurbaşkanı Jozef Aun ve Başbakan Nevaf Selam, İsrail’in savaşı başlatması ihtimalini dahi tartışmaktan kaçınıyor. Bu tutum, saldırıya karşı direnişe onay anlamına gelebilecek bir yanıt vermek istememeleriyle ilişkilendiriliyor.

Lübnan yönetiminin, İsrail’in işgal ettiği topraklardan çekilmesini sağlamak için nasıl bir strateji izleyeceği ve ülkenin “kurtuluş programının” ne olacağı sorusu ise hâlâ yanıtsız. İsrail ve ABD ise Lübnan’ı bölgesel çatışmanın ve müzakere sürecinin bir parçası olarak görüyor. Tahran, İsrail’in Lübnan’a yönelik savaşının sona ermesini ve işgal altındaki bölgelerden çekilme takvimi belirlenmesini, İran’a yönelik savaşın bitirilmesi ve ablukanın kaldırılması şartlarıyla birlikte gündeme getiriyor.

İranlı yetkililer, arabulucuların Lübnan, Irak ve Yemen’deki müttefik güçlerin yeni bir savaş çıkması hâlinde çatışmaya katılıp katılmayacağını sorması üzerine, “İran’ın kendisini savunmak için kimseye ihtiyacı yok. Ancak hedef alındığını ya da egemenliğinin ihlal edildiğini düşünen herhangi bir tarafın ne yapacağından da sorumlu değiliz.” yanıtını verdi. Tahran bu yaklaşımın yalnızca üç ülkeyle sınırlı olmadığını, tüm bölgeyi kapsadığını belirtti.

İran’ın bütün cephelerde savaşı sona erdirmeye yönelik önerisinin Suriye ve Gazze’yi de kapsadığına ilişkin bilgiler var, ancak bu çerçevenin ayrıntıları netleşmedi. ABD’nin bölge genelinde savaşın sona ermesini kabul etmesi halinde bu başlıklar da anlaşmanın parçası sayılabilir.

İsrail’de yeni hükümet kurma görüşmelerinde Lübnan dosyasının ayrıntılı biçimde ele alınmaması, ülkenin İsrail’in gündeminde olmadığı anlamına gelmiyor. İsrail rejiminin öncelikli kaygısı, ABD’nin bölgedeki yeni yönetiminin Tel Aviv’e ne ölçüde hareket alanı tanıyacağı.